Chào các bạn. Tôi là 行政書士 chuyên về các thủ tục 在留資格 tại Nhật Bản.
Muốn sống cùng người mình yêu tại Nhật Bản là nguyện vọng của rất nhiều người. Để hiện thực hóa ước mơ đó, việc xin 「配偶者ビザ（日本人の配偶者等）」 là bước không thể tránh khỏi. Trong quá trình làm thủ tục, phần lớn các cặp đôi đều thừa nhận rằng việc hoàn thành tờ 「質問書」 dài 8 trang là "thử thách khó nhằn nhất".
Đừng chỉ nghĩ đơn giản đó là một tờ phiếu khảo sát thông thường. Thực tế, 「質問書」 chính là tài liệu quan trọng nhất để các cục thẩm định của 入管 đánh giá về "tính chân thực của cuộc hôn nhân".
Hôm nay, tôi sẽ giải thích một cách dễ hiểu về bí quyết viết tờ khai này cũng như các điểm mà người thẩm định sẽ chú ý, dựa trên các hướng dẫn công khai của cơ quan chức năng.
1. Tại sao 「質問書」 lại quyết định kết quả đậu hay trượt?
Điều mà 入国管理局（入管） cảnh giác nhất chính là "kết hôn giả" – tức là những trường hợp chỉ giả vờ kết hôn để lấy quyền cư trú (在留資格) tại Nhật.
「質問書」 là tài liệu để bạn giải thích chi tiết câu chuyện từ lúc hai người gặp nhau cho đến khi đi đến kết hôn. Người thẩm định sẽ kiểm tra rất kỹ tính thống nhất của các thông tin. Nếu nội dung có điểm gì không tự nhiên hoặc thiếu sự giải thích, họ sẽ nghi ngờ "Hai người có thực sự yêu nhau không?" và nguy cơ bị đánh trượt sẽ rất cao.
2. 4 điểm mấu chốt mà người thẩm định kiểm tra cực kỳ nghiêm ngặt
Trong 「質問書」 có rất nhiều mục, nhưng 4 điểm sau đây là quan trọng nhất:
① Những kỷ niệm cụ thể "từ lúc gặp gỡ cho đến khi kết hôn" Chỉ giải thích ngắn gọn kiểu như "Quen nhau qua mạng, thấy hợp nên cưới" là hoàn toàn không đủ.
-
Hai người quen nhau khi nào, ở đâu, qua ứng dụng hay công cụ nào?
-
Lần đầu gặp mặt trực tiếp là bao giờ? (Đã gặp nhau bao nhiêu lần?)
-
Ai là người cầu hôn trước? Bạn cần viết một cách chi tiết theo trình tự thời gian như đang kể một câu chuyện. Nếu ô trống trong tờ khai quá nhỏ, hãy viết thêm ra tờ riêng để đảm bảo sự giải thích cặn kẽ nhất.
② "Ngôn ngữ chung" và việc giao tiếp giữa hai vợ chồng Đây là điểm mà nhiều người hay bỏ qua. Nếu một người chỉ nói được tiếng Nhật, người kia chỉ nói được tiếng mẹ đẻ, 入管 sẽ đặt câu hỏi: "Làm thế nào mà hai bạn có thể thấu hiểu và xây dựng quan hệ sâu đậm như vậy?". Bạn dùng ứng dụng dịch hay có người thông dịch? Hãy thành thật về khả năng ngôn ngữ của cả hai, điều này sẽ tạo nên sự tin tưởng.
③ Thực tế về việc ra mắt gia đình và giao lưu với người thân Quan điểm cơ bản của 入管 là: Nếu là một cuộc hôn nhân nghiêm túc, đương nhiên hai bạn phải thông báo và nhận được sự chúc phúc từ gia đình. Ở phần sau của 「質問書」, có mục điền tên, địa chỉ, số điện thoại của người thân hai bên (bố mẹ, anh chị em). Nếu hai bên hoàn toàn không có sự giao lưu gì với gia đình đối phương, cuộc hôn nhân đó rất dễ bị coi là "không tự nhiên".
