जापानमा कम्पनी स्थापना गरेर व्यवसायका लागि कडा परिश्रम गरिरहनुभएका विदेशी उद्यमी साथीहरू, यहाँहरू सबैलाई दैनिक व्यावसायिक व्यवस्थापनका लागि हार्दिक धन्यवाद। कम्पनी चलाउने क्रममा कहिलेकाहीँ नसोचेको समस्या आउनाले वा सुरुवाती लगानीको ठूलो भारका कारण "यो वर्षको 決算書 घाटामा जाने भयो..." भनेर चिन्तित हुनुपर्ने अवस्था पनि आउन सक्छ।
त्यस्तो बेला सबैभन्दा बढी चिन्ता लाग्ने विषय भनेको "यदि व्यवसाय घाटामा गयो भने 経営・管理ビザ थप (नवीकरण) गर्न मिल्दैन कि?" भन्ने नै हो।
यसको सिधा जवाफ छ, "१ वर्ष मात्र व्यवसाय घाटामा जाँदैमा तुरुन्तै भिसा नवीकरण अस्वीकृत (不許可) भइहाल्ने भन्ने हुँदैन।" 出入国在留管理局（入管） को जाँचमा सबैभन्दा बढी महत्त्व दिइने कुरा भनेको यो एक वर्षको नाफा वा घाटा मात्र नभएर तपाइँको कम्पनीको "事業継続性" (भविष्यमा पनि स्थिर रूपमा व्यवसायलाई निरन्तरता दिन सक्ने क्षमता छ कि छैन) भन्ने हो।
यस लेखमा, 入管 ले कम्पनीको 決算書 लाई कसरी जाँच गर्छ भन्ने कुरा गाह्रो कानुनी वा अकाउन्टिङका शब्दहरू प्रयोग नगरी सर्वसाधारणले पनि बुझ्ने गरी व्याख्या गरिएको छ। आफ्नो कम्पनीको अवस्थासँग तुलना गर्दै आगामी भिसा नवीकरणको तयारीका लागि यसलाई सन्दर्भको रूपमा लिनुहोला।
経営管理ビザ नवीकरणमा सबैभन्दा बढी महत्त्व दिइने "事業継続性" भनेको के हो?
経営・管理ビザ को नवीकरण जाँचको समयमा 入管 ले तपाइँको कम्पनीको "決算書 (वासलात र नाफा-घाटा विवरण)" लाई निकै कडा रूपमा जाँच गर्छ। यसको मुख्य उद्देश्य "यस विदेशी नागरिकको कम्पनीले जापानमा भविष्यमा पनि निश्चित रूपमा व्यवसायलाई निरन्तरता दिन सक्छ कि सक्दैन?" भन्ने कुरा पत्ता लगाउनु हो।
व्यवसाय गरेपछि विभिन्न कारणले घाटा हुन सक्छ भन्ने कुरा 入管 ले पनि बुझ्दछ। त्यसैले, "यो वर्षको नाफा माइनसमा छ, त्यसैले हुँदैन" भनेर मात्र निर्णय नगरी कम्पनीको सम्पत्तिको अवस्था (बचत र ऋणको सन्तुलन) समेत हेरेर समग्र रूपमा जाँच गरिन्छ।
यदि ऋण मात्र थपिँदै गएको जोखिमपूर्ण अवस्था छ भने, "ऋण कहाँबाट लिइएको हो?", "वास्तवमै व्यवसाय चलिरहेको छ कि छैन?" जस्ता कुराहरू कम्पनीको वास्तविक गतिविधिको आधारमा सावधानीपूर्वक अनुसन्धान गरिन्छ।
決算書 को अवस्थाबाट थाहा पाउन सकिने भिसा नवीकरणका ३ मापदण्ड (पैटर्न)
入管 को जाँचमा कम्पनीको वित्तीय अवस्थालाई मुख्यतया ३ वटा ढाँचामा विभाजन गरेर 事業継続性 को निर्णय गरिन्छ। गाह्रा शब्दहरू प्रयोग नगरी यसलाई सजिलो तरिकाले बुझौँ।
ढाँचा १: विगतको नाफा सञ्चित (बचत) भएको अवस्थामा 【समस्या छैन】
व्यवसाय राम्रो चलेर नाफा भइरहेको छ भने त कुनै समस्या नै भएन। त्यसोभए, "यो वर्ष व्यवसाय घाटामा गए पनि विगतका वर्षहरूमा कमाएको नाफाको सञ्चित कोष (मौजदात) अझै कम्पनीमा बाँकी छ" भने नि?
