日本の在留資格VISA専門の行政書士が解説：帰化申請को लागि महत्त्वपूर्ण कागजात 「生計の概要」 लेख्ने पूर्ण तरिका
जापानमा लामो समयदेखि बसोबास गर्दै आउनुभएका धेरै नेपाली साथीहरूमा अब "सधैंको लागि जापानमै बस्छु" वा "जापानको नागरिकता लिन्छु" भन्ने चाहना बढ्दै गएको देखिन्छ। जापानी नागरिकता प्राप्त गर्ने प्रक्रियालाई 「帰化申請」 भनिन्छ। यस प्रक्रियाको जाँचमा सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण मानिने एउटा पक्ष भनेको 「生計要件」 हो। यसको अर्थ "तपाईंसँग जापानमा आर्थिक रूपमा सुरक्षित र स्थिर भएर बस्न सक्ने क्षमता छ कि छैन?" भन्ने हो।
यही कुरा प्रमाणित गर्नको लागि बनाइने कागजातलाई 「生計の概要」 भनिन्छ। आजको यस लेखमा, यो कागजात कसरी लेख्ने र ध्यान दिनुपर्ने कुराहरू के-के हुन् भन्ने बारेमा पहिलोपटक आवेदन दिन लाग्नुभएकाहरूले पनि सजिलै बुझ्ने गरी व्याख्या गर्नेछु।
1. 「生計の概要」 भनेको कस्तो कागजात हो?
तपाईंले 「帰化申請」 को लागि 「法務局」 मा बुझाउनुपर्ने विभिन्न कागजातहरूमध्ये 「生計の概要」 एउटा अनिवार्य फारम हो। यो दुई प्रकारका हुन्छन्: 「その1」 र 「その2」। छोटकरीमा भन्नुपर्दा यसमा निम्न कुराहरू उल्लेख गर्नुपर्छ:
-
生計の概要（その1）： महिनाभरिको "पैसाको कारोबार" (आम्दानी र खर्च)।
-
生計の概要（その2）： हाल तपाईंसँग भएको "सम्पत्ति" (बचत, घर, गाडी आदि)।
छनोट अधिकारीले यो कागजात हेरेर "यो व्यक्ति ऋणको समस्यामा त छैन?" वा "परिवारका सबै सदस्य मिलेर राम्रोसँग जीवनयापन गरिरहेका छन् कि छैनन्?" भन्ने कुरा जाँच गर्छन्।
2. 「生計の概要（その1）」 लेख्ने तरिका: मासिक आम्दानी र खर्च
यस कागजातमा एकै घरमा सँगै बस्ने परिवारका सबै सदस्यहरूको आम्दानी र खर्च विवरण लेख्नुपर्छ।
① आम्दानी (Income) को बारेमा
यहाँ आवेदन दिनु भन्दा "अघिल्लो महिना" को आम्दानी लेख्नुपर्छ। यो आम्दानी लेख्दा ट्याक्स आदि काटिएर हातमा आउने रकम (手取り額) लेख्नुपर्छ।
-
काम गरिरहनुभएको छ भने: आफ्नो Monthly Salary Sheet (給与明細) मा भएको जम्मा प्राप्त रकम चेक गर्नुहोस्।
-
पैसा पठाइएको (Remittance) छ भने: यदि सँगै नबस्ने आफन्तले तपाईंलाई पैसा पठाइरहनुभएको छ भने, त्यसलाई पनि आम्दानीको रूपमा देखाउन सकिन्छ। यस्तो अवस्थामा "कसले पठाएको र नाता के हो" भन्ने कुरा विवरणमा प्रस्ट लेख्नुपर्छ।
② खर्च (Expenses) को बारेमा
खर्चहरूलाई मुख्य रूपमा निम्न ६ वटा शीर्षकमा बाँडेर लेख्नुपर्छ। यी बाहेकका अन्य खर्चलाई "Other" मा लेख्न सकिन्छ।
-
खाना खर्च: खाद्यान्न, चामल र बाहिर खाएको खर्च।
-
कोठा खर्च: कोठाको भाडा, म्यानेजमेन्ट शुल्क वा घरको किस्ता (Loan)।
-
शिक्षा खर्च: बच्चाको स्कुलको शुल्क वा ट्युसन खर्च।
-
ऋणको किस्ता: गाडीको लोन वा क्रेडिट कार्डको किस्ता आदि।
-
बीमा शुल्क: जीवन बीमा वा अन्य इन्स्योरेन्सको प्रिमियम।
-
बचत: प्रत्येक महिना बचत गरिरहनुभएको रकम।
③ ऋण (Debt) को बारेमा
यदि तपाईंले बैंक आदिबाट ऋण लिनुभएको छ भने, त्यसको उद्देश्य (किन लिएको?), कहाँबाट लिएको, बाँकी रकम र कहिलेसम्म तिरिसक्ने हो भन्ने कुरा इमानदारीपूर्वक लेख्नुपर्छ।
3. 「生計の概要（その2）」 लेख्ने तरिका: तपाईंको सम्पत्ति
यहाँ हाल तपाईंसँग भएका महत्त्वपूर्ण सम्पत्तिहरूको विवरण दिनुपर्छ। जापानमा भएको मात्र नभई आफ्नो देश (नेपाल) मा भएको सम्पत्ति पनि लेख्नुपर्छ भन्ने कुरा बिर्सनुहुँदैन।
-
