"पढाइ सकेपछि जापानमै बसेर आफ्नो व्यवसाय सुरु गर्ने।" धेरै विद्यार्थीहरूको यो एउटा सुन्दर सपना हुन्छ। जापानमा रहँदा सिकेका ज्ञान, चिनजान र जापानी बजारप्रतिको बुझाइलाई सदुपयोग गर्दै व्यवसाय सुरु गर्नु एक उत्कृष्ट करियर विकल्प हो।
तर, धेरै विद्यार्थीहरू 'भिसा' को समस्यामा अड्किन्छन्। विश्वविद्यालयबाट स्नातक गरेपछि '留学' भिसाको अवधि सकिन्छ। यदि कुनै तयारी नगरी बसिरह्यो भने, स्वदेश फर्कनु बाहेक अरू विकल्प बाँकी रहँदैन।
वास्तवमा, जापानमा 'पढाइ सकिने बित्तिकै फर्कने' मात्र विकल्प छैन। व्यवसाय सुरु गर्ने तयारीका लागि जापानमै बस्न पाउने नियमहरू पनि छन्। आज म, एक 行政書士 को तर्फबाट, जापानका विश्वविद्यालयहरूबाट स्नातक गर्ने विद्यार्थीहरूका लागि व्यवसाय सुरु गर्न के-के गर्नुपर्छ, सोको बारेमा विस्तृत जानकारी दिँदैछु।
जापानमा व्यवसाय सुरु गर्ने दुई बाटो
व्यवसाय सुरु गर्ने तयारीका लागि सामान्यतया '特定活動' भिसामा परिवर्तन गरिन्छ। यसका मुख्य दुईवटा बाटोहरू छन्:
१. विश्वविद्यालयको सिफारिसमा पाउने '६ महिनाको तयारी अवधि' २. विशेष सरकारी कार्यक्रम अन्तर्गत पाउने '२ वर्षसम्मको तयारी अवधि'
यी दुवैबारे विस्तृतमा बुझौं।
【बाटो १】 विश्वविद्यालयको सिफारिसमा अवसर पाउने (६ महिना)
धेरैजसो सामान्य विश्वविद्यालयबाट स्नातक गर्ने विद्यार्थीहरूका लागि यो बाटो उपयुक्त हुन्छ। विश्वविद्यालय वा विश्वविद्यालयको स्नातकोत्तर तह सकेपछि ६ महिनाभित्र कम्पनी स्थापना गरी '経営・管理' भिसामा परिवर्तन गर्ने योजना छ भने '特定活動' भिसामा परिवर्तन गर्न पाइन्छ।
यो प्रक्रियाका लागि '大学による推薦' र '体制の確保' अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण हुन्छन्।
-
大学による推薦: तपाईँको व्यवसाय सुरु गर्ने क्रियाकलापलाई विश्वविद्यालयले बुझेको र उचित सहयोग गरिरहेको प्रमाण चाहिन्छ।
-
प्रमाणहरू: व्यवसायका लागि आवश्यक लगानीको योजना हुनुपर्छ। साथै, पसल वा कार्यालयको ठेगाना पक्का हुनु (वा पक्का हुने पक्कापक्की हुनु) अनिवार्य सर्त हो।
"पढाइ सकेपछि सोचौंला" भन्ने सोच्नु एकदम ढिलो हुन सक्छ। विश्वविद्यालयमै पढ्दादेखि नै प्राध्यापक वा大学のキャリアセンター सँग मिलेर व्यवसायको योजना तयार गर्नुहोस्।
【बाटो २】 विशेष कार्यक्रमको उपयोग (२ वर्षसम्म)
यदि अलि लामो समय तयारी गर्नुपर्ने छ वा जापान सरकारको 'उत्कृष्ट विद्यार्थी' मा पर्नुहुन्छ भने, २ वर्षसम्म बस्न पाइने सम्भावना हुन्छ।
-
लक्ष्यित विद्यार्थीहरू: '留学生就職促進プログラム' वा 'スーパーグローバル大学創成支援事業' मा समावेश भएका विद्यार्थीहरूले पढ्दादेखि नै व्यवसाय गरिरहेका छन् भने, पढाइपछि पनि त्यसलाई निरन्तरता दिन पाइन्छ।
-
सरकारी कार्यक्रम: '外国人起業活動促進事業' वा '国家戦略特別区域' जस्ता सरकारी सहयोग योजनाहरू प्रयोग गर्दा, तोकिएको समयभित्र व्यवसाय सुरु गर्न नसके पनि, केही सर्तहरू पुरा गरेमा २ वर्षसम्म बस्न मिल्ने व्यवस्था छ।
यो २ वर्षको समय व्यवसायको योजनालाई तिखार्न, सह-संस्थापक (partner) खोज्न र बजार अध्ययन गर्न पर्याप्त समय हो।
व्यवसाय सफल बनाउन 'पहिलो पाइला' के हो?
