जापानमा बसोबास गर्ने विदेशी नागरिकहरूका लागि 永住 (永住権 / 永住許可) प्राप्त गर्नु एउटा ठूलो र महत्त्वपूर्ण उपलब्धि हो। विशेष गरी जापानी नागरिकसँग विवाह गरेका व्यक्तिहरू (配偶者 भिसा भएकाहरू) का लागि साधारण वर्किङ भिसा भएकाहरूको तुलनामा बसोबासको अवधि लगायतका सर्तहरू सहज हुने भएकाले धेरैले 永住 आवेदन दिने गर्छन्।
तर, आवेदन दिइसकेपछि 出入国在留管理局 (入管) बाट पत्र आएर खोलेर हेर्दा 「資料提出通知書」 भेटिएका अनुभव धेरैको हुने गर्छ।
"थप कागजात मागियो भनेपछि के मेरो आवेदन रिजेक्ट (不許可) हुन लागेको हो?" भनेर अत्तालिनु पर्दैन। 入管 ले थप कागजात माग्नुको वास्तविक कारण "तपाईंको आवेदनको विवरण सही तरिकाले पुष्टि गरेर, भिसा दिन सकिन्छ कि सकिँदैन भन्ने अन्तिम निर्णय गर्नका लागि" हो।
नमस्ते, म जापानको भिसा तथा बसोबासको अधिकारसम्बन्धी काम गर्ने 行政書士 हुँ।
यस लेखमा, जापानी नागरिकसँग विवाह गरेका विदेशी नागरिकले 永住 आवेदन दिँदा 入管 ले माग्न सक्ने थप कागजातका प्रकार, तिनको उद्देश्य र दम्पती छुट्टाछुट्टै बसेका (別居) अवस्थामा ध्यान दिनुपर्ने विशेष कुराहरूबारे सरल भाषामा व्याख्या गर्नेछु।
1. 入管 ले किन थप कागजात (追加資料) माग्छ?
永住許可 को छानबिन अन्य भिसा (भिसा थप्ने वा परिवर्तन गर्ने) को तुलनामा निकै कडा हुन्छ। किनकि 永住権 पाएपछि जापानमा बस्ने अवधि असीमित हुन्छ र काम वा गतिविधिमा पनि कुनै प्रतिबन्ध रहँदैन।
तपाईंले सुरुमा बुझाएका कागजातबाटै छानबिनकर्ताले "सबै कुरा स्पष्ट छ" भन्ने निर्णय गरेमा थप कागजातको आवश्यकता पर्दैन। तर, तलका जस्ता कुरामा शंका वा पुष्टि गर्नुपर्ने देखिएमा 「資料提出通知書」 पठाइन्छ:
-
कर तिरेको (課税・納税) वा सामाजिक सुरक्षा (Soical Insurance) को अवस्था स्पष्ट नभएमा
-
श्रीमान्-श्रीमती सँगै बसेको अवस्था वा परिवारको आम्दानीको स्थिरता अझ नजिकबाट हेर्नुपरेमा
-
आवेदन दिएपछि अवस्था परिवर्तन भएको भएमा (काम फेरेको, कोठा सरेको, परिवारको संख्या बढेको आदि)
अर्थात्, थप कागजातको माग भनेको "नपुगेका विवरण थपेर आवेदन पास गराउने एउटा राम्रो अवसर" पनि हो। तोकिएको समयावधिभित्र सही र विश्वासिलो कागजात तयार गरेर बुझाउनु अति आवश्यक हुन्छ।
2. धेरैजसो मागिने थप कागजात र तिनलाई जुटाउने तरिका
配偶者 भिसाबाट 永住 आवेदन गर्दा 入管 ले माग्न सक्ने मुख्य कागजातहरूलाई वर्ग अनुसार तल प्रस्तुत गरिएको छ:
① पारिवारिक सम्बन्ध र परिवारको अवस्था प्रमाणित गर्ने कागजात
श्रीमान्-श्रीमतीको सम्बन्ध अझै पनि सामान्य रूपमा कायम छ कि छैन र परिवारको संख्या वा संरचना सही छ कि छैन भनेर हेर्नका लागि यी कागजात चाहिन्छन्।
-
जापानी 配偶者 को 戸籍謄本 (全部事項証明書)
-
विवाहको तथ्य र विगतका विवरणहरू हेर्नका लागि नयाँ निकालिएको कागजात मागिन्छ।
-
-
出生証明書 (वा 出生届受理証明書) र 婚姻証明書
-
विदेशमा दर्ता गरिएका प्रक्रिया वा बच्चा जन्मेको अवस्थामा माग्न सकिन्छ।
-
-
