ဂျပန်နိုင်ငံရောက် မြန်မာလူမျိုးများအတွက် 在留資格 (VISA) ဆိုင်ရာကျွမ်းကျင်သူ 行政書士 က အရေးကြီးတဲ့အချက်တွေကို ရှင်းပြပေးသွားမှာဖြစ်ပါတယ်။
ဂျပန်မှာနေထိုင်ကြတဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေအတွက် "役所の手続き" (ရုံးကိစ္စတွေ) ဆိုတာ မလုပ်မဖြစ်တဲ့ အရာတစ်ခုပါ။ အထူးသဖြင့် အိမ်ပြောင်းတဲ့အခါမှာ "入管 (出入国在留管理局) ကိုလည်း သွားရဦးမှာလား?" ဒါမှမဟုတ် "市役所 တစ်ခုတည်းသွားရင် ရပြီလား?" ဆိုပြီး ဝေခွဲမရဖြစ်နေသူတွေ အများကြီးရှိပါတယ်။
ဘဝသစ်တစ်ခုကို ပျော်ပျော်ရွှင်ရွှင် စတင်ရမယ့်အချိန်မှာ ဒီလိုရုံးကိစ္စတွေကို မေ့လျော့ခဲ့မယ်ဆိုရင် နောင်တစ်ချိန်မှာ ဗီဇာ 更新 လုပ်တာ ဒါမှမဟုတ် 永住申請 လျှောက်ထားတဲ့အခါမှာ ထိခိုက်မှုတွေ ရှိလာနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီနေ့မှာတော့ 中長期在留者 တွေ အိမ်ပြောင်းတဲ့အခါ မဖြစ်မနေလုပ်ရမယ့် 住居地の届出 အကြောင်းကို နားလည်လွယ်တဲ့ စကားလုံးတွေနဲ့ ရှင်းပြပေးသွားပါမယ်။
၁။ အိမ်ပြောင်းပြီးရင် ဘယ်ကိုသွားပြီး ဘာလုပ်ရမလဲ။
အတိုချုပ်ပြောရရင်တော့ "သင်ပြောင်းရွှေ့သွားတဲ့ နေရာအသစ်က 市役所 ဒါမှမဟုတ် 区役所" ရဲ့ ကောင်တာကို သွားရုံပါပဲ။ အဲ့ဒီမှာ လုပ်ငန်းစဉ်တွေပြီးသွားရင် 入管法 အရ လိုအပ်တဲ့ အကြောင်းကြားမှုလည်း တစ်ခါတည်း ပြီးမြောက်သွားမယ့် စနစ်ဖြစ်ပါတယ်။
တကယ်တော့ ဂျပန်မှာနေထိုင်တဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေဟာ 入管法 (出入国管理及び難民認定法) အရ နေရပ်လိပ်စာ ပြောင်းလဲတဲ့အခါ 入管 ကို အကြောင်းကြားရမယ့် တာဝန်ရှိပါတယ်။ တစ်ဖက်မှာလည်း ဂျပန်လူမျိုးတွေလိုပဲ 住民基本台帳法 အရ 市役所 မှာ 住民票の届出 (転入届・転居届) ကို လုပ်ဆောင်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
"ရုံးနှစ်ခုစလုံး သွားရမှာလား" ဆိုပြီး စိတ်မပူပါနဲ့။ အခုလက်ရှိမှာတော့ "市役所 မှာ 住民票 ကိစ္စသွားလုပ်တဲ့အခါ 在留カード ကို တစ်ခါတည်း ပြလိုက်မယ်ဆိုရင် 入管 ကိုလည်း အလိုအလျောက် အကြောင်းကြားပြီးသား" ဖြစ်သွားမယ့် အဆင်ပြေတဲ့ စည်းမျဉ်းရှိနေပါတယ်။
အဓိကမှတ်ထားရမယ့်အချက်များ:
-
နေရာ: နေရပ်လိပ်စာအသစ်ရှိရာ 市役所
-
ယူသွားရမယ့်အရာ: 在留カード (မိသားစုဝင်အားလုံးအတွက်)၊ ပတ်စပို့ (လိုအပ်နိုင်လို့ ဆောင်ထားပါ)၊ 委任状 (ကိုယ်တိုင်မသွားနိုင်လို့ တခြားသူကို လွှတ်မယ်ဆိုရင်)
-
သတ်မှတ်ရက်: အိမ်ပြောင်းပြီး ၁၄ ရက်အတွင်း
၂။ ဘယ်အချိန်မှာ ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ။ (အခြေအနေအလိုက်)
住居地の届出 ဆိုတာ သာမန်အိမ်ပြောင်းရုံတင်မဟုတ်ဘဲ အောက်ပါအခြေအနေ ၃ မျိုးမှာလည်း လိုအပ်ပါတယ်။
