ဂျပန်နိုင်ငံမှာ ကလေးပြုစုပျိုးထောင်နေကြတဲ့ မိဘများအတွက် -「児童手当」နှင့် ပတ်သက်သော သိကောင်းစရာများ
ဂျပန်နိုင်ငံမှာ နေထိုင်ရင်း ကလေးပြုစုရတာဟာ နေ့စဉ် ကုန်ကျစရိတ်တွေနဲ့ ပညာရေးစရိတ်တွေကြောင့် စိတ်ပူစရာတွေ များလှပါတယ်။ အထူးသဖြင့် နိုင်ငံရပ်ခြားမှာ မိသားစုကို တာဝန်ယူရတာဟာ ဘာသာစကားအခက်အခဲနဲ့ ယဉ်ကျေးမှုကွာခြားချက်တွေကြောင့် လွယ်ကူတဲ့ကိစ္စတော့ မဟုတ်ပါဘူး။
ဒါပေမဲ့ စိတ်မပူပါနဲ့။ ဂျပန်နိုင်ငံမှာ နေထိုင်တဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေအနေနဲ့လည်း သတ်မှတ်ချက်တွေနဲ့ ကိုက်ညီမယ်ဆိုရင် "児童手当" ဆိုတဲ့ အစိုးရရဲ့ ထောက်ပံ့ကြေးကို ရပိုင်ခွင့်ရှိပါတယ်။ ဒါဟာ ဂျပန်လူမျိုး မိသားစုတွေအတွက်တင်မကဘဲ ဂျပန်မှာ ကလေးပြုစုနေတဲ့ မိသားစုတိုင်းရဲ့ ဘဝကို တည်ငြိမ်စေပြီး ကလေးငယ်တွေ ကျန်းမာစွာ ကြီးပြင်းလာစေဖို့ အစိုးရက ပံ့ပိုးပေးတဲ့ အစီအစဉ်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
"လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေက ခက်ခဲမလား"၊ "ကိုယ်ရော ရနိုင်ပါ့မလား" ဆိုပြီး စိုးရိမ်စရာ မလိုပါဘူး။ ဒီဆောင်းပါးမှာတော့ 児童手当 ရဲ့ အကြောင်းနဲ့ လျှောက်ထားနည်းကို ရှင်းပြပေးသွားမှာပါ။
၁။ နိုင်ငံခြားသားတွေလည်း 児童手当 ရနိုင်သလား?
အဖြေကတော့ - စည်းကမ်းချက်တွေနဲ့ ကိုက်ညီမယ်ဆိုရင် ရနိုင်ပါတယ်။ ဂျပန်နိုင်ငံမှာ 住民登録 ပြုလုပ်ထားပြီး ကလေးကို အမှန်တကယ် ပြုစုစောင့်ရှောက်နေသူဆိုရင် နိုင်ငံသားဖြစ်မှုကို မခွဲခြားဘဲ လျှောက်ထားပိုင်ခွင့် ရှိပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ "ဘယ်သူမဆို အလွယ်တကူ ရနိုင်တာ" တော့ မဟုတ်ပါဘူး။ အထူးသဖြင့် 在留資格 နဲ့ 住民票 နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ စည်းကမ်းချက်တွေကို သတိထားဖို့ လိုပါတယ်။ ဂျပန်မှာ အခြေချနေထိုင်သူဖြစ်ဖို့ လိုအပ်တာကြောင့် 短期滞在 လိုမျိုး ခေတ္တနေထိုင်ခွင့်တွေနဲ့ဆိုရင်တော့ လျှောက်ထားလို့ မရနိုင်ပါဘူး။
၂။ ကလေးရဲ့ အသက်အရွယ်နဲ့ ထောက်ပံ့ကြေးပမာဏ
児童手当 ဟာ ကလေးအသက် ၁၈ နှစ်ပြည့်ပြီးနောက် ပထမဆုံးရောက်လာတဲ့ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့အထိ ရရှိမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ မိသားစုအတွက် အရေးပါတဲ့ အထောက်အပံ့ဖြစ်တာကြောင့် အောက်ပါအတိုင်း မှတ်သားထားပါ။
