जापानमा लामो समयदेखि बस्दै आएका विदेशी नागरिकहरू र उनीहरूका श्रीमान्/श्रीमतीका लागि "永住者" (PR) को भिसा (永住権) प्राप्त गर्नु भविष्यको जीवनलाई सुरक्षित र स्थायी बनाउने एउटा महत्त्वपूर्ण मोड हो।
永住許可申請 को प्रक्रिया गर्दा धेरैजसो मानिसहरूलाई 理由書 र 嘆願書 (推薦書) कसरी तयार पार्ने भन्ने विषयमा अन्योल हुने गर्छ। विशेष गरी, आवेदन दिने व्यक्ति आफैंले नभई उहाँको श्रीमान् वा श्रीमती (जापानी नागरिक, 永住者 भिसा भएका वा सँगै जीवन बिताइरहेका श्रीमान्/श्रीमती) ले निवेदन वा सिफारिस पत्र लेख्दा कस्ता कुराहरू कसरी प्रस्तुत गर्ने भन्ने चिन्ता हुनु स्वाभाविकै हो।
यस लेखमा, जापानको भिसा र आवास अधिकार सम्बन्धी विशेषज्ञ 行政書士 ले 理由書 र 嘆願書 को महत्त्वपूर्ण भूमिका, ध्यान दिनुपर्ने मुख्य बिन्दुहरू, कानूनी आवश्यकताहरू र सिधै प्रयोग गर्न सकिने व्यावहारिक नमूना (Template) लाई सरल भाषामा व्याख्या गर्नुभएको छ।
1. 永住申請 मा "配偶者の理由書・嘆願書" भनेको के हो?
永住許可申請 गर्दा 出入国在留管理庁 (入管) लाई "तपाईं किन जापानमा स्थायी रूपमा बस्न चाहनुहुन्छ?" र "के तपाईं जापानमा आत्मनिर्भर भएर सुरक्षित जीवन बिताउन सक्नुहुन्छ?" भन्ने कुरा स्पष्ट रूपमा प्रमाणित गर्नुपर्छ।
आवेदन दिने व्यक्ति स्वयंले 理由書 लेख्ने धेरै केसहरू हुन्छन्। तर, यदि श्रीमान्/श्रीमती जापानी नागरिक वा 永住者 हुनुहुन्छ, वा दुवै जना मिलेर जापानमा एक-अर्कालाई सहयोग गर्दै बसोबास गरिरहनुभएको छ भने, "श्रीमान्/श्रीमतीको दृष्टिकोणबाट आवेदकको व्यक्तित्व, पारिवारिक जीवनको वास्तविक अवस्था र जापानप्रतिको लगाव" लाई पत्रको रूपमा पेश गर्नु धेरै प्रभावकारी हुन्छ। यसैलाई सामान्यतया 配偶者の理由書 वा 配偶者の嘆願書（推薦書） भनिन्छ।
श्रीमान्/श्रीमतीले लेखेको कागजात किन धेरै प्रभावकारी हुन्छ?
入管 का कन्सुलर वा अधिकारीहरूले 納税証明書 वा 住民票 जस्ता सरकारी कागजातमा भएका तथ्याङ्कहरू मात्र हेर्दैनन्, उनीहरूले "आवेदक साँच्चै जापानी समाजमा घुलमिल भएको छ कि छैन र परिवारसँग सुरक्षित रूपमा बसोबास गरिरहेको छ कि छैन" भन्ने वास्तविक अवस्था पनि जाँच्ने गर्छन्। सबैभन्दा नजिकको परिवारको सदस्य (श्रीमान्/श्रीमती) ले दैनिक जीवन, आवेदकको स्वभाव र भविष्यको योजनाबारे स्पष्ट रूपमा जानकारी दिँदा आवेदनको विश्वसनीयता र प्रभावकारिता धेरै गुणा बढ्छ।
2. कानूनी रूपमा आवश्यक ३ मुख्य सर्तहरू र 理由書 मा खुलाउनुपर्ने विषयहरू
出入国在留管理庁 ले जारी गरेको "永住許可に関するガイドライン" अनुसार, 永住権 प्राप्त गर्न मुख्यतया निम्न ३ वटा सर्तहरू पूरा भएको हुनुपर्छ:
【सरकारी जानकारी: 永住許可 का आधारभूत सर्तहरू】
चालचलन र व्यवहार राम्रो हुनुपर्ने (素行善良要件): जापानको कानूनको पालना गरेको र दैनिक जीवनमा सामाजिक रूपमा कुनै नकारात्मक दाग नलागेको हुनुपर्ने।