① ဂျပန်ကို ပထမဆုံးရောက်လာတဲ့အချိန် (新規上陸) လေဆိပ်မှာ 在留カード ရရှိပြီးနောက် နေထိုင်မယ့်လိပ်စာ အတည်တကျဖြစ်ပြီး ၁၄ ရက်အတွင်း 市役所 ကို သွားရပါမယ်။ ကတ်ပြားကို ပြလိုက်ရင် ကတ်ရဲ့နောက်ကျောမှာ လိပ်စာရိုက်ပေးမှာဖြစ်ပြီး 入管 ကိုလည်း အကြောင်းကြားပြီးသား ဖြစ်သွားပါမယ်။
② တခြားမြို့ကနေ ပြောင်းလာတဲ့အချိန် (転入) အရင်နေခဲ့တဲ့မြို့ကနေ 転出届 ကို ယူခဲ့ပြီး၊ မြို့သစ်က 市役所 မှာ 転入届 တင်ရပါမယ်။ အဲ့ဒီအချိန်မှာ 在留カード ကို ပြလိုက်ရင် လိပ်စာပြောင်းလဲမှု ပြီးမြောက်ပါတယ်။
③ ဗီဇာအမျိုးအစား ပြောင်းတဲ့အခါ ဒါမှမဟုတ် သက်တမ်းတိုးတဲ့အခါ ဥပမာ- ကျောင်းသားဗီဇာကနေ "培術・人文知識・国際業務" (လုပ်ငန်းခွင်ဗီဇာ) ကို ပြောင်းတဲ့အခါ၊ ဒါမှမဟုတ် 家族滞在 ကနေ 定住者 ကို ပြောင်းတဲ့အခါမျိုးမှာ ကတ်အသစ်ရလာမှာဖြစ်ပါတယ်။ အဲ့ဒီအချိန်မှာလည်း လက်ရှိလိပ်စာ မှန်ကန်ကြောင်း အတည်ပြုဖို့အတွက် ဒီလုပ်ငန်းစဉ်ကို လုပ်ဆောင်ရပါတယ်။
၃။ သတိထားရန်။ "在留カード" ယူသွားဖို့ မမေ့ပါနဲ့
ဒါကတော့ အရေးကြီးဆုံးအချက်ပါ။ 市役所 ကို 転入届 ဒါမှမဟုတ် 転居届 သွားတင်တဲ့အခါ 在留カード ကို ယူသွားဖို့ မေ့ခဲ့မယ်ဆိုရင် 入管法 အရ လုပ်ဆောင်ရမယ့် လိပ်စာပြောင်းလဲမှု လုပ်ငန်းစဉ်က ပြီးမြောက်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။
အကယ်၍ ကတ်မပါဘဲ 住民票 တစ်ခုတည်း လုပ်ခဲ့မယ်ဆိုရင် နောက်တစ်ခါ ကတ်ပြားယူပြီး ရုံးကို ထပ်သွားရမှာဖြစ်သလို၊ အဆိုးဆုံးကတော့ ကိုယ့်ဘာသာကိုယ် 入管 ကို သွားပြီး အကြောင်းကြားရတဲ့အထိ ဒုက္ခများနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် အိမ်ကမထွက်ခင် 在留カード ပါမပါ သေချာစစ်ဆေးပါ။
၄။ မလုပ်ဆောင်ခဲ့ရင် ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ အန္တရာယ်များ (အလွန်အရေးကြီး)
"အလုပ်များလို့ ၁၄ ရက်ကျော်သွားလည်း ရပါတယ်" ဒါမှမဟုတ် "နောက်မှပဲ လုပ်တော့မယ်" ဆိုပြီး ပေါ့ပေါ့ဆဆ နေလိုက်မယ်ဆိုရင် ထင်ထားတာထက် ပိုကြီးမားတဲ့ ပြစ်ဒဏ်တွေ ရှိလာနိုင်ပါတယ်။
-
ဒဏ်ငွေရိုက်ခံရခြင်း: ဥပဒေချိုးဖောက်မှု ဖြစ်တဲ့အတွက် ဒဏ်ငွေ ပေးဆောင်ရနိုင်ပါတယ်။
-
在留資格 (ဗီဇာ) ပယ်ဖျက်ခံရခြင်း: ခိုင်လုံတဲ့ အကြောင်းပြချက်မရှိဘဲ ရက်ပေါင်း ၉၀ ကျော်တဲ့အထိ လိပ်စာမတိုင်ကြားခဲ့ရင် အခုရထားတဲ့ ဗီဇာ အပယ်ဖျက်ခံရနိုင်ခြေ ရှိပါတယ်။
-
ဗီဇာသက်တမ်းတိုးခြင်းနှင့် 永住 လျှောက်ထားမှုကို ထိခိုက်ခြင်း: ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ ဥပဒေကို မလိုက်နာဘူးလို့ သတ်မှတ်ခံရတဲ့အတွက် ဗီဇာသက်တမ်းတိုးလို့မရတာ ဒါမှမဟုတ် ပီအာရဖို့အတွက် အမှတ်လျော့နည်းတာမျိုးတွေ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။
