शीर्षक: बिरामी वा चोटपटकका कारण काम गर्न नसक्दा '傷病手当金' को सुविधाबारे जानकारी
जापानमा कार्यरत धेरै विदेशी साथीहरूबाट "अचानक बिरामी परेर काम गर्न नसक्दा खर्चको व्यवस्था कसरी गर्ने होला?" वा "बिदामा बस्दा तलब नआउँदा के गर्ने?" जस्ता चिन्ताका कुराहरू सुन्न पाइन्छ।
वास्तवमा, जापानको 健康保険 प्रणालीमा यस्तो समयमा जीवनयापनलाई सहयोग गर्ने निकै भरपर्दो व्यवस्था छ। त्यसलाई '傷病手当金' भनिन्छ। यो सुविधा जापानका जापानी नागरिकका लागि मात्र होइन, यहाँको 健康保険मा जोडिएका विदेशी नागरिकहरूले पनि समान रूपमा पाउन सक्नुहुन्छ।
यस लेखमा, '傷病手当金' के हो, यो पाउने सर्तहरू के के हुन्, र रकम कसरी गणना गरिन्छ भन्ने बारेमा गाह्रो कानुनी शब्दहरू प्रयोग नगरी सजिलै बुझिने गरी जानकारी दिँदैछौँ। भविष्यमा हुन सक्ने समस्याबाट बच्नका लागि यी कुराहरू जानिराख्नु निकै उपयोगी हुन्छ।
१. 傷病手当金 भनेको के हो? यो कहिले प्रयोग गर्न सकिन्छ? '傷病手当金' भनेको बिरामी वा चोटपटकका कारण काममा जान नसक्दा र कम्पनीबाट पर्याप्त तलब नपाउँदा 健康保険मार्फत पाइने आर्थिक सहयोग हो।
"बिरामीको उपचारमा ध्यान दिन चाहन्छु, तर काम नगरे पैसा आउँदैन..." यस्तो अवस्थामा यो सुविधाले तपाईंलाई आर्थिक रूपमा ढुक्क भएर उपचार गराउन मद्दत गर्छ।
मुख्य कुरा: यो सुविधा काम बाहेकको (निजी) कारणले हुने बिरामी वा चोटपटकका लागि मात्र हो। काम गर्दा वा काममा आउने-जाने क्रममा भएको दुर्घटनाको हकमा भने '労災保険' लागू हुन्छ।
२. 傷病手当金 पाउनका लागि आवश्यक ४ सर्तहरू यो सुविधा पाउनका लागि तपाईंले तलका ४ वटै सर्तहरू पूरा गर्नुपर्ने हुन्छ:
-
काम बाहेकको कारणले बिरामी वा चोटपटक लाग्नु: माथि भनेझैँ, यो कामसँग सम्बन्धित नभएका व्यक्तिगत स्वास्थ्य समस्याका लागि हो।
-
काम गर्न नसक्ने अवस्थामा हुनु: "आफूले गर्दै आएको काम गर्न नसक्ने" अवस्था हो कि होइन भन्ने कुरा डाक्टरको सल्लाह र तपाईंको कामको प्रकृतिको आधारमा विशेषज्ञ निकायले निर्धारण गर्छ।
-
लगातार ३ दिनको '待期期間' पूरा गरी ४ दिनभन्दा बढी बिदामा हुनु: सुरुको ३ दिनलाई '待期期間' भनिन्छ, जसमा पैसा पाइँदैन। ४ दिनबाट मात्र सुविधा पाउन सुरु गरिन्छ।
-
बिदाको अवधिमा तलब नपाउनु: कम्पनीबाट तलब नपाएको वा '傷病手当金' भन्दा कम तलब पाएको अवस्थामा मात्र बाँकी रकम (फरक परेको हिस्सा) प्राप्त हुन्छ।
३. पाउने रकम कसरी गणना हुन्छ? "आखिर कति पैसा पाइन्छ?" यो सबैको चासोको विषय हो। यसको हिसाब गर्ने तरिका केही जटिल लागे पनि, मुख्यतया "पछिल्लो १ वर्षको तलब" को आधारमा गणना हुन्छ।
गणना विधि: सुरु गरेको मितिभन्दा अघिको १२ महिनाको '標準報酬月額' को औसत ÷ ३० दिन × ३ को २ भाग (लगभग २/३)
※ जापानमा काम गरेको १२ महिना नपुगेको हकमा गणना अलि फरक हुन सक्छ, तर सामान्यतया तपाईंको औसत तलबको करिब २/३ भाग पाउने गरी बुझ्दा हुन्छ।
४. थाहा पाइराख्नुपर्ने 'कुल १ वर्ष ६ महिना' को नियम पहिले, सुविधा लिन थालेपछि लगातार बिदामा बस्दा मात्र १ वर्ष ६ महिनाको समयसीमा थियो। तर, सन् २०२२ को जनवरी १ देखि "कुल १ वर्ष ६ महिना" सम्म पाउन सकिने गरी नियम परिवर्तन भएको छ।
यसको अर्थ, यदि तपाईं केही निको भएर काममा फर्किनुभयो र पछि फेरि त्यही बिरामीका कारण बिदा बस्नुपर्यो भने पनि, जम्मा १ वर्ष ६ महिनासम्म यो सुविधा लिन सकिन्छ।
५. विदेशीहरूले सोध्ने केही सामान्य प्रश्नहरू (Q&A)
Q1: जागिर छोडेपछि पनि 傷病手当金 पाउन सकिन्छ?
A: केही सर्तहरू (जस्तै: जागिर छोड्ने दिनसम्म लगातार १ वर्षभन्दा बढी 健康保険मा आवद्ध हुनु आदि) पूरा भएमा जागिर छोडेपछि पनि यो सुविधा पाउन सकिन्छ। तर, जागिर छोडेपछि तुरुन्तै बेरोजगार बिमा (失業保険) सँगै यो लिन मिल्दैन।
Q2: विदेशमा उपचार गराउँदा यो सुविधा पाइन्छ?
A: हो, जापानको 健康保険मा आवद्ध हुनुहुन्छ र डाक्टरबाट "उपचार आवश्यक छ र काम गर्न सकिँदैन" भन्ने आधिकारिक प्रमाणपत्र छ भने विदेशमा उपचार गर्दा पनि यो सुविधा पाउन सकिन्छ। यसका लागि केही आवश्यक कागजातहरू हुन्छन्, त्यसैले बुझ्नुअघि परामर्श लिनुहोला।
Q3: 国民健康保険 मा छु, मैले यो पाउन सक्छु?
A: दुर्भाग्यवश, '傷病手当金' कम्पनीका कर्मचारीहरू आवद्ध हुने '協会けんぽや組合健保など' को प्रणाली हो। '国民健康保険' मा यो सुविधा हुँदैन, त्यसैले व्यक्तिगत व्यवसाय गर्ने वा फ्रीलान्सर हुनुहुन्छ भने यो कुरामा ध्यान दिनुहोला।
६. निष्कर्ष बिरामी वा चोटपटक जो कसैलाई पनि लाग्न सक्छ। जापानमा मेहनत गरेर काम गरिरहनुभएका तपाईंको लागि '社会保険' एक ठूलो सुरक्षा कवच हो।
"सुविधा छ भन्ने त थाहा भयो, तर कागजात कसरी भर्ने?", "मेरो भिसाको अवस्था के हुन्छ होला?" जस्ता कुराहरूमा अन्योल छ भने, कृपया विशेषज्ञ 社労士 वा भिसा सम्बन्धी परामर्शका लागि 行政書士 लाई सम्पर्क गर्न नहिचकिचाउनुहोस्।