आत्मनिर्भर भई जीवनयापन गर्न सक्ने आम्दानी वा सीप हुनुपर्ने (独立生計要件): दैनिक जीवनमा समाज वा सरकारमाथि बोझ (जस्तै: 生活保護 लिने) नबनी, आफ्नो सम्पत्ति, पेसा वा सीपको आधारमा भविष्यमा पनि स्थिर जीवन बिताउन सक्ने पुष्टि हुनुपर्ने।
सम्बन्धित व्यक्तिको स्थायी वासस्थान जापानको हित अनुकूल हुनुपर्ने (国益適合要件): साधारणतया लगातार १० वर्षभन्दा बढी (श्रीमान्/श्रीमती भिसाका लागि विशेष नियमहरू लागू हुने) जापानमा resided (बसोबास) गरेको हुनुपर्ने र आफ्ना सम्पूर्ण सार्वजनिक कर्तव्यहरू (कर भुक्तानी, सामाजिक बीमा, विवरण दर्ता आदि) पूर्ण रूपमा पालना गरेको हुनुपर्ने।
(स्रोतः 出入国在留管理庁 "永住許可に関するガイドライン")
श्रीमान्/श्रीमतीले 理由書 वा 嘆願書 तयार गर्दा यी सर्तहरूलाई ध्यानमा राख्दै "दैनिक जीवनको सरल भाषामा" निम्न ४ वटा कुराहरू समावेश गर्नु आवश्यक छ:
理由書・嘆願書 मा समावेश गर्नुपर्ने ४ मुख्य कुराहरू
-
विवाहको पृष्ठभूमि र पारिवारिक सम्बन्ध: भेटघाटदेखि विवाहसम्मको यात्रा र अहिलेसम्मको जीवनका महत्त्वपूर्ण मोडहरू (बसाइँसराइ, बच्चाको जन्म आदि) लाई संक्षिप्त रूपमा उल्लेख गर्दै दम्पती तथा परिवारको सम्बन्ध प्रगाढ छ भन्ने देखाउने।
-
आवेदकको इमानदार व्यक्तित्व र सामाजिक घुलमिल: कामप्रतिको समर्पण, छिमेकी तथा स्थानीय समाजसँगको राम्रो सम्बन्ध र जापानी भाषामा कुराकानी गर्न सक्ने क्षमताबारे लेख्ने।
-
घरपरिवारमा योगदान र बच्चाको हेरचाह/घरधन्दामा सहयोग: काममा मात्र नभई घरमा श्रीमान्/श्रीमतीलाई सहयोग गर्ने, बच्चालाई नर्सरी (होगुएन्) पुर्याउने/ल्याउने र घरको काममा सक्रिय रहने कुराले जीवनको स्थायित्व झल्काउँछ।
-
जापानमा भविष्यको जीवन योजना (घर खरिद वा सम्पत्तिको अवस्था): आफ्नै घर खरिद गर्ने योजना, स्थिर आम्दानी वा बचत र भविष्यमा पनि लामो समय जापानमै बस्ने प्रतिबद्धता स्पष्ट पार्ने।
3. 【व्यावहारिक रूपमा प्रयोग गर्न सकिने】 श्रीमान्/श्रीमतीले लेख्ने 嘆願書・理由書 को Template
तल दिइएको उदाहरण एक काल्पनिक परिस्थिति (जसमा श्रीमतीले आफ्ना श्रीमान्को 永住権 आवेदनका लागि सिफारिस/निवेदन लेखेकी छिन्) मा आधारित छ। वास्तविक रूपमा प्रयोग गर्दा आफ्नो परिस्थिति अनुसार मिति, नाम र विवरणहरू परिवर्तन गरेर प्रयोग गर्नुहोस्।
【उदाहरण】 永住許可申請に関する嘆願書
永住許可申請に関する嘆願書
20XX年○月○日
出入国在留管理局長 殿
住所：東京都〇〇区〇〇 1-2-3
氏名：〇〇 〇〇（配偶者・日本人） 印
私は、現在〇〇株式会社で勤務しております〇〇 〇〇と申します。
このたび、私の夫である〇〇（国籍：〇〇）が日本国への永住許可申請を行うにあたり、配偶者の立場より夫の永住許可を強くお願いしたく、本書を作成いたしました。
1. これまでの歩みと生活状況について 私と夫は20XX年に知人の紹介で出会い、交際を経て20XX年に正式に結婚いたしました。夫は来日以来、〇〇専門のエンジニア（または研究員・会社員など）として誠実に業務に取り組んでおり、職場の同僚や上司からも厚い信頼を得ています。仕事に非常に情熱的でありながら、自己研鑽を惜しまない姿勢は、妻である私も深く尊敬しております。