यस्तो अवस्थामा भिसा नवीकरणमा कुनै ठूलो नकारात्मक असर पर्दैन। "यो वर्ष संयोगवश माइनस देखिए पनि कम्पनीको समग्र आर्थिक स्थिति (पुँजी) अझै बलियो छ" भन्ने मानिने हुनाले, 事業継続性 को मान्यता पाइन्छ र भिसा सजिलै नवीकरण हुने सम्भावना उच्च हुन्छ।
ढाँचा २: कम्पनीको आर्थिक स्थिति माइनसमा पुगेको अवस्थामा 【सावधान रहनुहोस्】
विगतको बचत पनि सकिएर कम्पनी समग्र रूपमा घाटामा चलिरहेको अवस्था हो। यस्तो अवस्थामा समस्याको गम्भीरता अनुसार 入管 को निर्णय फरक हुन सक्छ।
① अझै "ऋणले सम्पत्तिलाई नाघेको अवस्था (ऋणको भार बढी भएको अवस्था)" भइनसकेको बेला कम्पनी घाटामा भए तापनि आफूसँग भएको नगद वा सम्पत्तिले ऋण तिर्न सकिने दायराभित्र छ भने, "अब भविष्यमा कसरी नाफा कमाउने?" भन्ने कुरा स्पष्ट पार्ने 事業計画書 र "आगामी अवधिको अनुमानित आम्दानीको विवरण" बुझाउनुपर्ने हुन्छ। यी कागजातहरू राम्रोसँग बुझाउन सकेमा नवीकरण सम्भव हुन्छ।
② यो वर्षदेखि "ऋणले सम्पत्तिलाई नाघेको अवस्था" भएको बेला यो निकै खतरनाक संकेत हो। "ऋणले सम्पत्तिलाई नाघ्नु" भन्नाले कम्पनीको सम्पूर्ण सम्पत्ति बिक्री गर्दा पनि ऋण तिर्न नसकिने अवस्थालाई बुझाउँछ। सामान्यतया यस्तो बेला कम्पनीको साख (विश्वास) घट्छ र व्यवसाय टिकाइराख्न गाह्रो हुन्छ। तर, "१ वर्षभित्र व्यवसायिक अवस्था सुध्रने निश्चित योजना" छ भने अझै पनि आशा जीवितै रहन्छ। यस्तो अवस्थामा व्यवसायीको आफ्नै भनाइ मात्र पर्याप्त हुँदैन। 中小企業診断士 वा 公認会計士 जस्ता "정부 वा राज्यद्वारा मान्यता प्राप्त व्यवसाय तथा वित्तीय विज्ञ" ले तयार पारेको निष्पक्ष मूल्याङ्कन पत्र (मूल्याङ्कन रिपोर्ट) बुझाउन नसकेमा 事業継続性 को मान्यता पाइँदैन।
③ लगातार २ वर्षसम्म "ऋणले सम्पत्तिलाई नाघेको अवस्था" कायम रहेमा यदि यो अवस्था १ वर्षभन्दा बढी समयसम्म कायम रह्यो भने, "अब व्यवसायलाई निरन्तरता दिन अत्यन्तै कठिन छ" भन्ने निर्णय गरिन्छ। यस्तो अवस्थामा भिसा नवीकरण गर्नका लागि अन्य कम्पनीबाट आर्थिक सहयोग प्राप्त हुने वा कम्पनी बिक्री गरी पुनर्संरचना गर्ने जस्ता "चमत्कारी सुधार योजना" नभएसम्म 経営・管理ビザ को नवीकरण गर्न असम्भव जस्तै हुन्छ।
ढाँचा ३: "मूल व्यवसायबाटै कुनै नाफा नभएको" अवस्थामा 【नवीकरण कठिन】
अकाउन्टिङको भाषामा "कुल नाफा (Gross Profit)" भन्ने शब्द हुन्छ। यो भनेको कुल बिक्रीबाट सामान खरिद गर्दा लागेको लागत घटाएर आउने व्यवसायको मुख्य नाफा हो। यदि हालैका लगातार २ वर्षसम्म यो कुल नाफा नै निस्कन सकेको छैन (माइनसमा छ) भने, 入管 ले "यो कम्पनी वास्तवमा व्यवसाय गर्न सक्ने स्थितिमै छैन" भन्ने निष्कर्ष निकाल्छ। यो अवस्था कायम रहेमा कम्पनी टिकिरहनै गाह्रो हुने भएकाले 経営管理ビザ को नवीकरण स्वीकृत हुँदैन।
【आधिकारिक निकायको जानकारी】 入管 ले घाटामा गएको 決算書 लाई कसरी हेर्छ?