परिवारका सबै सदस्यको 住民票 (माइनम्बर बाहेकका विवरण नछुटाएको)
-
परिवारका सबै सदस्य एउटै ठेगानामा बसेका छन् कि छैनन् र परिवारको संरचना कस्तो छ भनेर पुष्टि गर्न।
-
② आम्दानी, पेशा र व्यवसाय प्रमाणित गर्ने कागजात
जापानमा आत्मनिर्भर भई आर्थिक रूपमा स्थिर भएर बस्न सकिन्छ कि सकिँदैन भनेर छानबिन गरिन्छ।
-
在職証明書 (काम सुरु गरेको मिति 採用年月日 खुलेको)
-
कम्पनीमा काम गर्नेहरूले हाल कार्यरत कम्पनीबाट लिनुपर्छ।
-
-
在学証明書
-
परिवारमा विद्यालय वा कलेज पढ्ने सदस्य भएमा माग्न सकिन्छ।
-
-
कम्पनी चलाउनेहरूका लागि: कम्पनीको 履歴事項全部証明書 (登記簿謄本)
-
आफू वा श्रीमान्/श्रीमतीले कम्पनी चलाएको भए कम्पनीको वास्तविक अवस्था हेर्न यो चाहिन्छ।
-
-
確定申告書 को कपि (第1表 र 第2表)
-
व्यक्तिगत व्यवसाय गर्नेहरू वा साइड जब/घरभाडाको आम्दानी हुनेहरूले विगत केही वर्षको बुझाउनुपर्छ।
-
-
पेशा र आम्दानी प्रमाणित गर्ने अन्य कागजात
-
श्रीमान्, श्रीमती वा सँगै बस्ने आमाबाबु/दाजुभाइ लगायत सम्पूर्ण परिवारको आम्दानी देखाउने कागजात।
-
③ कर र सामाजिक सुरक्षा भुक्तानीको प्रमाण (★सबैभन्दा कडा रूपमा हेरिने पोइन्ट)
हालका वर्षहरूमा 入管 ले सबैभन्दा कडा रूपमा हेर्ने भनेको 税金, 年金 र 健康保険 को भुक्तानी अवस्था हो। नतिरेको त कुरै छाडौँ, "तिर्ने अन्तिम मितिभन्दा १ दिन मात्र ढिलो गरेर तिरेको छ कि छैन" भन्ने कुरा पनि सुक्ष्म रूपमा हेरिन्छ।
-
住民税 को 課税証明書 र 納税証明書 (भर्खरैको आर्थिक वर्षको)
-
आफू बस्ने नगरपालिका/गाउँपालिका (市区町村) को कार्यालयबाट लिन सकिन्छ।
-
-
सरकारी कर (National Tax) को अवस्था देखाउने कागजात (納税証明書 その3 आदि)
-
源泉所得税, 所得税, 消費税, 贈与税 आदि कर बाँकी नरहेको कुरा सम्बन्धित 税務署 बाट प्रमाणित गराउनुपर्छ।
-
-
परिवारका सबै सदस्यको 健康保険証 को कपि
-
हाल कुन प्रकारको स्वास्थ्य बिमामा आबद्ध हुनुहुन्छ भन्ने पुष्टि गर्न।
-
-
国民健康保険 को 納税証明書 र 納付領収書 को कपि
-
国民健康保険 मा हुनुहुन्छ भने तोकिएको अवधि (सामान्यतया विगत २ वर्ष) को भुक्तानी प्रमाण चाहिन्छ।
-
-
पेंशन (年金) को रेकर्डसम्बन्धी कागजात (被保険者記録照会回答票 आदि)
-
年金事務所 बाट पाइने यो कागजातमा विगतमा पेंशन तिरेको सबै रेकर्ड हुन्छ। कहिलेकाहीँ परिवारकै हिसाबले बुझाउन भनिन्छ।
-
④ जमानत बस्ने व्यक्ति (身元保証人) सम्बन्धी कागजात
永住 आवेदनमा जापानी नागरिक वा 永住者 व्यक्ति 身元保証人 बस्नुपर्छ (配偶者 भिसाबाट आवेदन दिँदा सामान्यतया जापानी श्रीमान्/श्रीमती नै 保証人 हुन्छन्)।
-
身元保証人 को 住民票
-
身元保証人 को पेशा र हालैको १ वर्षको आम्दानी प्रमाणित गर्ने कागजात
3. 【विशेष ध्यान दिनुहोस्】 श्रीमान्-श्रीमती छुट्टाछुट्टै बसेका (別居) अवस्थामा आवेदन
配偶者 भिसाबाट 永住 आवेदन दिँदा 入管 ले सबैभन्दा बढी जोड दिने कुरा "वास्तविक वैवाहिक जीवन बिताइरहेको छ कि छैन" भन्ने हो। त्यसैले नियम अनुसार श्रीमान्-श्रीमती सँगै (同居) बसेको हुनुपर्छ।
