ဂျပန်မှာ "短期滞在" (ခရီးသွားဗီဇာ) ကနေ အလုပ်လုပ်ခွင့်ဗီဇာကို ပြောင်းလဲနိုင်မလား?
"ဂျပန်ကို ခရီးလာရင်းနဲ့ ဒီနိုင်ငံရဲ့ နေထိုင်ရတာ သက်သောင့်သက်သာရှိတဲ့ ပုံစံကို သဘောကျသွားတယ်။ ဒီမှာပဲ အလုပ်လုပ်ချင်တယ်" "ဂျပန်ကုမ္ပဏီတစ်ခုမှာ အလုပ်ရသွားပေမယ့် အခုလက်ရှိက "短期滞在" ဗီဇာပဲ ရှိသေးတယ်။ ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ?"
ဂျပန်မှာ အလုပ်လုပ်ဖို့ စဉ်းစားနေကြသူတွေဆီက ဒီလိုမေးခွန်းမျိုးတွေကို မကြာခဏဆိုသလို ကြားရလေ့ရှိပါတယ်။ အဖြေကို အတိုချုပ်ပြောရရင် "短期滞在" ဗီဇာကနေ အလုပ်လုပ်ခွင့်ရှိတဲ့ တခြားဗီဇာတွေကို ဂျပန်နိုင်ငံထဲမှာ တိုက်ရိုက်ပြောင်းလဲဖို့ဆိုတာ အခြေခံအားဖြင့် အလွန်ခက်ခဲတဲ့ ကိစ္စတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ "အခြေခံ" စည်းမျဉ်းဆိုတာမှာလည်း ချွင်းချက်အချို့တော့ ရှိတတ်ပါတယ်။ ဒီနေ့မှာတော့ ရှုပ်ထွေးတဲ့ ဥပဒေအသုံးအနှုန်းတွေကို နားလည်လွယ်အောင် ရှင်းပြပေးရင်း၊ ဂျပန်မှာ ကိုယ့်အိပ်မက်တွေကို အကောင်အထည်ဖော်ဖို့အတွက် အမှန်ကန်ဆုံးဖြစ်တဲ့ လမ်းကြောင်းကို ရှင်းပြပေးသွားမှာပါ။
ဘာကြောင့် "短期滞在" ကနေ ဗီဇာပြောင်းဖို့ ခက်ခဲတာလဲ?
ဦးစွာ နားလည်ထားသင့်တာက "入管法" (入国管理法) အရ "短期滞在" ဆိုတဲ့ ဗီဇာဟာ ဂျပန်ကို ခရီးသွားဖို့ သို့မဟုတ် ဆွေမျိုးမိတ်ဆွေများထံ အလည်အပတ်သွားဖို့ စတဲ့ ရေတိုနေထိုင်မှုအတွက်သာ ရည်ရွယ်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါကြောင့် မူလကတည်းက ဂျပန်မှာ အလုပ်လုပ်ဖို့ ရည်ရွယ်ထားတယ်ဆိုရင် ဂျပန်နိုင်ငံထဲ မဝင်ခင်မှာပဲ မိမိနိုင်ငံရှိ သံရုံး သို့မဟုတ် ကောင်စစ်ဝန်ရုံးကနေတစ်ဆင့် သင့်လျော်တဲ့ "就労ビザ" (技術・人文知識・国際業務など) ကို ရယူလာဖို့က နိုင်ငံက သတ်မှတ်ထားတဲ့ မူလစည်းမျဉ်းဖြစ်ပါတယ်။ ဂျပန်ရောက်မှ "အလုပ်လုပ်ချင်လို့ ဗီဇာပြောင်းပေးပါ" လို့ တောင်းဆိုရင်တောင် अध्यागमन (入管) ဘက်ကတော့ "ဒါဆိုရင် တစ်ခေါက် မိမိနိုင်ငံကိုပြန်ပြီး မှန်ကန်တဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်အတိုင်း လျှောက်ထားပါ" လို့ပဲ ပြန်ပြောလေ့ရှိပါတယ်။
"やむを得ない特別な事情" (ရှောင်လွှဲလို့မရတဲ့ အထူးအခြေအနေ) ဆိုတာ ဘာလဲ?
