行政書士 chuyên về thị thực và cư trú tại Nhật sẽ giải đáp những quy tắc về tài sản trong hôn nhân quốc tế một cách dễ hiểu nhất.
"Tôi đã kết hôn với người Nhật và bắt đầu cuộc sống tại đây, nhưng tôi khá lo lắng về vấn đề tài chính trong hôn nhân, liệu sẽ như thế nào?"
Đây là câu hỏi mà tôi thường xuyên nhận được từ những người nước ngoài đang chuẩn bị kết hôn hoặc đã bắt đầu cuộc sống hôn nhân tại Nhật. Đối với hai bạn – những người đã vượt qua rào cản về ngôn ngữ và văn hóa để đến với nhau, chủ đề tiền bạc đôi khi có thể hơi tế nhị. Tuy nhiên, để có một cuộc sống an tâm và ổn định tại Nhật, việc hiểu rõ các quy tắc về "tài sản vợ chồng" là điều vô cùng quan trọng.
Trong bài viết này, tôi sẽ giải thích một cách dễ hiểu dưới góc độ chuyên gia về cách xử lý tài sản sau khi kết hôn theo luật pháp Nhật Bản và cách để bạn tự bảo vệ quyền lợi của mình khi xảy ra rắc rối.
1. Tài sản trước khi kết hôn thuộc về ai?
Một trong những câu hỏi phổ biến là: "Số tiền tôi tiết kiệm được trước khi kết hôn, liệu sau khi cưới có trở thành tài sản của chồng (vợ) không?"
Câu trả lời là: Theo luật Nhật Bản, số tiền hoặc tài sản bạn sở hữu dưới tên riêng của mình trước khi kết hôn vẫn sẽ là "特有財産" của riêng bạn sau khi kết hôn. Việc kết hôn không tự động biến tài sản cá nhân thành tài sản chung của vợ chồng.
2. Tiền kiếm được sau khi kết hôn sẽ như thế nào?
Vậy, thu nhập mà vợ chồng làm ra sau khi kết hôn sẽ được xử lý ra sao? Nguyên tắc cơ bản là: "Phần chồng làm ra là của chồng, phần vợ làm ra là của vợ". Tuy nhiên, nếu bạn là nội trợ và đảm nhận công việc gia đình, bạn cũng không cần phải lo lắng rằng mình không có quyền đối với tài sản.
Tại Nhật, có một chế độ gọi là "財産分与", cho phép bạn yêu cầu chia phần tài sản đóng góp của đối phương khi ly hôn. Ngay cả khi tiền không nằm trong sổ tiết kiệm đứng tên bạn, pháp luật vẫn công nhận sự đóng góp của bạn thông qua việc chăm sóc gia đình và nuôi dạy con cái.
3. Nếu bạn đời có nợ thì sao?
Nếu sau khi kết hôn, người bạn đời của bạn mắc nợ, liệu bạn có nghĩa vụ phải trả nợ đó không? Câu trả lời là: "Về nguyên tắc, bạn không có nghĩa vụ phải trả". Khoản nợ là trách nhiệm của người vay.
Tuy nhiên, có một ngoại lệ gọi là "日常家事債務". Đây là những chi phí cần thiết cho cuộc sống hàng ngày như tiền ăn, tiền thuê nhà, học phí của con cái... Vợ chồng có trách nhiệm liên đới đối với các khoản nợ này để duy trì cuộc sống chung. Dù các khoản vay kinh doanh lớn không nằm trong phạm vi này, nhưng trong các chi tiêu sinh hoạt hàng ngày, sẽ có những lúc hai bên cần chung tay giải quyết.
4. Tìm hiểu về "夫婦財産契約" để an tâm hơn
Tại Nhật, dù chưa phổ biến nhưng có một cơ chế gọi là "夫婦財産契約". Trước khi kết hôn, hai bạn có thể thỏa thuận cách quản lý tài sản và thực hiện việc 登記. Nếu bạn muốn tách biệt rõ ràng tài sản trước hôn nhân hoặc muốn ngăn ngừa rắc rối trong tương lai, đây là một lựa chọn đáng cân nhắc. Tuy nhiên, vì sau khi đã 登記 thì việc thay đổi khá khó khăn, tôi khuyên bạn nên tham khảo ý kiến chuyên gia trước khi thực hiện.
【Q&A】
Q1. Nếu chồng/vợ tự ý sử dụng tiền tiết kiệm của tôi, tôi có thể đòi lại không?
A. Có, về cơ bản là được. Vì tiền tiết kiệm trước hôn nhân là "特有財産" của bạn, đối phương không được phép sử dụng nếu không có sự đồng ý. Nếu xảy ra mâu thuẫn, hãy lưu giữ bằng chứng và cân nhắc các biện pháp thảo luận hoặc nhờ đến 弁護士.
Q2. Đối với cặp đôi là người nước ngoài, luật của nước nào sẽ được áp dụng?
A. Trong hôn nhân quốc tế, quy tắc áp dụng luật (luật chuẩn cứ) được quyết định bởi "Luật quốc tịch chung của vợ chồng" hoặc "Luật nơi cư trú chung". Nếu quốc tịch hoặc nơi cư trú khác nhau, vấn đề sẽ trở nên phức tạp, vì vậy hãy liên hệ với 弁護士 hoặc 行政書士 để được xác nhận chính xác nhất.
Q3. Nếu ly hôn, tôi có phải chia cả số tiền mà tôi đã cố gắng tiết kiệm sau khi kết hôn không?
A. Nguyên tắc của "財産分与" là chia đôi tài sản mà hai vợ chồng cùng xây dựng trong thời kỳ hôn nhân. Tuy nhiên, các tài sản riêng (特有財産 - tài sản có trước khi kết hôn hoặc thừa kế) thường không nằm trong đối tượng bị chia.
【Lời khuyên từ chuyên gia】
Cuộc sống hôn nhân quốc tế sẽ trở nên hạnh phúc hơn nếu cả hai biết tôn trọng văn hóa và giá trị của nhau. Các quy tắc tài chính cũng là một phần trong đó. Đừng chỉ giải quyết mọi thứ theo cảm tính, nếu có bất kỳ điều gì lo lắng, hãy liên hệ với văn phòng của chúng tôi – nơi am hiểu sâu sắc về thủ tục nhập cư và kết hôn quốc tế. Chúng tôi sẽ hỗ trợ bạn từ khía cạnh pháp lý để bạn có một cuộc sống hạnh phúc tại Nhật.
