ဂျပန်နိုင်ငံမှာ နေထိုင်နေကြတဲ့ မိတ်ဆွေများအတွက် အရေးအကြီးဆုံးဖြစ်တဲ့ 在留カード အကြောင်းကို ပြောပြချင်ပါတယ်။ ဒီကတ်နဲ့ပတ်သက်ပြီး ပြောင်းလဲမှုတစ်ခုခုရှိခဲ့ရင် ဥပဒေအရ ချက်ချင်း 届出 တင်ပြရမယ်ဆိုတာကို သိထားပြီးပြီလားခင်ဗျာ။
"အလုပ်ရှုပ်နေလို့ နောက်မှပဲ လုပ်လိုက်တော့မယ်" "အလုပ်ပြောင်းလိုက်တာပဲ၊ ကုမ္ပဏီအကြောင်းကို 入管 ကို သတင်းပို့ဖို့ လိုသေးလို့လား" ဆိုပြီး ပေါ့ပေါ့ဆဆ နေနေမိရင် အခုပဲ ပြန်စစ်ဆေးကြည့်ဖို့ တိုက်တွန်းချင်ပါတယ်။ အဆိုးဆုံးအနေနဲ့ဆိုရင် 在留資格（ビザ） ကိုပါ ရုပ်သိမ်းခံရတဲ့အထိ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
ဒီတစ်ခါမှာတော့ 在留カード နဲ့ပတ်သက်ပြီး မဖြစ်မနေ လိုက်နာရမယ့် စည်းကမ်းချက်တွေနဲ့ လုပ်ဆောင်ရမယ့် အချက်တွေကို ရှင်းပြပေးသွားမှာပါ။
၁။ ဘာကြောင့် 届出 တင်ဖို့ လိုအပ်တာလဲ။
ဂျပန်မှာ နေထိုင်နေတဲ့ 中長期在留者 တွေအနေနဲ့ လက်ရှိနေထိုင်တဲ့ 住居地 နဲ့ လုပ်ကိုင်နေတဲ့ ကုမ္ပဏီ သို့မဟုတ် ကျောင်း (所属機関) တို့ကို နိုင်ငံတော်က အမြဲတမ်း သိရှိထားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါဟာ မိတ်ဆွေတို့ ဂျပန်မှာ စိတ်အေးချမ်းသာစွာနဲ့ နေထိုင်နိုင်ဖို့အတွက် စီစဉ်ပေးထားတဲ့ စနစ်တစ်ခုပါ။
出入国管理及び難民認定法 အရ 在留カード အချက်အလက်တွေ ပြောင်းလဲသွားရင် ၁၄ ရက်အတွင်းမှာ မဖြစ်မနေ 届出 တင်ရပါမယ်။ ဒီစည်းကမ်းကို လျစ်လျူရှုလိုက်မယ်ဆိုရင် ကိုယ့်အတွက်ပဲ နစ်နာမှုတွေ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို ပျက်ကွက်တာဟာ 入管法違反 ဖြစ်ပြီး အဆိုးဆုံးဆိုရင် 在留資格（ビザ） ကိုပါ ရုပ်သိမ်းခံရနိုင်ပါတယ်။
၂။ ဘယ်လိုအခြေအနေတွေမှာ 届出 တင်ဖို့ လိုလဲ။
အများစု မေ့လျော့နေတတ်တဲ့ အချက် ၃ ချက်ကို ရှင်းပြပေးပါမယ်။
-
① နေရပ်လိပ်စာ ပြောင်းရွှေ့ခြင်း (住所変更): အများဆုံးဖြစ်လေ့ရှိတဲ့ ကိစ္စပါ။ နေအိမ်ပြောင်းပြီး ၁၄ ရက်အတွင်းမှာ သက်ဆိုင်ရာ ရပ်ကွက်ရုံးမှာ 転入・転出届 ကို သွားရောက်တင်ပြပါ။ ဒီလုပ်ဆောင်ချက်လုပ်လိုက်တာနဲ့ 入管 အတွက် 住居地変更届 တင်ပြီးသားလို့ သတ်မှတ်ပါတယ်။
