"जापानमा काम पक्का भयो!" "内定通知書 पाएँ!" सबै विदेशी विद्यार्थी साथीहरूलाई धेरै धेरै बधाई छ। यो जापानमा तपाईंको नयाँ जीवनको लागि पहिलो ठूलो पाइला हो।
तर, खुसी भएर मात्र पुग्दैन। अब तपाईंको अगाडि सबैभन्दा गाह्रो काम अर्थात् 在留資格 変更申請 को प्रक्रिया बाँकी नै छ।
धेरैजसो विद्यार्थीहरूले 技術・人文知識・国際業務 (जसलाई छोटकरीमा 技人国 भनिन्छ) भिसाको लागि आवेदन दिन्छन्। तर, तपाईंले गर्ने कामको प्रकार अनुसार कहिलेकाहीँ 技人国 को सट्टा अर्कै भिसा आवेदन दिनुपर्ने हुन सक्छ। यदि गल्तीले गलत भिसा आवेदन दिनुभयो वा तपाईंको काम भिसाको नियमसँग मिलेन भने, नतिजा 不許可 (अस्वीकृत) हुन सक्छ र पाएको काम पनि गुम्न सक्छ।
यस लेखमा, विद्यार्थीहरूले अक्सर झुक्किने 技人国 र अन्य भिसा बीचको भिन्नता बारे सरकारी नियम अनुसार स्पष्ट जानकारी दिनेछौँ।
१. 技術・人文知識・国際業務 (技人国) भिसाको आधारभूत नियम र चेक गरिने कुराहरू
सबैभन्दा पहिले, धेरैले प्रयोग गर्ने 技人国 भिसाको बारेमा सही जानकारी लिऔँ। यो भिसा तपाईंले विश्वविद्यालय वा専門学校 मा पढेको विशेष ज्ञान र सीप प्रयोग गरेर काम गर्नको लागि हो।
技人国 भिसाका ३ क्षेत्रहरू:
-
技術: IT इन्जिनियर, प्रोग्रामर, आर्किटेक्चर डिजाइन, प्रोडक्ट डेभलपमेन्ट जस्ता विज्ञानसँग सम्बन्धित क्षेत्र।
-
人文知識: प्लानिंग, मार्केटिङ, सेल्स, अकाउन्ट, प्रशासन जस्ता व्यवस्थापनसँग सम्बन्धित क्षेत्र।
-
国際業務: अनुवाद (Translation), दोभाषे (Interpretation), भाषा शिक्षण, डिजाइनर जस्ता विदेशी भाषा वा संस्कृतिसँग सम्बन्धित क्षेत्र।
出入国在留管理庁 ले मुख्य गरी चेक गर्ने ३ कुराहरू: 入管 का अधिकारीहरूले यी बुँदाहरूलाई कडाइका साथ हेर्ने गर्छन्:
-
पढाइ र कामको सम्बन्ध: तपाईंले पढेको विषय र काम गर्ने कम्पनीको कामको प्रकृति मिल्छ कि मिल्दैन?
-
कामको विशेषज्ञता: तपाईंले गर्ने काम जो कोहीले पनि सजिलै गर्न सक्ने साधारण काम (क्यासियर, सामान मिलाउने, सरसफाइ आदि) मात्र त छैन?
-
कम्पनीको अवस्था: कम्पनीले तपाईंलाई समयमा तलब दिन सक्छ कि सक्दैन र त्यहाँ तपाईंको लागि पर्याप्त काम छ कि छैन?
२. झुक्किन सक्ने सीमा (१): शिक्षा क्षेत्रमा काम गर्दा
"पढाउने काम" भए पनि काम गर्ने ठाउँ अनुसार भिसा फरक हुन्छ। यो गल्ती भयो भने आवेदन नै स्वीकार नहुन सक्छ।
教授/教育 भिसा vs 技人国
-
教授: विश्वविद्यालय वा कलेजहरूमा प्राध्यापकको रूपमा काम गर्दा।
-
教育: प्राथमिक, निम्न-माध्यमिक, माध्यमिक विद्यालय वा 特別支援学校 हरूमा सहायक भाषा शिक्षक (ALT) को रूपमा काम गर्दा।
-
技人国: प्राइभेट भाषा इन्स्टिच्युट, कम्पनीको तालिम केन्द्र वा ट्युसन सेन्टरहरूमा भाषा शिक्षकको रूपमा काम गर्दा।
ध्यान दिनुहोस्: यदि एउटै कम्पनीबाट सरकारी स्कुलमा पठाइयो भने 教育 भिसा चाहिन्छ, तर त्यही कम्पनीबाट प्राइभेट इन्स्टिच्युटमा पठाइयो भने 技人国 चाहिन्छ। यो तपाईं कसरी भर्ना हुनुभयो भन्ने भन्दा पनि "कहाँ काम गर्नुहुन्छ" भन्ने कुरामा भर पर्छ।
३. झुक्किन सक्ने सीमा (२): अनुसन्धान (Research) को काम गर्दा
स्नातकोत्तर (Master's) सकेका विद्यार्थीहरूमा यो धेरै देखिन्छ।
-
研究: सरकारी निकाय वा गैर-नाफामूलक संस्थाहरूमा शुद्ध अनुसन्धानको काम गर्दा।
-
技人国: प्राइभेट कम्पनीहरूमा व्यापार वा नयाँ सामान बनाउनका लागि अनुसन्धान गर्दा।
जापानका अधिकांश प्राइभेट कम्पनीमा हुने रिसर्चको काम 技人国 भिसा अन्तर्गत नै पर्छ।