कुनै पनि बाटो रोज्नुहोस्, अध्यागमन विभाग (Immigration) ले हेर्ने मुख्य कुरा भनेको "के तपाईँ साँच्चै व्यवसाय गर्न सक्नुहुन्छ र तपाईँको इच्छा कति छ?" भन्ने हो।
"留学 भिसा लम्ब्याउने बाटो" को रूपमा मात्र व्यवसायलाई प्रयोग गर्न खोज्नुभयो भने भिसा पाइँदैन। निम्न ३ कुराहरू एकदमै आवश्यक छन्:
१. 事業計画書 (व्यवसाय योजना): के बेच्ने? आम्दानी कति हुन्छ? ग्राहक को हुन्? यो स्पष्ट रूपमा लेखिएको हुनुपर्छ। २. 資金の証明: कम्पनी चलाउन न्युनतम पुँजी र सञ्चालन खर्च चाहिन्छ। 銀行残高証明書 (बैंक स्टेटमेन्ट) बाट आर्थिक रूपमा व्यवसाय धान्न सक्ने क्षमता पुष्टि गर्नुपर्छ। ३. कार्यालयको व्यवस्था: रेन्टल अफिस वा सेयर अफिस चल्न सक्छ, तर भर्चुअल अफिस (ठेगाना मात्र भएको) ले भिसा पाउने सम्भावना कम हुन्छ। काम भइरहेको भौतिक कार्यालय हुनुपर्छ।
'経営・管理' भिसाको बाटो
'特定活動' भिसा भनेको व्यवसाय सुरु गर्ने 'तयारी अवधिको' भिसा मात्र हो। अन्तिम लक्ष्य भनेको कम्पनी स्थापना गरी '経営・管理' भिसा प्राप्त गर्नु हो।
यसका लागि सामान्यतया ३० लाख येन भन्दा बढी पुँजी र कम्तीमा एक जना कर्मचारी राख्नुपर्ने जस्ता कडा नियमहरू छन्। त्यसैले, सुरुदेखि नै रणनीतिक योजना बनाउनु अत्यन्त जरुरी छ।
【Q&A】 जिज्ञासाहरू
Q1: पढाइ सकिने बेला भइसक्यो, अब के गर्ने?
A: विश्वविद्यालयको सिफारिस पाउन पहिले नै समन्वय गर्नुपर्छ। अन्तिम समयमा आवेदन दिँदा कागजी प्रक्रिया पुग्दैन। कम्तीमा ६ महिना वा १ वर्ष अघिदेखि नै विश्वविद्यालय र 行政書士 सँग सल्लाह गर्नुहोस्।
Q2: '特定活動' अवधिमाアルバイト गर्न मिल्छ?
A: सिद्धान्ततः, व्यवसाय गर्ने तयारीको समयमा 資格外活動許可 (साताको २८ घण्टाकोアルバイト) पाइँदैन। यो समय भनेको व्यवसायमा ध्यान दिने समय हो। काम गर्ने भन्दा पनि लगानी वा बचतबाट व्यवसायमा केन्द्रित हुनुपर्छ।
अन्त्यमा: जापानमा व्यवसाय सुरु गर्ने सपना सजिलो छैन। तर, नियम बुझेर राम्रो तयारी गर्नुभयो भने बाटो खुल्छ। यदि तपाईँलाई के गर्ने, कसरी सुरु गर्ने भन्ने अन्योल छ भने, सानो जिज्ञासा भए पनि मलाई सोध्न सक्नुहुन्छ। तपाईँको व्यवसायको पहिलो पाइलाका लागि म सहयोग गर्न तयार छु।