अहिलेसम्म हामीले 決算書 को अवस्था अनुसार भिसा जाँचको मापदण्डबारे चर्चा गर्यौँ। यी कुराहरू केही विज्ञहरूको अनुमान मात्र नभएर जापान सरकारको आधिकारिक निकायले स्पष्ट रूपमा निर्देशिका (गाइडलाइन) मार्फत सार्वजनिक गरेका तथ्य हुन्।
उक्त आधिकारिक निर्देशिकामा पनि स्पष्ट रूपमा निम्न कुराहरू उल्लेख गरिएका छन्:
-
केवल एक वर्षको 決算書 घाटामा जाँदैमा तुरुन्तै भिसा नवीकरण अस्वीकृत गरिने छैन।
-
वासलात (B/S) मा ऋणले सम्पत्तिलाई नाघेको छ कि छैन भन्ने कुरा जाँचको अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण सूचक हो।
-
ऋणले सम्पत्तिलाई नाघेको अवस्थामा आधिकारिक योग्यता प्राप्त तेस्रो पक्ष (जस्तै 中使企業診断士 आदि) द्वारा गरिएको मूल्याङ्कन अनिवार्य हुन्छ।
अर्थात्, "घाटा = तुरुन्तै भिसा रिजेक्ट" भन्ने होइन। "कुन कारणले घाटा भयो र अब त्यसलाई कसरी सुधार गर्ने" भन्ने कुरा कानुनी नियम अनुसार तार्किक रूपमा बुझाउन सक्नु नै भिसा नवीकरणको सबैभन्दा ठूलो साँचो हो।
विदेशी व्यवसायीहरूले धेरै सोध्ने ३ वटा प्रश्न र उत्तर (Q&A)
दैनिक रूपमा धेरै विदेशी व्यवसायीहरूबाट आउने वास्तविक जिज्ञासाहरूलाई यहाँ Q&A ढाँचामा प्रस्तुत गरिएको छ।
Q1. कम्पनी स्थापना गरेको पहिलो वर्ष हो। सुरुवाती लगानी धेरै भएकाले पहिलो 決算書 घाटामा जाने जस्तो छ। के मेरो पहिलो भिसा नवीकरण अस्वीकृत हुन्छ?
A1. पहिलो वर्षमा व्यवसाय घाटामा जानु सामान्य कुरा हो, त्यसैले आत्तिनुपर्दैन। कम्पनी भर्खरै सुरु गर्दा सामग्री खरिद, विज्ञापन खर्च, वा कार्यालयको भाडा जस्ता कुरामा सुरुवाती लगानी बढी हुने भएकाले घाटा हुनु स्वाभाविकै हो। 入管 ले पनि यो कुरा राम्रोसँग बुझ्दछ। त्यसैले "किन घाटा भयो (सुरुवाती लगानीका कारण आदि)" र "आगामी वर्षदेखि कसरी बिक्री बढाएर नाफा कमाउने" भन्ने कुरा खुलाइएको स्पष्ट 事業計画書 तयार पारेर बुझाएमा, प्रायः जसो अवस्थामा भिसा सहजै नवीकरण हुन्छ।
Q2. मेरो 税理士 ले "कम्पनीको ऋणले सम्पत्तिलाई नाघ्ने देखिन्छ" भन्नुभयो। 入管 बाट "中小企業診断士の評価書" मागिन्छ भन्ने सुनेको छु, तर त्यस्तो विज्ञ व्यक्ति कसरी खोज्ने?