-
② အမည်၊ မွေးသက္ကရာဇ်၊ ကျား/မ၊ နိုင်ငံသားဖြစ်မှု ပြောင်းလဲခြင်း: ပတ်စ်ပို့အသစ်လဲလှယ်တာကြောင့် အမည်၊ နိုင်ငံသားဖြစ်မှု ပြောင်းလဲသွားရင် 出入国管理局 မှာ တင်ပြဖို့ လိုပါတယ်။
-
③ အလုပ်ပြောင်းခြင်း၊ အလုပ်ထွက်ခြင်း (所属機関の変更): "အင်ဂျင်နီယာအလုပ်ကနေ အင်ဂျင်နီယာအလုပ်ပဲ ပြောင်းတာဆိုတော့ ရပါတယ်" " アルバイト အလုပ်လေး နည်းနည်း ပြောင်းတာပဲလေ" ဆိုပြီး ပေါ့ပေါ့ဆဆ မတွေးပါနဲ့။ ကုမ္ပဏီက ထွက်တဲ့အခါ၊ အလုပ်သစ် ဝင်တဲ့အခါ၊ ဒါမှမဟုတ် ကုမ္ပဏီနာမည်နဲ့ လိပ်စာပြောင်းတဲ့အခါ ၁၄ ရက်အတွင်း 入管 ကို တင်ပြဖို့ ဥပဒေအရ တာဝန်ရှိပါတယ်။ အထူးသဖြင့် 技術・人文知識・国際業務 လိုမျိုး လုပ်ငန်းခွင်ဆိုင်ရာ ဗီဇာကိုင်ဆောင်ထားသူတွေအတွက် မဖြစ်မနေ လုပ်ဆောင်ရမယ့်အချက်ပါ။
၃။ ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ "ရက် ၉၀ စည်းကမ်း"။
入管法 မှာ "ခိုင်လုံတဲ့အကြောင်းပြချက်မရှိဘဲ ဗီဇာအမျိုးအစားနဲ့ ကိုက်ညီတဲ့လုပ်ငန်းကို ၃ လကျော်ကြာအောင် မလုပ်ဆောင်ရင် ဗီဇာရုပ်သိမ်းမယ်" ဆိုတဲ့ ပြဋ္ဌာန်းချက်ရှိပါတယ်။ ဥပမာ၊ အလုပ်ထွက်ပြီး နောက်ထပ်အလုပ်မရှာဘဲ ဘာမှမလုပ်ဘဲ ၃ လကျော် နေနေမယ်ဆိုရင် ဗီဇာရုပ်သိမ်းခံရဖို့ အခွင့်အလမ်းများပါတယ်။ ဒါကြောင့် ハローワーク သို့မဟုတ် အလုပ်အကိုင်ရှာဖွေရေး အေဂျင်စီတွေကို အသုံးပြုပြီး အလုပ်ရှာဖွေနေကြောင်း ပြသဖို့ လိုပါတယ်။ အလုပ်ထွက်ပြီးရင်လည်း 所属機関等に関する届出 ကို 入管 ဆီ တင်ပြဖို့ မမေ့ပါနဲ့။
၄။ အချိန်ကျော်သွားရင် ဘာဖြစ်မလဲ။
"၁၄ ရက်ကျော်သွားတာ ကြာပြီ၊ ဘာလုပ်ရမလဲ" ဆိုပြီး မလုပ်ဘဲ နေတာက အဆိုးဆုံးပါပဲ။ ဥပဒေအရ 届出 မတင်ရင် ယန်း ၂ သိန်းအထိ ဒဏ်ငွေဆောင်ရနိုင်ပါတယ်။ မဟုတ်မမှန်တဲ့ အချက်အလက်တွေ တင်ပြရင်တော့ ပိုပြီးပြင်းထန်တဲ့ အရေးယူမှုတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်ရနိုင်ပါတယ်။ ရက်ကျော်သွားရင်တောင် ကိုယ့်ဘာသာ သတိပြုမိတဲ့အချိန်မှာ ချက်ချင်းသွားရောက် လုပ်ဆောင်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။ အခက်အခဲရှိရင် တစ်ယောက်တည်း မပူပန်ဘဲ ကျွမ်းကျင်သူတွေနဲ့ တိုင်ပင်ပါ။