結婚後は私の仕事の都合や夫のキャリアの節目など、お互いの状況を支え合いながら生活してまいりました。一時期、仕事の関係で遠距離生活となった時期もありましたが、週末や休暇を利用して頻繁に行き来し、常に深いコミュニケーションをとって絆を深めてまいりました。現在も家族としての時間を何よりも大切にしております。
2. 夫の人柄と地域社会との関わりについて 夫は日本語の資格試験（N1やN2など）の有無に関わらず、日常の会話や生活に必要な日本語をしっかりと習得しており、日本での生活に全く支障はありません。近所の方々とも自分から笑顔で挨拶を交わし、地域のイベントや掃除などにも快く参加しております。その親しみやすい人柄から、近所の方々とも大変良好な関係を築いております。
また、家庭においても非常に家族思いであり、現在〇歳になる子供の保育園の送り迎えや休日のお世話、家事全般を自発的に協力してくれます。多忙な日々の中でも家族と接する時間を惜しまず、私にとっても子供にとってもかけがえのない頼もしい存在です。
3. 生計の安定性と将来の展望について 現在の我が家の生活基盤は非常に安定しております。夫は現在の勤務先にて長期的に安定した収入を得ており、夫婦の収入を合わせても今後の生活・子育てにおいて十分な資力がございます。今後は子供の成長に合わせて、都内（近郊）での持ち家の購入も具体的に検討しており、日本にしっかりと根を張って暮らしていく準備を進めております。
夫は日本という国、文化、そしてそこに生きる人々を心から愛しており、今後も末永くこの日本で家族ともに仲良く、社会の一員として貢献しながら暮らしていきたいと強く望んでおります。
どうか夫の永住許可申請につきまして、温かいご配慮を賜りますよう、心よりお願い申し上げます。
配偶者署名：＿＿＿＿＿＿＿＿＿＿＿＿＿＿＿（印）
4. विशेषज्ञको सल्लाह! 理由書 लेख्दा गल्ती हुनबाट जोगिने उपायहरू
श्रीमान्/श्रीमतीले 理由書 लेख्दा राम्रो सोचेर लेखेका केही कुराहरू कहिलेकाहीँ नकारात्मक साबित हुन सक्छन्। त्यसैले निम्न बिन्दुहरू अवश्य ध्यान दिनुहोस्:
① गाह्रो कानूनी शब्द प्रयोग नगर्नुहोस्, "वास्तविक सत्य तथ्य" मात्र लेख्नुहोस्
理由書 मा जबरजस्ती गाह्रो कानूनी शब्दावलीहरू (जस्तै: "国益適合要件を満たしている" वा "素行善良要件に照らし合わせ") प्रयोग गर्नुपर्दैन। यो कागजात 行政書士 वा 弁護士 ले लेख्ने औपचारिक कानूनी पत्र नभएकाले, श्रीमान्/श्रीमतीले आफ्नै सरल शब्दमा "वास्तविक पारिवारिक जीवन" र "घटनाक्रमका उदाहरणहरू" लेख्नु नै अधिकारीहरूलाई बढी प्रभावित पार्ने माध्यम हो।
② अन्य सरकारी कागजातहरू (課税証明書, 住民票 आदि) सँग बाझिने गरी नलेख्नुहोस्
यदि 理由書 मा "हामी हरेक सप्ताहान्तमा परिवारसँगै समय बिताउँछौं" भनेर लेखिएको छ, तर 住民票 मा बिना कुनै ठोस कारण छुट्टाछुट्टै बसेको (世帯分離 वा 別居) देखिन्छ भने 入管 ले शङ्का गर्न सक्छ। यदि काम वा अन्य कारणले छुट्टै बसेको अवधि छ भने त्यसको पछाडिको व्यावहारिक कारण स्पष्ट रूपमा खुलाउनुपर्छ।
③ वार्षिक आम्दानी र कर भुक्तानी जस्ता सार्वजनिक दायित्व पूरा भएको हुनुपर्छ
तपाईंले पत्रमा जतिसुकै राम्रो चरित्र वा पारिवारिक माया दर्साउनुभयो भने पनि, यदि कर (Tax) वा सामाजिक बीमा (Pension/Health Insurance) तिर्न बाँकी छ वा ढिलो गरी तिरिएको छ भने आवेदन अस्वीकृत (Disapproved) हुने सम्भावना धेरै हुन्छ। सरकारी दायित्वहरू पूर्ण रूपमा पालना भइसकेको सुनिश्चित गरेर मात्र 理由書 पेश गर्नु उत्तम हुन्छ।
5. 永住権 आवेदन दिँदा बारम्बार सोधिने प्रश्नहरू (Q&A)
永住権 को तयारी गरिरहेका व्यक्तिहरूले धेरै सोध्ने ३ वटा मुख्य प्रश्नहरू यहाँ प्रस्तुत गरिएको छ:
Q1. श्रीमान्/श्रीमती (जापानी वा 永住者) को आम्दानी कम छ र मुख्य आम्दानी आवेदककै छ भने पनि 永住申請 स्वीकृत हुन्छ?