घर-जग्गा (Real Estate): जग्गा, अपार्टमेन्ट वा घर। यसको क्षेत्रफल, हालको बजार मूल्य र कसको नाममा छ भन्ने कुरा लेख्नुपर्छ।
-
बचत (Savings): बैंकको नाम, खातावालाको नाम र हालको ब्यालेन्स।
-
सेयर वा ऋणपत्र: यदि इन्भेस्टमेन्ट गर्नुभएको छ भने त्यसको हालको भ्यालु।
-
महँगा सामानहरू: एउटै सामानको मूल्य करिब 100 vạn (10 लाख) येन भन्दा बढी पर्ने सामानहरू। जस्तै: महँगो गाडी वा महँगा गहनाहरू।
4. विशेषज्ञको सल्लाह! नतिजालाई असर गर्ने 「生計要件」 का मुख्य कुराहरू
सरकारी मापदण्ड अनुसार 「出入国在留管理局」 ले हेर्ने 「永住許可」 र 「法務局」 ले हेर्ने 「帰化」 मा आर्थिक अवस्था हेर्ने तरिका अलि फरक भए पनि, दुवैमा खोजिने मुख्य कुरा भनेको "आर्थिक स्थिरता" (Stability) हो।
कर र पेन्सन नतिरेको हुनुहुँदैन
तपाईंको आम्दानी जतिसुकै धेरै भए पनि, यदि तपाईंले 「住民税」, 「所得税」, 「健康保険」, र 「年金」 समयमै तिर्नुभएको छैन भने, 「帰化」 पाउन निकै गाह्रो हुन्छ।
आम्दानीको मात्रा
तोकिएको ठ्याक्कै यति नै रकम भन्ने छैन, तर 「生活保護」 (सरकारी सहयोग) नलिई परिवारले जापानमा स्वतन्त्र रूपमा जीवन बिताउन सक्ने स्तरको आम्दानी हुनुपर्छ। एक्लो व्यक्तिको हकमा सामान्यतया महिनाको हातमा आउने रकम (Net Salary) २० मान येन भन्दा बढी हुनुलाई एउटा राम्रो आधार मानिन्छ, तर यो तपाईं बस्ने ठाउँ र परिवारको संख्या अनुसार फरक पर्न सक्छ।
5. धेरैले सोध्ने प्रश्नहरू (Q&A)
नेपाली साथीहरूले प्रायः सोध्ने ३ वटा मुख्य प्रश्नहरू यहाँ प्रस्तुत गरेको छु:
Q1: मैले भर्खरै काम चेन्ज (Job Change) गरेको छु, के म 「帰化申請」 गर्न सक्छु?
A: काम परिवर्तन गर्नु आफैंमा समस्या होइन, तर यदि तलब धेरै घटेको छ वा तपाईं अहिले 「試用期間中」 (Probation period) मा हुनुहुन्छ भने आर्थिक "स्थिरता" नभएको मानिन सक्छ। नयाँ ठाउँमा केही महिना काम गरेर तलबको रेकर्ड बनेपछि आवेदन दिनु राम्रो हुन्छ।
Q2: मसँग अहिले घर वा गाडीको लोन छ। के यसले मेरो आवेदनमा नकारात्मक असर पार्छ?
A: लोन हुनु आफैंमा नराम्रो कुरा होइन। मुख्य कुरा भनेको "आम्दानीको तुलनामा किस्ता धेरै त छैन?" र "किस्ता तिर्न ढिलाइ त भएको छैन?" भन्ने हो। नियम अनुसार किस्ता तिरिरहनुभएको छ भने, यसले तपाईं जापानमा व्यवस्थित तरिकाले बसिरहनुभएको छ भन्ने सकारात्मक सन्देश पनि दिन्छ।
Q3: मेरो श्रीमती (वा श्रीमान्) हाउसवाइफ हुनुहुन्छ र उहाँको आम्दानी छैन। म एक्लैले परिवार पालिरहेको छु, के यो ठिक छ?
A: यो पूर्ण रूपमा ठिक छ। 「生計の概要」 परिवारको एकमुष्ट आम्दानीको आधारमा हेरिन्छ। घरको मुख्य कमाउने व्यक्तिको आम्दानीले परिवारका सबै सदस्यले राम्रोसँग जीवन बिताउन सक्छन् भन्ने प्रमाणित भयो भने, अरू सदस्यको आम्दानी नभए पनि केही फरक पर्दैन।
6. निष्कर्ष: इमानदारी र स्पष्टता नै सफलताको बाटो हो
「生計の概要」 बनाउँदा सबैभन्दा ध्यान दिनुपर्ने कुरा भनेको बैंकको पासबुक र स्यालरी सिटको विवरणसँग १ येन पनि फरक नपर्ने गरी लेख्नु हो। 「法務局」 को कर्मचारीले तपाईंले बुझाएका अन्य ट्याक्स सम्बन्धी कागजातहरूसँग यो विवरण भिडाई हेर्छन्। यदि विवरण मिलेन भने "कतै ढाँटेको त छैन?" भन्ने शंका उब्जन सक्छ।
「帰化申請」 तपाईंको जीवनको एउटा ठूलो निर्णय हो। यदि कागजात बनाउन गाह्रो भइरहेको छ वा आफ्नो आम्दानीले पुग्छ कि पुग्दैन भन्ने द्विविधा छ भने, हामी जस्ता विशेषज्ञसँग परामर्श लिन सक्नुहुन्छ।