④ Lịch sử nhập cảnh và các rắc rối trong quá khứ Nếu người bạn đời là người nước ngoài đã từng đến Nhật trước đó, bạn cần ghi chính xác số lần, thời gian và mục đích. Đặc biệt lưu ý nếu có lịch sử bị 強制退去 (trục xuất) do quá hạn visa (オーバーステイ) hoặc 不法就労 (lao động bất hợp pháp). Nếu bạn che giấu điều này mà bị phát hiện, nó sẽ bị coi là 虚偽申請 (khai báo gian lận) và chắc chắn sẽ bị trượt ngay lập tức. Quá khứ không thể thay đổi, nên cách duy nhất là báo cáo trung thực và bày tỏ sự hối lỗi cũng như ý chí tuân thủ pháp luật hiện tại.
3. Tiêu chuẩn thẩm định bạn cần biết
Hãy cùng điểm qua một thông tin công khai đáng tin cậy. Trong hướng dẫn của 出入国在留管理庁, việc thẩm định 配偶者ビザ được nêu rõ như sau:
「日本人の配偶者等」の在留資格については、その婚姻が法的に有効に成立していることだけでなく、実体のある真正な婚姻であることを要する。 ソース：[出入国在留管理庁：在留資格審査要領（内部基準）より抜粋・要約]
Nói một cách đơn giản, chỉ "nộp đơn đăng ký kết hôn lên chính quyền" là chưa đủ, mà bạn phải chứng minh được "thực tế hai bạn đang sống chung và giúp đỡ nhau như một cặp vợ chồng thật sự". 「質問書」 chính là tờ giấy quan trọng nhất để chứng minh cái "thực tế" đó.
4. Giải đáp thắc mắc: "Đây đúng là điều mình muốn biết!"
Q1: Nên chọn ảnh như thế nào để 入管 tin là "thật"?
A: Cái mà người thẩm định muốn xem không phải là ảnh "sống ảo" lung linh, mà là "tính liên tục của mối quan hệ". Những tấm ảnh cho thấy sự thay đổi về kiểu tóc, trang phục (chứng tỏ gặp nhau ở nhiều thời điểm khác nhau), ảnh theo mùa, và đặc biệt là ảnh chụp chung với người khác (bạn bè hoặc gia đình) có sức nặng rất lớn. Thay vì chỉ toàn ảnh selfie hai người, hãy chọn những tấm ảnh chứng minh mối quan hệ của bạn được xã hội công nhận nhé.
Q2: Tôi không muốn viết về đời tư cá nhân. Để trống có được không?
A: Thành thật mà nói là KHÔNG nên. Trong quá trình thẩm định của 入管, thái độ "không muốn viết nên để trống" dễ bị hiểu lầm là "đang che giấu điều gì đó". Nếu có những hoàn cảnh nhạy cảm (như gia đình phức tạp), thay vì để trống, hãy giải thích một cách khéo léo và chân thành. Điều này cuối cùng sẽ giúp bảo vệ quyền lợi của hai bạn.
Q3: Nếu lỡ nộp thông tin bị sai thì sao?
A: Dù chỉ là sơ suất vô ý, nhưng nếu nó mâu thuẫn với hồ sơ cũ của 入管 (như lịch sử nhập cảnh cũ), bạn có thể bị coi là "đang nói dối". Đặc biệt là ngày gặp nhau lần đầu hay số lần nhập cảnh, hãy kiểm tra kỹ dấu mộc trong hộ chiếu để điền cho chính xác. Phần ký tên ở cuối cùng là lời cam kết mọi nội dung đều là sự thật. Hãy nhớ kiểm tra lại hai lần trước khi nộp nhé!
5. Lời kết
Việc soạn thảo 「質問書」 đúng là rất tốn công sức. Thế nhưng, nếu thay đổi góc nhìn, đây cũng là dịp để hai bạn cùng nhìn lại "hành trình tình yêu" của mình.
Người thẩm định của 入管 không hề muốn làm khó để đánh trượt bạn. Công việc của họ là đón nhận những cặp đôi có tình yêu chân chính trong khi vẫn đảm bảo đúng quy định pháp luật của Nhật Bản.
Thay vì dùng những mánh khóe, con đường ngắn nhất chính là dùng những lời lẽ chân thành, mộc mạc để kể câu chuyện của hai bạn.
Nếu bạn cảm thấy trường hợp của mình hơi phức tạp hoặc lo lắng về nội dung, đừng ngần ngại tìm đến các chuyên gia để được tư vấn và kiểm tra hồ sơ nhé! Chúc hai bạn sớm ngày đoàn tụ tại Nhật Bản!
