नमस्ते। म जापानको 在留資格 (भिसा) सम्बन्धी प्रक्रियाहरूमा विशेष दख्खल राख्ने 行政書士 हुँ।
जापानमा बस्ने विदेशी साथीहरूबाट मलाई प्रायः सोधिने एउटा प्रश्न छ: "काम वा घरको केही समस्याले गर्दा केही समयका लागि जापान छोड्नुपर्ने भयो, के मेरो अहिलेको भिसा (在留資格) रद्द हुन्छ?"
मिहिनेत गरेर पाएको भिसा भए तापनि, यदि तपाईं "जापानमा बसिरहेको वास्तविक प्रमाण" (在留実態) छैन भनेर ठहरियो भने, भिसा थप्न (Renew गर्न) गाह्रो हुने वा रद्द हुने सम्भावना पनि रहन्छ। आज म तपाईंहरूलाई जापान बाहिर बस्दा ध्यान दिनुपर्ने कुराहरू र आफ्नो भिसा सुरक्षित राख्ने उपायहरूका बारेमा जानकारी दिनेछु।
१. जापानमा नबस्नु किन समस्याको विषय बन्न सक्छ?
जापानको भिसा मुख्यतया "जापानमै बसेर यहाँका गतिविधिहरूमा संलग्न हुनका लागि" दिइने गरिन्छ। त्यसैले लामो समयसम्म जापान बाहिर बस्दा 入管 (Cục Quản lý xuất nhập cảnh) ले "यो व्यक्तिलाई अब जापानमा बस्न आवश्यक छैन कि?" भनेर शंका गर्न सक्छ।
यसलाई प्राविधिक रूपमा "在留実態" (बसोबासको वास्तविक अवस्था) नभएको मानिन्छ।
भिसा अस्वीकृत (不許可) हुन सक्ने केही मुख्य अवस्थाहरू:
-
家族滞在 वा 定住者 भिसाको हकमा: यदि बच्चाको जापानको भिसा छ तर उ वास्तवमा नेपालकै स्कुलमा पढिरहेको छ भने, अर्को पटक भिसा थप्न धेरै गाह्रो हुन्छ।
-
काम गर्ने भिसा (技術・人文知識・国際業務 आदि) को हकमा: जापानको कम्पनीमा काम गरिरहेको भए तापनि, विदेशी प्रोजेक्ट आदिको कारणले वर्षको धेरैजसो समय जापान बाहिर बिताउनुभयो भने, तपाईंलाई "जापानमै बसिरहनु पर्ने आवश्यकता" माथि प्रश्न उठ्न सक्छ।
२. लामो समयका लागि जापान बाहिर जाँदा अपनाउनुपर्ने उपायहरू
काम वा घरायसी कारणले लामो समय जापान बाहिर बस्नै पर्ने अवस्था छ भने, त्यसै छोडेर जानु हुँदैन। तपाईंले किन जापान छोड्नुपरेको हो भन्ने कुराको प्रमाणसहितको पत्र (理由書) तयार गर्नु धेरै महत्त्वपूर्ण हुन्छ।
-
कम्पनीबाट प्राप्त हुने प्रमाणपत्र: कम्पनीको आदेशले वैदेशिक काम वा व्यापारिक भ्रमणमा जान लागेको पुष्टि गर्ने कागजात।
-
जापानमै बसोबास गरिरहेको प्रमाण: तपाईं जापान बाहिर भए पनि यहाँको कोठाको भाडा, बत्ती, पानीको पैसा तिरिरहनुभएको छ र कर (Tax) पनि तिरिरहनुभएको छ भन्ने प्रमाणहरू।
"म व्यस्त थिएँ" भन्नु मात्र पर्याप्त हुँदैन, तपाईंको मुख्य बसोबास र आधार जापानमै छ भन्ने कुरा प्रमाणित गर्नुपर्छ।
३. 永住権 वा 帰化 को योजना बनाउनेहरूले विशेष ध्यान दिनुहोस्!