သို့သော်လည်း "入管法" ရဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်အရ "やむを得ない特別な事情" (ရှောင်လွှဲလို့မရတဲ့ အထူးအခြေအနေ) ရှိတယ်လို့ သတ်မှတ်ခံရတဲ့ကိစ္စမျိုးမှာတော့ ဂျပန်နိုင်ငံထဲမှာတင် ဗီဇာပြောင်းလဲခွင့်ရတဲ့ အခြေအနေမျိုး ရှိတတ်ပါတယ်။
"ဂျပန်မှာ အလုပ်ကောင်းတစ်ခုနဲ့ ကြုံခဲ့ရလို့ပါ" ဆိုတဲ့ အကြောင်းပြချက်ကို လူတော်တော်များများ မေးလေ့ရှိကြပေမယ့်၊ ဝမ်းနည်းစရာကောင်းတာက ဒါလောက်နဲ့တော့ "အထူးအခြေအနေ" လို့ သတ်မှတ်ပေးမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ "入管" က ထည့်သွင်းစဉ်းစားတဲ့ "ရှောင်လွှဲလို့မရတဲ့ အခြေအနေ" ဆိုတာ ဥပမာ- "ဂျပန်မှာ နေထိုင်စဉ်အတွင်း မူလက မမျှော်လင့်ထားတဲ့ အရေးပေါ်အခြေအနေတစ်ခု ပေါ်ပေါက်လာပြီး၊ ဂျပန်ကနေ ပြန်ထွက်သွားပြီးတော့မှ ဗီဇာပြန်လျှောက်ဖို့ဆိုတာ လုံးဝဖြစ်နိုင်ခြေမရှိသလောက် ခက်ခဲတဲ့ အနေအထားမျိုး" ကို ဆိုလိုတာပါ။
ဒီဆုံးဖြတ်ချက်ကတော့ တစ်ဦးချင်းစီရဲ့ အခြေအနေအပေါ် မူတည်ပြီး ကွဲပြားပါတယ်။ ဥပဒေအရ ခိုင်လုံတဲ့ အထောက်အထားစာရွက်စာတမ်းတွေကို တိကျစွာ ပြင်ဆင်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ကိုယ့်သဘောနဲ့ကိုယ် လျှောက်ထားပြီး ခွင့်မပြုချက် (不許可) ရသွားရင် နောက်ပိုင်း ဂျပန်မှာ နေထိုင်လှုပ်ရှားဖို့အတွက်ပါ အခက်အခဲ ဖြစ်လာနိုင်တာကြောင့် ကျွမ်းကျင်သူနဲ့ အရင်ဆုံး တိုင်ပင်ဖို့ အကြံပြုလိုပါတယ်။
ဂျပန်မှာ အလုပ်လုပ်နိုင်ဖို့အတွက် မှန်ကန်တဲ့ ဗျူဟာ
အကယ်၍ သင်ဟာ လက်ရှိမှာ "短期滞在" နဲ့ ဂျပန်မှာရှိနေပြီး အလုပ်လုပ်ချင်တယ်ဆိုရင် အောက်ပါအဆင့်တွေက အမှန်ကန်ဆုံးနဲ့ အသေချာဆုံး လမ်းကြောင်းဖြစ်ပါတယ်။
-
အလုပ်ကမ်းလှမ်းချက် (Job offer) ရယူခြင်း: ဂျပန်ကုမ္ပဏီတစ်ခုကနေ အလုပ်ခန့်အပ်ဖို့ ကမ်းလှမ်းချက်ရယူပြီး၊ အလုပ်တာဝန်တွေက ကိုယ့်ရဲ့ ပညာအရည်အချင်း ဒါမှမဟုတ် အလုပ်အတွေ့အကြုံနဲ့ ကိုက်ညီမှုရှိမရှိ အရင်စစ်ဆေးပါ။
-
"在留資格認定証明書 (COE)" လျှောက်ထားခြင်း: ဂျပန်ထဲမှာတင် ဗီဇာပြောင်းဖို့ အလွယ်တကူ ထပ်ခါတလဲလဲ ကြိုးစားနေမယ့်အစား၊ မူလစည်းမျဉ်းအတိုင်း မိမိနိုင်ငံကို တစ်ခေါက်ပြန်ပြီး "在留資格認定証明書" ရဖို့ ကြိုတင်ပြင်ဆင်တာက အမြန်ဆုံးနဲ့ အထိရောက်ဆုံး နည်းလမ်းဖြစ်ပါတယ်။
-
ဗီဇာရယူပြီး ပြန်လည်ဝင်ရောက်ခြင်း: မိမိနိုင်ငံရှိ သံရုံးမှာ ဗီဇာလျှောက်ထားပြီး တရားဝင် ဂျပန်နိုင်ငံထဲကို ပြန်လည်ဝင်ရောက်ပါ။
"တစ်ခေါက်ပြန်ရတာတော့ နည်းနည်းတော့ ရှုပ်ထွေးတာပဲ" လို့ ခံစားရနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဂျပန်မှာ တည်ငြိမ်စွာနဲ့ ရေရှည်အလုပ်လုပ်နိုင်ဖို့ဆိုရင် ဒီ "မှန်ကန်တဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်" ကို ဖြတ်သန်းတာက အမြန်ဆုံးနဲ့ အဘေးကင်းဆုံး လမ်းကြောင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
[နိုင်ငံခြားသားများအတွက်] သိထားသင့်တဲ့ Q&A
Q1: လက်ရှိကုမ္ပဏီကနေ နုတ်ထွက်ပြီး တခြားကုမ္ပဏီကို ပြောင်းချင်တယ်။ အခုရှိတဲ့ 就労ビザ ကို ဆက်သုံးလို့ရမလား? A1: ပြောင်းရမယ့် ကုမ္ပဏီမှာလည်း အလားတူ အလုပ်မျိုးပဲ လုပ်ရမယ်ဆိုရင် လက်ရှိဗီဇာကို ဆက်သုံးလို့ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အလုပ်အမျိုးအစားက အများကြီး ကွာခြားသွားမယ်ဆိုရင် (ဥပမာ- အင်ဂျင်နီယာကနေ စားသောက်ဆိုင် ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းသို့) "就労資格証明書" လျှောက်ထားဖို့ သို့မဟုတ် "在留資格" ပြောင်းလဲဖို့ လိုအပ်နိုင်ပါတယ်။ ကိုယ့်ဘာသာ ဆုံးဖြတ်ချက်မချဘဲ ကျွမ်းကျင်သူနဲ့ အရင်တိုင်ပင်ပါ။
Q2: ခရီးသွားဗီဇာနဲ့ လာရင်း Volunteer လုပ်လို့ရမလား?