၅။ သိထားသင့်တဲ့ မေးခွန်းနဲ့ အဖြေများ (Q&A)
Q1: အိမ်ကတော့ ငှားပြီးပြီ၊ ဒါပေမဲ့ ပစ္စည်းတွေ မရွှေ့ရသေးဘူး။ ရုံးမှာ ကြိုပြီး လုပ်လို့ရမလား။
A: မရပါဘူး။ အမှန်တကယ် စတင်နေထိုင်တဲ့နေ့ကနေစပြီးမှ သွားလုပ်ရမှာပါ။ 住民票 ရဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်ဟာ "စတင်နေထိုင်တဲ့နေ့" ကနေစပြီး ၁၄ ရက်အတွင်း လုပ်ရတာဖြစ်ပါတယ်။ မနေရသေးဘဲ ကြိုလုပ်လို့မရသလို၊ နေနေပြီးမှ အရမ်းနောက်ကျမှ သွားလုပ်ရင်လည်း အကြောင်းပြချက်ကို အသေးစိတ် မေးမြန်းခံရနိုင်ပါတယ်။
Q2: 在留カード ရဲ့ နောက်ကျောမှာ လိပ်စာရေးဖို့ နေရာမရှိတော့ရင် ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ။
A: 市役所 ရဲ့ ကောင်တာမှာ ကတ်အသစ်လဲဖို့အတွက် လမ်းညွှန်ပေးပါလိမ့်မယ်။ ပုံမှန်အားဖြင့်တော့ လိပ်စာရေးဖို့ နေရာမရှိတော့ရင် 入管 ကိုသွားပြီး ကတ်အသစ် ပြန်ထုတ်ရမှာဖြစ်ပါတယ်။ ရုံးက ဝန်ထမ်းတွေ ပြောတဲ့အတိုင်း ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ပေးပါ။
Q3: ဂျပန်လူမျိုး အိမ်ထောင်ဘက်နဲ့ ကွာရှင်းလိုက်ပါပြီ။ အိမ်တော့ မပြောင်းဘူး၊ တစ်ခုခု သွားလုပ်ဖို့ လိုအပ်သလား။
A: လိပ်စာပြောင်းစရာ မလိုပေမဲ့ "配偶者に関する届出" ကိုတော့ လုပ်ရပါမယ်။ 日本人の配偶者 ဒါမှမဟုတ် 家族滞在 ဗီဇာ ကိုင်ဆောင်ထားသူတွေဟာ ကွာရှင်းပြီး ၁၄ ရက်အတွင်း 入管 ကို အကြောင်းကြားရမယ့် တာဝန်ရှိပါတယ်။ ဒါက ရုံးကိုသွားစရာမလိုဘဲ オンライン報告 (အွန်လိုင်း) ကနေ လုပ်လို့ရသလို၊ စာတိုက်ကနေ ပေးပို့တာမျိုးလည်း လုပ်လို့ရပါတယ်။ အိမ်ပါပြောင်းမယ်ဆိုရင်တော့ အပေါ်မှာ ပြောခဲ့တဲ့ လိပ်စာပြောင်းလဲမှုကိုပါ ထပ်လုပ်ရပါမယ်။
၆။ နိဂုံးချုပ်
ဂျပန်မှာ အဆင်ပြေပြေနဲ့ စိတ်အေးချမ်းသာ နေထိုင်နိုင်ဖို့အတွက် ရုံးကိစ္စတွေကို မှန်မှန်ကန်ကန်နဲ့ အချိန်မီ လုပ်ဆောင်ဖို့က အင်မတန် အရေးကြီးပါတယ်။
-
အိမ်ပြောင်းပြီးရင် ၁၄ ရက်အတွင်း 市役所 ကို သွားပါ။
-
在留カード ကို မဖြစ်မနေ ယူသွားပါ။
-
ဒါဆိုရင် 住民票 ရော 入管 ကို အကြောင်းကြားတာရော တစ်ခါတည်း ပြီးသွားပါလိမ့်မယ်။
အကယ်၍ "လုပ်ဖို့မေ့နေတာ လနဲ့ချီနေပြီ" ဒါမှမဟုတ် "ကိုယ့်အခြေအနေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဘာလုပ်ရမှန်း မသိဘူး" ဖြစ်နေရင် တစ်ယောက်တည်း စိတ်မပူပါနဲ့။ ကျွန်ုပ်တို့ 行政書士 တွေက လူကြီးမင်းတို့ရဲ့ ဗီဇာကိစ္စတွေကို အကောင်းဆုံး ကူညီဖြေရှင်းပေးဖို့ အမြဲတမ်း အသင့်ရှိနေပါတယ်။