भविष्यमा जापानको स्थायी बसोबास (永住権) लिन चाहने वा जापानी नागरिकता (帰化) लिन चाहनेहरूले प्रत्येक वर्ष जापान बाहिर बिताएको दिनहरूको विशेष हिसाब राख्नुपर्छ।
永住権 आवेदनका चुनौतीहरू: 永住権 आवेदन दिइसकेपछि यदि तपाईं ६ महिनाभन्दा बढी जापान बाहिर बस्नुभयो भने, तपाईंको अहिलेसम्मको बसाईंको रेकर्ड "जिरो" बाट सुरु भएको मानिने जोखिम रहन्छ। साथै, एक वर्षमा कुल १०० देखि १५० दिनभन्दा बढी जापान बाहिर बस्दा "जापानमा स्थायी रूपमा बसिरहेको" मान्न गाह्रो हुन्छ।
帰化 आवेदनको "८० प्रतिशत नियम": जापानी नागरिकताका लागि आवेदन दिँदा सामान्यतया पछिल्लो एक वर्षको कम्तीमा ८० प्रतिशत समय (करिब २९२ दिन वा सोभन्दा बढी) जापानमै बसेको हुनुपर्छ। यो भन्दा कम समय जापानमा बस्नुभएको छ भने आवेदन अस्वीकृत हुने सम्भावना धेरै रहन्छ।
४. केही महत्त्वपूर्ण प्रश्नोत्तरहरू (Q&A)
प्रश्न १: 再入国許可 लिएर गएपछि जति वर्ष बाहिर बसे पनि भिसा सुरक्षित हुन्छ?
उत्तर: हुँदैन, सुरक्षित मानिँदैन। 再入国許可 (वा みなし再入国許可) भनेको जापान पुनः प्रवेश गर्ने प्रक्रियालाई सजिलो बनाउनका लागि मात्र हो। यो अनुमति लिएर गए पनि, भिसा थप्ने बेलामा तपाईंको "जापानमा काम वा बसोबासको वास्तविक अवस्था" देखिएन भने भिसा थपिँदैन। अनुमति छ भन्दैमा ढुक्क भएर लामो समय बाहिर बस्नु जोखिमपूर्ण हुन सक्छ।
प्रश्न २: अचानक बिरामी भएर ६ महिना नेपालमै बस्नुपर्यो भने के हुन्छ?
उत्तर: उचित कारण र प्रमाण भएमा विचार गर्न सकिन्छ। बिरामीको उपचार वा परिवारको हेरचाह जस्ता बाध्यकारी अवस्थामा, त्यहाँको अस्पतालको रिपोर्ट वा बिलहरू सुरक्षित राख्नुहोस्। अर्को पटक भिसा थप्दा यी प्रमाणहरू र 理由書 साथमा बुझाउनुभयो भने, तपाईंको अनुपस्थितिलाई स्वीकार गरिने सम्भावना रहन्छ।
प्रश्न ३: जापानमा कोठा नछोडी १ वर्ष बाहिर बस्दा बसाईंको प्रमाण मानिन्छ?
उत्तर: कोठा हुनु मात्र पर्याप्त होइन। "बस्ने ठाउँ हुनु" र "वास्तवमै बसिरहनु" फरक कुरा हुन्। यदि बत्ती-पानीको खपत छैन, जापानमा कमाइ छैन, वा करहरू तिर्नुभएको छैन भने, कोठा भए पनि तपाईंको "बसोबासको निरन्तरता" मानिँदैन।
५. निष्कर्ष: दुविधा भएमा विशेषज्ञसँग सल्लाह लिनुहोस्
जापानको जीवनलाई माया गर्ने हुनाले नै तपाईंहरू आफ्नो भिसा र यहाँको बसाईंलाई लिएर चिन्तित हुनुहुन्छ। तर 入管 को नियमहरू समयसँगै कडा हुँदै गएका छन्। एक पटक "बसोबासको प्रमाण छैन" भनेर भिसामा समस्या आयो भने त्यसलाई सच्याउन धेरै गाह्रो हुन्छ।
आफ्नो जापान बाहिरको बसाईंले भिसामा असर गर्छ कि जस्तो लाग्छ भने, ढिलो नगरी 行政書士 जस्ता विशेषज्ञसँग सल्लाह लिनु नै उत्तम उपाय हो।
तपाईंको जापानको बसाईं सुखद र सुरक्षित रहोस्!