A. हो, बिल्कुल हुन्छ। 永住申請 मा "독립生計要件" (आर्थिक आत्मनिर्भरता) को मूल्याङ्कन सिङ्गो परिवार (श्रीमान्-श्रीमती दुवैको आम्दानी जोडेर) को आधारमा गरिन्छ। श्रीमान्/श्रीमतीको आम्दानी कम भए तापनि आवेदन दिने व्यक्ति स्वयंको आम्दानी पर्याप्त छ (एक्लैको लागि वार्षिक ३० लाख येन वा सोभन्दा बढी, र आश्रित परिवार भएमा सोही अनुसार थप) र परिवारको जीवनयापन स्थिर छ भने समस्या पर्दैन।
Q2. 理由書 वा 嘆願書 हातले नै लेख्नुपर्छ कि कम्प्युटरमा टाइप गरेर प्रिन्ट गर्दा पनि हुन्छ?
A. कम्प्युटरमा टाइप गरेर प्रिन्ट गरेको कागजात पूर्ण रूपमा मान्य हुन्छ। हातैले लेख्नुपर्छ भन्ने अनिवार्य छैन। Word आदिमा तयार पारेर प्रिन्ट गरी, तल श्रीमान्/श्रीमतीको हस्ताक्षर (自署) र छाप (押印) लगाएर पेश गर्न सक्नुहुन्छ। मुख्य कुरा "हाथले लेखेको वा कम्प्युटरको" भन्ने होइन, "विषयवस्तु कत्तिको स्पष्ट, सत्य र ठोस छ" भन्ने हो।
Q3. श्रीमान्/श्रीमती विदेशी नागरिक हुनुहुन्छ र जापानी भाषामा 理由書 लेख्न गाह्रो छ भने के गर्ने?
A. आफ्नो मातृभाषामा लेखेर जापानी भाषाको अनुवाद (Translation) साथमा पेश गर्दा हुन्छ। यदि श्रीमान्/श्रीमतीलाई जापानी भाषामा लामो लेख लेख्न कठिन छ भने, उहाँले आफ्नो मातृभाषा (नेपाली, अंग्रेजी आदि) मा 理由書 लेख्न सक्नुहुन्छ र त्यसको साथमा जापानी भाषाको अनुवाद (अनुवादकको नाम र हस्ताक्षर सहित) संलग्न गरी पेश गर्न सकिन्छ। अप्राकृतिक जापानी भाषामा जबरजस्ती लेख्नुभन्दा मातृभाषामा आफ्नो भावना स्पष्ट लेखेर सही अनुवाद राख्नु धेरै सुरक्षित हुन्छ।
6. निष्कर्ष: निश्चित रूपमा 永住権 प्राप्त गर्नका लागि
永住許可申請 एक पटक अस्वीकृत (Refused) भयो भने पुनः आवेदन दिन धेरै समय र मिहिनेत खर्च हुन्छ। विशेष गरी 理由書 र 嘆願書 ले "आवेदकको पृष्ठभूमि", "पारिवारिक सम्बन्ध" र "भविष्यमा जापानमै बस्ने प्रतिबद्धता" लाई भिसा अधिकारीसमक्ष पुर्याउने महत्त्वपूर्ण पुलको काम गर्दछ।
-
सरकारी कागजातद्वारा वस्तुनिष्ठ तथ्यहरू (आम्दानी, कर भुक्तानी, जापान बसेको वर्ष) प्रमाणित गर्ने
-
配偶者の理由書 द्वारा मानवीय र पारिवारिक पक्षहरू (चरित्र, पारिवारिक वातावरण, भविष्यको योजना) स्पष्ट पार्ने
यी दुवै पक्षहरू व्यवस्थित रूपमा तयार भएमा मात्र भिसा स्वीकृत हुने सम्भावना उच्च हुन्छ।
"मेरो केसमा कस्तो 理由書 लेख्दा राम्रो होला?" वा "विगतमा जब चेन्ज गरेको वा छुट्टै बसेको अवधि भएकाले चिन्ता लागिरहेको छ..." भन्ने लाग्छ भने, ढिला नगरी भिसा सम्बन्धी विशेषज्ञ 行政書士 सँग परामर्श लिनुहोस्। तपाईं र तपाईंको परिवारको परिस्थिति अनुसार सबैभन्दा उत्तम योजना तयार पार्न सकिनेछ।