【မေးခွန်းများ】
Q1: အလုပ်ထွက်ပြီး အလုပ်သစ်မရခင် ကြားထဲမှာ အချိန်နည်းနည်း လစ်ဟာသွားရင် ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ။
A: အလုပ်ထွက်တဲ့ နောက်နေ့ကနေ ၁၄ ရက်အတွင်း 入管 မှာ 所属機関等に関する届出 တင်ပါ။ အလုပ်လက်မဲ့ကာလ အနည်းငယ်ရှိတာက ဥပဒေအရ ချက်ချင်း အပြစ်မဖြစ်ပေမဲ့ ၃ လကျော် အလုပ်မလုပ်ဘဲ နေတာက ဗီဇာရုပ်သိမ်းခံရနိုင်ချေ များပါတယ်။ အမြန်ဆုံး အလုပ်ရှာဖွေဖို့က အဓိကပါ။
Q2: ရပ်ကွက်ရုံးမှာ 住民票 ပြောင်းပြီးပြီဆိုရင် 入管 မှာ နောက်တစ်ခေါက် သွားလုပ်ဖို့ လိုသေးလား။
A: မလိုတော့ပါဘူး။ ရပ်ကွက်ရုံးမှာ 転入・転出届 လုပ်လိုက်ရင် 入管法19条の7第3項 အရ 入管 ဆီ အချက်အလက်တွေ အလိုအလျောက် ရောက်သွားပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ စိတ်ချရအောင် 住民票 ကို တစ်ချက်ထုတ်ပြီး စစ်ဆေးထားရင်တော့ ပိုကောင်းပါတယ်။
Q3: လုပ်ရတာ ရှုပ်လို့ 行政書士 ကို အကူအညီတောင်းဖို့ လိုလား။
A: လိပ်စာပြောင်းတာ၊ အလုပ်ပြောင်းတာမျိုးက 出入国在留管理庁の電子届出システム ကနေတစ်ဆင့် အွန်လိုင်းကနေ အလွယ်တကူ လုပ်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ နောက်အလုပ်သစ်မှာ အခုဗီဇာနဲ့ ဆက်လုပ်လို့ ရ/မရ မသေချာတာ၊ ဗီဇာသက်တမ်းတိုးဖို့ နီးကပ်နေတာမျိုးဆိုရင်တော့ 行政書士 နဲ့ တိုင်ပင်ပြီး စာရွက်စာတမ်းတွေကို သေချာပြင်ဆင်တာက အနာဂတ်အတွက် စိတ်ချရပါတယ်။
နောက်ဆုံးအနေနဲ့ 在留カード နဲ့ပတ်သက်တဲ့ 届出 ဟာ ရှုပ်ထွေးတဲ့ အလုပ်မဟုတ်ဘဲ ဂျပန်မှာ စိတ်အေးချမ်းသာစွာ နေထိုင်နိုင်ဖို့အတွက် ကိုယ့်ကိုကိုယ် ကာကွယ်ပေးထားတဲ့ "ဒိုင်း" တစ်ခုပါပဲ။ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး စိုးရိမ်တာမျိုး ရှိရင် နီးစပ်ရာ 行政書士 ဆီကို လွတ်လပ်စွာ မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ စိတ်မပူပါနဲ့။