A2: အခကြေးငွေ မယူတဲ့ စစ်မှန်တဲ့ Volunteer လုပ်ငန်းဆိုရင် "短期滞在" နယ်ပယ်ထဲမှာ လုပ်လို့ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ငွေကြေး ဒါမှမဟုတ် ပစ္စည်းဥစ္စာ တစ်စုံတစ်ရာကို အကျိုးအမြတ်အဖြစ် ရယူလိုက်ပြီဆိုတာနဲ့ ဒါဟာ "資格外活動" (တရားမဝင်လုပ်ဆောင်မှု) ဖြစ်သွားပြီး ဥပဒေအရ အရေးယူခံရနိုင်တာကြောင့် သတိထားပါ။
Q3: ဂျပန်မှာ အလုပ်လုပ်ခွင့်ဗီဇာရဖို့ ပညာအရည်အချင်းက ဘယ်လောက်လိုလဲ?
A3: ယေဘုယျအားဖြင့် "技術・人文知識・国際業務" ဗီဇာအတွက်ဆိုရင် တက္ကသိုလ်ဘွဲ့ (သို့မဟုတ် ညီမျှသော ဒီဂရီ) သို့မဟုတ် ၁၀ နှစ်အထက် အလုပ်အတွေ့အကြုံ လိုအပ်ပါတယ်။ တက္ကသိုလ်ဘွဲ့မရထားရင်တောင်မှ အထူးပြု ကျွမ်းကျင်မှု ဒါမှမဟုတ် နှစ်ရှည် လုပ်ငန်းအတွေ့အကြုံ ရှိတယ်ဆိုရင် ဗီဇာရနိုင်တဲ့ အခွင့်အရေးရှိတာကြောင့် သင်ရဲ့ အတွေ့အကြုံကို ကျွန်ုပ်တို့နဲ့ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးကြည့်ပါ။
ကျွမ်းကျင်သူရဲ့ အကြံပြုချက်: အောင်မြင်ဖို့အတွက် "ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှု" က အရေးကြီးဆုံးပါ
ဂျပန်မှာ အလုပ်လုပ်ကိုင်ဖို့ဆိုရင် ဗီဇာစည်းမျဉ်းတွေကို တိကျစွာ နားလည်ထားဖို့နဲ့ ကိုယ့်အခြေအနေနဲ့ ကိုက်ညီမယ့် ဗျူဟာကို စနစ်တကျ ချမှတ်ဖို့က အရေးကြီးဆုံးဖြစ်ပါတယ်။ ဥပဒေတွေကလည်း အမြဲ ပြောင်းလဲနေတတ်တာကြောင့် နောက်ဆုံးရ အချက်အလက်တွေကို အမြဲသိထားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
အကယ်၍ သင်ဟာ ဂျပန်မှာ အလုပ်လုပ်ဖို့ တကယ်စိတ်အားထက်သန်နေတယ်ဆိုရင် လက်မလျှော့လိုက်ပါနဲ့။ လက်ရှိ သင်ရဲ့ အရည်အချင်းနဲ့ ဘာတွေလုပ်နိုင်မလဲဆိုတာကို ကျွန်ုပ်တို့ ရုံးနဲ့ အရင်ဆုံး တိုင်ပင်ကြည့်ပါ။ သင်ရဲ့ အိပ်မက်တွေကို အမြန်ဆုံး အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ဖို့ ကျွန်ုပ်တို့က ကူညီပေးပါ့မယ်။