४. झुक्किन सक्ने सीमा (३): केयरगिभर (Caregiving) को काम गर्दा
अहिले सबैभन्दा धेरै सोधिने प्रश्न यसैमा हुन्छ। २०१७ मा 介護 भिसा सुरु भएपछि यसको नियम अलि जटिल भएको छ।
介護 भिसा vs 技人国
-
介護: जापानको 介護福祉士養成施設 बाट पास भएर 介護福祉士 को सरकारी लाइसेन्स लिएर केयरगिभरको मुख्य काम (नुहाइदिने, खाना खुवाउने आदि) गर्दा।
-
技人国: विश्वविद्यालयमा पढेको ज्ञान प्रयोग गरेर केयर प्लान बनाउने, बिरामीको परिवारसँग कुराकानी गर्ने वा अनुवादको काम गर्दा।
अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण कुरा: यदि तपाईं 技人国 भिसामा जानुभयो तर दिनभरि बिरामीको दिसा-पिसाब सफा गर्ने वा नुहाइदिने काम मात्र गर्नुभयो भने त्यो 資格外活動 वा अवैध काम मानिन्छ। 入管 को नियम अनुसार मुख्य काम専門적 हुनुपर्छ, फिल्डको काम सहायकको रूपमा थोरै मात्र गर्न पाइन्छ।
५. भिसा अस्वीकृत (不許可) नहुनको लागि चेकलिस्ट
आवेदन दिनुअघि यी कुराहरू आफैँ वा कम्पनीको म्यानेजरसँग चेक गर्नुहोस्:
-
विषयको तालमेल: तपाईंको 単位取得証明書 (मार्क्ससिट) मा कामसँग मिल्ने विषयहरू छन् कि छैनन्?
-
कामको स्तर: के त्यो काम स्नातक तह पढेको व्यक्तिले मात्र गर्न सक्ने खालको छ? (साधारण काम त होइन?)
-
तालिमको समय: सुरुको तालिमको नाममा फिल्ड (फ्याक्ट्री वा पसल) मा धेरै लामो समय काम गर्नुपर्ने त छैन? (सामान्यतया केही महिनादेखि १ वर्षसम्म मात्र मानिन्छ)।
-
तलबको अवस्था: के तपाईंको तलब जापानी कर्मचारी सरह वा त्यो भन्दा बढी छ? (महिनाको २० मान येन भन्दा बढी हुनु राम्रो मानिन्छ)।
६. तपाईंको जिज्ञासा: केही प्रश्न र उत्तर (Q&A)
Q1: मलाई काम दिने कम्पनी सानो छ, भिसा आउँछ कि आउँदैन?
उत्तर: भिसा आउने वा नआउने कुरा कम्पनीको साइजले मात्र निर्धारण गर्दैन। ठूला कम्पनी (カテゴリー1や2) को प्रक्रिया अलि सजिलो हुन्छ, तर सानो वा नयाँ कम्पनी भए पनि तपाईं किन चाहिन्छ भन्ने 理由書 (वा 採用理由書) र कम्पनीको 決算書 वा 事業計画書 राम्रोसँग बुझाएमा भिसा पक्कै आउँछ। मुख्य कुरा कम्पनीसँग तपाईंलाई तलब खुवाउने क्षमता हुनुपर्छ।
Q2: मैले इकोनोमिक्स पढेको हुँ तर IT कम्पनीको सेल्समा काम पाएँ, मिल्छ कि मिल्दैन?
उत्तर: सेल्स (Sales) को काममा इकोनोमिक्सको ज्ञान प्रयोग हुने भएकोले भिसा आउने सम्भावना धेरै हुन्छ। यदि "इकोनोमिक्स पढेर प्रोग्रामर बन्छु" भन्नुभयो भने गाह्रो हुन्छ, तर सेल्स वा मार्केटिङमा मिल्छ।
Q3: यदि एक पटक भिसा रिजेक्ट (不許可) भयो भने अब जापानमा काम गर्न पाइँदैन?
उत्तर: हार नमान्नुहोस्। रिजेक्ट भएको कारण बुझेर 再申請 गर्दा भिसा पाएका धेरै उदाहरण छन्। रिजेक्ट हुँदा 入管 का अधिकारीले कारण बताउँछन्। कागजात नपुगेको हो कि, वा कामको व्याख्या नमिलेको हो, त्यो बुझेर फेरि कोसिस गर्न सकिन्छ। यस्तो बेला आफैँ निर्णय गर्नु भन्दा 入管業務 मा दखल भएको 行政書士 सँग सल्लाह लिनु राम्रो हुन्छ।
७. निष्कर्ष: तयारी र परामर्श
भिसा परिवर्तनको प्रक्रिया तपाईंको भविष्यसँग जोडिएको कुरा हो। 入管 को नियमहरू दिनप्रतिदिन कडा हुँदै गएका छन्।
मुख्य बुँदाहरू:
-
तपाईं "कहाँ" र "के" काम गर्दै हुनुहुन्छ स्पष्ट हुनुहोस्।
-
पढाइ र कामको सम्बन्ध प्रमाणित गर्नुहोस्।
-
अप्ठ्यारो लागेमा '特定技能' (Tokutei Gino) जस्ता विकल्प पनि सोच्नुहोस्।
यदि तपाईंलाई आफ्नो काम वा भिसाको बारेमा केही शंका छ भने, ढिला नगरी 行政書士 सँग सल्लाह लिनुहोस्। हामी तपाईंको उज्ज्वल भविष्यको लागि सहयोग गर्न सधैँ तयार छौँ।