"धेरै मेहेनत गरेर पाएको जापानको भिसा (तथाकथित 'जाईर्यु सिकाकु') यदि तपाईंलाई थाहै नपाई रद्द भयो भने के होला?..."
जापानमा बसोबास गरिरहेका नेपालीहरूका लागि यो भन्दा चिन्ताको विषय अरू केही हुन सक्दैन।
कहिलेकाहीँ हामीलाई "सबै ठिकै छ" जस्तो लाग्छ, तर साना कानुनी प्रक्रिया वा म्याद बिर्सिनाले भिसा रद्द भएका उदाहरणहरू धेरै छन्। आज म, एक प्रशासनिक लेखक (行政書士) को रूपमा, तपाईंको भिसा कुन अवस्थामा जान सक्छ र यसबाट कसरी जोगिने भन्ने बारे सजिलो भाषामा बुझाउँदै छु।
१. भिसाको म्याद सकिँदा (Overstay)
यो सबैभन्दा धेरै हुने समस्या हो। तपाईंको 'जाईर्यु कार्ड' (Zairyu Card) को पछाडि लेखिएको म्यादभित्र नवीकरण (Extension) नगरेमा, अर्को दिनदेखि तपाईंको भिसा अवैध हुन्छ। तर, यदि तपाईंले म्याद सकिनु अघि नै आवेदन दिनुभएको छ भने, नतिजा नआएसम्म (वा म्याद सकिएको २ महिनासम्म) तपाईं जापानमा बस्न पाउनुहुन्छ। त्यसैले म्याद सकिनु ३ महिना अघि नै तयारी सुरु गर्नु उत्तम हुन्छ।
२. भिसा 'रद्द' (取り消し) भएमा
यदि तपाईंले भिसाको नियम पालना गर्नुभएन भने अध्यागमन (Immigration) ले तपाईंको भिसा रद्द गर्न सक्छ। उदाहरणका लागि: विद्यार्थी भिसा भएर पनि कलेज नजाने, वा काम गर्ने भिसा भएर पनि वास्तवमा काम नगर्ने। यदि तपाईंले झुटो विवरण दिएर भिसा लिनुभएको छ भने पनि अध्यागमनले सूचना पठाएर तपाईंको भिसा खारेज गरिदिन्छ।
३. देश निकाला वा जवरजस्ती फिर्ता (国外退去)
जापानको कानुन उल्लंघन गरेर 'देश छोड्ने आदेश' पाएमा वा जवरजस्ती फिर्ता पठाइएमा, तपाईंको भिसा तुरुन्तै समाप्त हुन्छ।
४. 'पुनः प्रवेश अनुमति'नलिई देश छोड्दा
नेपाल फर्कँदा वा विदेश घुम्न जाँदा 'पुनः प्रवेश अनुमति' (Re-entry Permit) वा 'मिनासी पुनः प्रवेश' को प्रक्रिया नगरी जापान छोड्नुभयो भने तपाईंको भिसा त्यहीँ सकिन्छ। विशेष ध्यान दिनुहोस्: एयरपोर्टमा 'ED Card' भर्दा "म पुनः जापान फर्कनेछु" भन्ने कोठामा अनिवार्य टिक लगाउनुहोस्। यो सानो गल्तीले तपाईंको कार्डमा प्वाल पारिदिन्छ र भिसा सधैँका लागि जान्छ।
५. समयमै जापान नफर्केमा
पुनः प्रवेश अनुमति लिएर जापान छोडे पनि तोकिएको म्यादभित्र जापान नफर्केमा भिसा समाप्त हुन्छ। "बिरामी भएँ" वा "फ्लाइटको टिकट पाइनँ" भनेर म्याद नाघ्न पाइँदैन। यस्तो अवस्थामा नेपालमा रहेको जापानी दूतावासमा म्याद थप्ने प्रयास गर्न सकिन्छ, तर यो निकै गाह्रो प्रक्रिया हो। त्यसैले समयमै फर्कने योजना बनाउनुहोस्।
६. सोफा (SOFA) अन्तर्गत पर्ने व्यक्ति भएमा
यो विशेष गरी अमेरिकी सेनासँग सम्बन्धित व्यक्तिहरूका लागि हो, जो जापानको सामान्य अध्यागमन नियमभित्र पर्दैनन्।
७. जापानी नागरिकता लिएमा (帰化)
यदि तपाईंले जापानी नागरिकता लिनुभयो भने तपाईं 'विदेशी' रहनुहुन्न, त्यसैले भिसाको आवश्यकता नै पर्दैन। यो अवस्थामा जाईर्यु कार्ड फिर्ता गर्नुपर्छ।
【महत्वपूर्ण】 भिसा जोगाउन यी कुरामा ध्यान दिनुहोस्
अध्यागमन विभागको तथ्याङ्क अनुसार, पछिल्ला वर्षहरूमा भिसा रद्द हुने दर बढिरहेको छ। यी दुई कुरामा विशेष सतर्क रहनुहोस्:
-
ठेगाना परिवर्तनको जानकारी: कोठा सरेको १४ दिनभित्र नगरपालिकामा जानकारी दिनुहोस्। यदि ९० दिनसम्म पनि जानकारी दिनुभएन भने भिसा रद्द हुन सक्छ।
-
काम परिवर्तन वा सम्बन्ध विच्छेद (Divorce) को रिपोर्ट: यदि तपाईंले काम छोड्नुभयो वा श्रीमान/श्रीमतीसँग सम्बन्ध विच्छेद भयो भने, १४ दिनभित्र अध्यागमनलाई जानकारी दिनु अनिवार्य छ। यो जानकारी नदिएमा अर्को पटक भिसा थप्न गाह्रो हुन्छ।
निष्कर्ष: समस्या परेमा तुरुन्तै सल्लाह लिनुहोस्
जापानमा तपाईंको सुरक्षित भविष्यको लागि भिसा 'मुटु' जस्तै हो। एउटा सानो गल्तीले तपाईंको भविष्य नै संकटमा पर्न सक्छ। "मेरो भिसा के हुन्छ?" वा "नवीकरण कसरी गर्ने?" भन्ने चिन्ता छ भने एक्लै नबस्नुहोस्। हामी जस्ता विशेषज्ञ (行政書士) सँग सल्लाह लिनुहोस्। हाम्रो कार्यालय तपाईंलाई मद्दत गर्न सधैँ तयार छ।