-
အသက် ၃ နှစ်အောက်: တစ်လလျှင် ၁၅,၀၀၀ ယန်း (တတိယမြောက်ကလေးမှစ၍ ၃၀,၀၀၀ ယန်း)
-
အသက် ၃ နှစ်မှ အထက်တန်းကျောင်းသားအရွယ်အထိ: ၁၀,၀၀၀ ယန်း (တတိယမြောက်ကလေးမှစ၍ ၃၀,၀၀၀ ယန်း)
児童手当 ကို ဖေဖော်ဝါရီ၊ ဧပြီ၊ ဇွန်၊ သြဂုတ်၊ အောက်တိုဘာ၊ ဒီဇင်ဘာ (မေ၊ ဇူလိုင်၊ စက်တင်ဘာ၊ နိုဝင်ဘာ၊ ဇန်နဝါရီ၊ မတ်လ မပါ) ဆိုတဲ့ တစ်နှစ်မှာ ခြောက်ကြိမ်၊ နှစ်လတစ်ကြိမ်နှုန်းနဲ့ ထုတ်ပေးပါတယ်။ (ဥပမာ - ဇွန်လမှာ ထုတ်ပေးတဲ့အချိန်ဟာ ဧပြီနဲ့ မေလအတွက် ဖြစ်ပါတယ်)
၃။ မမေ့ပါနဲ့! လျှောက်ထားရမည့်အချိန်နဲ့ နည်းလမ်း
児童手当 ဟာ လျှောက်ထားတဲ့ လရဲ့ နောက်တစ်လကစပြီး စတင်ရရှိမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါက အရေးကြီးတဲ့အချက်ပါ။ "လျှောက်ထားဖို့ မေ့နေခဲ့တဲ့ အချိန်ကာလ" အတွက် နောက်ကြောင်းပြန်ပြီး ထုတ်ယူလို့ မရပါဘူး။
-
လျှောက်ထားရမည့်နေရာ: မိမိနေထိုင်ရာ 市区町村役場 ရဲ့ ပြတင်းပေါက် (Window)
-
အချိန်: ကလေးမွေးဖွားတဲ့အချိန် သို့မဟုတ် ဂျပန်နိုင်ငံသို့ ပြောင်းရွှေ့ရောက်ရှိလာတဲ့အချိန် (နေရပ်ပြောင်းရွှေ့မှု ရှိခဲ့ရင်လည်း အတူတူပါပဲ)
ကလေးမွေးဖွားတာပဲဖြစ်ဖြစ်၊ ဂျပန်ကို ပြောင်းရွှေ့လာတာပဲဖြစ်ဖြစ် ဖြစ်လာပြီဆိုရင် အမြန်ဆုံး役所 ကို သွားရောက် တိုင်ပင်ဖို့ အထူးအကြံပြုလိုပါတယ်။
၄။ ကလေးပြုစုပျိုးထောင်ရေးဆိုင်ရာ အခက်အခဲနဲ့ "児童相談所"
ကလေးပြုစုတဲ့အခါ မိသားစုထဲမှာပဲ ဖြေရှင်းဖို့ ခက်ခဲတဲ့ အခက်အခဲတွေနဲ့ ကြုံတွေ့ရနိုင်ပါတယ်။ ဂျပန်မှာတော့ ကလေးငယ်တွေရဲ့ ကျန်းမာတဲ့ ကြီးထွားမှုကို ကူညီပေးတဲ့ "児童相談所" ဆိုတဲ့ အဖွဲ့အစည်း ရှိပါတယ်။
နိုင်ငံခြားသား မိသားစုတွေမှာ တစ်ခါတရံ ကြုံရတတ်တာကတော့ "ဘာသာစကားအခက်အခဲကြောင့် ပြောဆိုဆက်သွယ်မှု မပြေလည်တာ" ပါပဲ။ ကျွမ်းကျင်သူတွေနဲ့ တိုင်ပင်ဖို့ လိုအပ်တဲ့အချိန်မှာ ဘာသာပြန်အဆင်မပြေတာမျိုးတွေ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ တစ်စုံတစ်ရာ အခက်အခဲရှိတယ်လို့ ခံစားရပြီဆိုရင် တစ်ယောက်တည်း စိတ်မပူပါနဲ့။ 役所 သို့မဟုတ် သက်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းတွေကို အမြန်ဆုံး အကူအညီ တောင်းခံပါ။
【Q&A ကဏ္ဍ】
Q1. ခင်ပွန်း (သို့မဟုတ်) ဇနီးက ပြည်ပမှာ နေထိုင်နေရင်လည်း 児童手当 ရနိုင်ပါသလား?