तर, बाध्यता वा विशेष कारणले गर्दा छुट्टाछुट्टै बस्नुपरेका (別居) केसहरू पनि हुन्छन्:
-
कामको सिलसिलामा (सरुवा, एक्लै खटिनुपर्ने, काम गर्ने ठाउँ टाढा भएको आदि)
-
अभिभावकको स्याहारसुसार वा बच्चाको पढाइको वातावरणका कारण
यसरी "उचित कारण" भए तापनि "कामको कारणले छुट्टै बसेका हौँ" भनेर मौखिक रूपमा मात्र भनेर 入管 ले मान्दैन। 別居 भएको अवस्थामा 永住 आवेदनको चुनौती उच्च हुने भएकाले तलका जस्ता बलिया थप कागजातहरू बुझाउनु आवश्यक हुन्छ:
-
छुट्टै बस्नुपर्नुको विस्तृत कारण खुलाएको 「理由書」
-
सँगै बस्न नसक्नुको कारण र कहिलेसम्म छुट्टै बस्ने योजना छ भन्ने कुरा तर्कपूर्ण रूपमा स्पष्ट पार्नुपर्छ।
-
-
घरखर्च/पैसा पठाएको रेकर्ड (बैंक ट्रान्सफरको रिसिप्ट, बैंक पासबुकको कपि)
-
एकअर्कालाई आर्थिक रूपमा सहयोग गरिरहेको प्रमाण देखाउनुपर्छ।
-
-
दम्पतीबीच सम्पर्क भइरहेको रेकर्ड
-
LINE वा सोसल मिडियामा दैनिक भएका कुराकानीको स्क्रिनसट, कल हिस्ट्री, नियमित रूपमा आउने-जाने गर्दा प्रयोग गरेका यातायातका टिकट/भाडाका 領収書 आदि बुझाउनुपर्छ।
-
उचित कारण र पर्याप्त प्रमाण पेश गर्न सकिएमा छुट्टै बसेको भए पनि भिसा पाइने सम्भावना हुन्छ। तर स्पष्टीकरण नपुगेमा "नक्कली विवाह (कागजी विवाह)" को आशंका भई आवेदन रिजेक्ट (不許可) हुने जोखिम एकदमै बढी हुन्छ।
4. 出入国在留管理局 (सरकारी निकाय) को आधिकारिक जानकारी र नियमहरू
永住許可 को छानबिन मापदण्ड कानून र 入管 को निर्देशिका अनुसार कडा रूपमा तोकिएको हुन्छ। त्यसैले नयाँ र सही जानकारी राख्नु अति आवश्यक छ।
① 永住許可 सम्बन्धी निर्देशिका (法務省・出入国在留管理局)
法務省 ले सार्वजनिक गरेको 「永住許可に関するガイドライン」 अनुसार 配偶者 भिसा भएका विदेशीहरूका लागि तलका छुट र नियमहरू तोकिएका छन्:
-
सर्तहरूमा छुट:
-
वास्तविक वैवाहिक जीवन ३ वर्षभन्दा बढी निरन्तर कायम रहेको र जापानमा १ वर्षभन्दा बढी लगातार बसेको हुनुपर्ने।
-
सामाजिक रूपमा बोझ नबनेको (सरकारी भत्ता/Social Welfare नलिएको) र सरकारी दायित्वहरू (कर, 年金, बिमा आदि) पूर्ण रूपमा पालना गरेको हुनुपर्ने।
-
-
चालचलन राम्रो हुनुपर्ने:
-
सवारी नियम उल्लंघन वा अन्य सानातिना कानूनी उल्लंघन पटक-पटक नगरेको हुनुपर्ने।
-
② कर र सामाजिक सुरक्षा (Tax & Insurance) सम्बन्धी कडा नियम
हालका वर्षहरूमा 入管 ले सरकारी दायित्व पालनालाई निकै महत्त्व दिएको छ। कर तथा बिमा "तोकिएको म्यादभित्रै सही तरिकाले तिरेको हुनुपर्ने" कुरामा कडाइ गरिएको छ। विगतमा म्याद नाघेर तिरेको रेकर्ड भएमा थप कागजातमा 理由書 मागिन सक्छ वा भिसा नै रिजेक्ट हुने कारण बन्न सक्छ।
5. पाठकहरूले जान्न चाहेका 永住 आवेदन र थप कागजातका Q＆A
永住 आवेदनका क्रममा धेरैजसो सोधिने ३ वटा मुख्य प्रश्न र तिनको उत्तर यहाँ प्रस्तुत गरिएको छ:
Q1. थप कागजात बुझाउने अन्तिम मितिसम्ममा कागजात भ्याइने जस्तो छैन। के गर्ने होला?