A2. भिसा सम्बन्धी काममा अनुभवी विज्ञ (जस्तै 行政書士 आदि) को नेटवर्क प्रयोग गर्नु सबैभन्दा सुरक्षित उपाय हो। कम्पनीको ऋण बढी भएको अवस्थामा, 入管 लाई चित्त बुझाउन सक्ने खालको व्यवस्थित सुधार योजना 中小企業診断士 जस्ता विज्ञहरूलाई लेखाउनुपर्ने हुन्छ। तर, सामान्य 中小企業診断士 हरूलाई भिसा जाँचको मापदण्ड (भिसा सम्बन्धी कानुन) थाहा नहुन सक्छ। भिसा नवीकरणका मुख्य बुँदाहरू समेटिएको मूल्याङ्कन पत्र तयार पार्नका लागि, सधैँ 入管 को काम गर्ने विशेषज्ञ 行政書士 सँग सल्लाह गरी उनीहरूमार्फत उपयुक्त 診断士 को सिफारिस लिनु नै सबैभन्दा भरपर्दो बाटो हो।
Q3. व्यावसायिक साझेदार वा ग्राहक कम्पनी डुबेका कारण मेरो कम्पनी लगातार २ वर्षसम्म घाटा (ऋणले सम्पत्ति नाघेको अवस्था) मा पर्यो। के अब म जापानमा बस्न पाउँदिनँ?
A3. अवस्था निकै गम्भीर छ, तर हिम्मत हार्नुअघि एकपटक विशेषज्ञसँग अनिवार्य रूपमा परामर्श गर्नुहोस्। नियम अनुसार लगातार २ पटकसम्म यस्तो खराब अवस्था रहँदा भिसा नवीकरण हुन अत्यन्तै कठिन हुन्छ (रिजेक्ट हुने जोखिम बढी हुन्छ)। तर, "पुँजी वृद्धि (कम्पनीको सेयर पुँजी बढाउने)" गरेर ऋणको भार कम गर्ने वा अर्को कम्पनीसँग व्यवसाय गाभ्ने (M&A) गरेर नयाँ सुरुवात गर्ने जस्ता उपायहरू अपनाएर भिसा जोगाउन सक्ने सम्भावना शून्य भने हुँदैन। आफैँले हतारमा आवेदन दिएर भिसा रिजेक्ट गराउनु भन्दा अगाडि, 決算書 को विवरण फाइनल हुनुभन्दा पहिले नै भिसा सम्बन्धी विशेषज्ञ 行政書士 सँग सल्लाह गर्नुहोस्।
निष्कर्ष: 経営管理ビザ को नवीकरणमा "決算" अगाडिको तयारी नै जीवन बुटी हो!
経営管理ビザ को नवीकरण अन्य वर्किङ भिसाको तुलनामा बुझाउनुपर्ने कागजातहरू धेरै हुने र जाँच पनि निकै कडा हुने गर्दछ। एकपटक 決算書 मा अंकहरू फाइनल भएर 税務署 मा दर्ता भइसकेपछि, पछि ती अंकहरू परिवर्तन गर्न मिल्दैन। "भिसाको म्याद सकिन लाग्दा हतार-हतार नवीकरण प्रक्रिया सुरु गर्ने" भन्दा पनि, "決算 हुने महिनाभन्दा केही महिना अगाडि नै 税理士 सँग अवस्थाबारे बुझ्ने र यदि घाटा हुने सम्भावना देखिएमा पहिल्यै 行政書士 सँग उपायका लागि सल्लाह गर्ने" कुरा नै जापानमा लामो समयसम्म व्यवसाय टिकाइराख्ने मुख्य सर्त हो।
यदि आगामी भिसा नवीकरणलाई लिएर थोरै पनि चिन्ता छ वा "आफ्नो कम्पनीको 決算書 भिसा जाँचको कुन ढाँचामा पर्छ भन्ने थाहा छैन" भने, कृपया निसंकोच रूपमा हाम्रो कार्यालयमा सम्पर्क गर्नुहोला। हामी विभिन्न भाषाहरूमा यहाँहरू जस्ता उद्यमीहरूलाई पूर्ण रूपमा सहयोग गर्नेछौँ!