A. အခြေခံအားဖြင့် ဂျပန်မှာ အတူတူနေထိုင်တဲ့ ကလေးတွေအတွက်သာ ရည်ရွယ်ပါတယ်။ အလုပ်ကိစ္စနဲ့ မိသားစုဝင်တစ်ဦး ပြည်ပရောက်နေတာမျိုးဆိုရင် ပြုစုစောင့်ရှောက်တဲ့ အခြေအနေပေါ် မူတည်ပြီး ခွင့်ပြုမပြု ဆုံးဖြတ်ပါတယ်။ ပြည်ပမှာနေတဲ့ ကလေးကို "ပြုစုစောင့်ရှောက်နေတယ်" လို့ အသိအမှတ်ပြုခံရဖို့အတွက် "送金証明" (ငွေလွှဲပေးပို့ကြောင်း အထောက်အထား) လိုအပ်တတ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် အရင်ဆုံး မိမိနေထိုင်ရာ 役所 မှာ "ပြည်ပမှာရှိတဲ့ ကလေးအတွက်ပါ လျှောက်ထားချင်တယ်" လို့ တိုင်ပင်ကြည့်ပါ။
Q2. အလုပ်ပြောင်းတာ၊ ပြောင်းရွှေ့တာတွေလုပ်ရင် ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ?
A. နေရပ်ပြောင်းရွှေ့လိုက်ပြီဆိုရင် အရင်နေရာမှာရှိတဲ့ ရပိုင်ခွင့် ပျက်ပြယ်သွားပြီး အသစ်ပြောင်းသွားတဲ့ နေရာမှာ ပြန်လျှောက်ရပါမယ်။ "ပြောင်းရွှေ့မယ့်နေ့ရက်" ကစပြီး ၁၅ ရက်အတွင်း အသစ်ပြောင်းသွားတဲ့ 役所 မှာ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို မမေ့မလျော့ လုပ်ဆောင်ပါ။ နောက်ကျသွားရင် ထောက်ပံ့ကြေးမရတဲ့ ကာလ ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။
Q3. ကွာရှင်းလိုက်ရင် 児童手当 ဘယ်လိုဖြစ်မလဲ?
A. ကွာရှင်းပြီး မိဘနှစ်ပါး ခွဲနေရပြီဆိုရင် ကလေးကို အမှန်တကယ် ပြုစုစောင့်ရှောက်နေသူက ထောက်ပံ့ကြေးကို ရရှိမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ကလေးနဲ့အတူ နေထိုင်သူက ရပိုင်ခွင့်ရှိသူ ဖြစ်ပါတယ်။ ကွာရှင်းမှုမတိုင်ခင်နဲ့ နောက်ပိုင်း အခြေအနေတွေဟာ ပင်ပန်းနိုင်ပေမယ့်၊ အရင်ဆုံး 役所 ရဲ့ ပြတင်းပေါက်မှာ "အခုလက်ရှိ ဘယ်သူက ကလေးကို ပြုစုနေတာလဲ" ဆိုတာကို တိုင်ပင်ပြီး လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို ဆက်လုပ်ပါ။
နောက်ဆုံးအနေဖြင့် အကြံပြုချက်:
児童手当 ဟာ ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ 社会福祉制度 ရဲ့ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ဂျပန်မှာ စိတ်အေးချမ်းသာစွာ နေထိုင်ဖို့အတွက် သင်တို့ရဲ့ အရေးကြီးတဲ့ အခွင့်အရေးတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေက ခက်ခဲတာမဟုတ်ပေမယ့် အချိန်မီ လျှောက်ထားဖို့ကတော့ အရေးအကြီးဆုံးပါပဲ။