A. हार नमानी, म्याद सकिनुअघि नै अनिवार्य रूपमा 入管 मा सम्पर्क (सल्लाह) गर्नुहोस्! 「資料提出通知書」 मा सामान्यतया २ हप्तादेखि १ महिनासम्मको म्याद तोकिएको हुन्छ। सरकारी कार्यालयबाट कागजात निस्कन समय लाग्ने जस्ता कारणले म्यादभित्र भ्याइँदैन भने त्यसै नछाडी 入管 को सम्बन्धित काउन्टरमा फोन गरेर "किन ढिलो भएको हो" र "कहिलेसम्म बुझाउन सकिन्छ" भन्ने कुरा स्पष्ट पारी म्याद थप्ने सल्लाह लिनुहोस्। जानकारी नगराई म्याद नाघेमा उही कागजातका आधारमा छानबिन भई रिजेक्ट हुने जोखिम हुन्छ।
Q2. विगतमा 住民税 वा 年金 "झुक्केर ढिलो गरी तिरेको" इतिहास छ। थप कागजातबाट थाहा हुन्छ र?
A. साँचो भन्नुपर्दा, १००% थाहा हुन्छ। थप कागजातका रूपमा मागिने 「領収書」 वा 「被保険者記録」 मा पैसा तिरेको वास्तविक मिति प्रस्टसँग लेखिएको हुन्छ। तिर्नुपर्ने म्याद नाघेर तिरेको पाइएमा छानबिनकर्ताले दायित्व पालना नगरेको मान्न सक्छन्। यदि ढिलो तिरेको इतिहास छ भने त्यसलाई लुकाउनुको साटो "किन ढिलो भयो" र "अहिले स्वचालित रूपमा म्यादमै काटिने (口座振替) व्यवस्था मिलाएको छु" भन्ने जस्ता सुधारका उपायहरू 理由書 मा लेखेर साथै बुझाउनु महत्त्वपूर्ण हुन्छ।
Q3. थप कागजात बुझाएपछि नतिजा आउन कति समय लाग्छ?
A. थप कागजात बुझाएपछि सामान्यतया १ महिनादेखि ३ महिनाजति लाग्छ। 永住 आवेदनको समग्र छानबिन अवधि हाल (東京入管 आदिको हकमा) लगभग ८ महिनादेखि १ वर्ष जति लागिरहेको छ। छानबिनको बीचमा थप कागजात बुझाउँदा ती कागजातको पुनः छानबिन हुने भएकाले बुझाएको केही महिनापछि मात्र अन्तिम नतिजा (हगाकी) आउने गर्छ। अत्तालिनु पर्दैन।
निष्कर्ष: थप कागजातको पत्र आएमा विशेषज्ञको परामर्श लिनुहोस्
入管 बाट थप कागजातको माग आउँदैमा डराउनुपर्दैन। मुख्य कुरा भनेको "入管 ले यो कागजात किन मागिरहेको छ" भन्ने उद्देश्य सही रूपमा बुझेर, सही कागजात र स्पष्टीकरण पत्र तयार पार्नु हो।
विशेष गरी, तलका अवस्था भएका व्यक्तिहरूले एक्लै सामना गर्दा भिसा रिजेक्ट हुने जोखिम उच्च हुन्छ:
-
विगतमा कर वा 年金 ढिलो तिरेको इतिहास छ
-
काम वा घरायसी कारणले श्रीमान्-श्रीमती छुट्टै (別居) बसेका छन्
-
भर्खरै काम फेरेको (転職) हुनाले आम्दानीको स्थिरता स्पष्ट पार्नुछ
-
माथि मागिएका कागजातको अर्थ वा उद्देश्य स्पष्टसँग बुझिएको छैन
हामी 行政書士 ले 入管 को नियम र हालको छानबिनको प्रवृत्ति अनुसार प्रत्येक सेवाग्राहीको अवस्था अनुसार उपयुक्त थप कागजात तयार गर्न र छानबिनकर्तालाई आश्वस्त पार्ने 理由書 बनाउन पूर्ण रूपमा सहयोग गर्छौँ।
थप कागजातको पत्र आएर चिन्तित हुनुहुन्छ वा 配偶者 भिसाबाट 永住 आवेदन दिने सोचमा हुनुहुन्छ भने निसंकोच हामीलाई सम्पर्क गर्नुहोस्। जापानमा तपाईंको सुरक्षित र सुनिश्चित बसोबासका लागि हामी पूर्ण रूपमा सहयोग गर्न तयार छौँ!
