Chào các bạn. Tôi là 行政書士 chuyên về mảng 在留資格 (VISA) tại Nhật Bản.
Đối với các bạn trẻ người nước ngoài lớn lên tại Nhật, đã theo học tại các trường tiểu học, trung học và sắp tốt nghiệp cấp 3, vấn đề không thể tránh khỏi chính là "Visa sau khi tốt nghiệp".
Từ trước đến nay, có thể bạn đang sinh sống dưới diện visa phụ thuộc vào bố mẹ như「家族滞在」. Tuy nhiên, khi tốt nghiệp cấp 3 và bắt đầu bước chân vào xã hội hoặc muốn tự lập, sẽ có những trường hợp bạn không thể tiếp tục giữ visa hiện tại được nữa.
"Mình có thể tiếp tục ở lại Nhật không?", "Mình muốn đi làm thì nên đổi sang visa nào?" Để giải đáp những lo lắng đó, hôm nay tôi sẽ giải thích chi tiết về chính sách「特別な救済措置」– một cơ chế đặc biệt dành riêng cho những người nước ngoài lớn lên tại Nhật Bản.
1. 「特別な救済措置」dành cho giới trẻ lớn lên tại Nhật là gì?
Thông thường, để đi làm tại Nhật, bạn cần các loại visa như「技術・人文知識・国際業務」, vốn yêu cầu bằng đại học hoặc kỹ năng chuyên môn cao. Tuy nhiên, đối với những bạn đã sống và tiếp nhận giáo dục tại Nhật từ nhỏ, cục quản lý xuất nhập cầu sẽ công nhận sự gắn kết của bạn với xã hội Nhật Bản. Từ đó, bạn có thể được phép đổi sang visa「定住者」hoặc「特定活動」với các điều kiện linh hoạt hơn nhiều so với visa lao động thông thường.
Lý do là vì 出入国在留管理局 đánh giá rằng: "Những bạn trẻ thực sự lớn lên và hòa nhập với văn hóa Nhật Bản thì việc tiếp tục sinh sống tại đây sẽ tốt hơn cho tương lai của các bạn so với việc phải quay về nước".
2. Ai có thể đổi sang visa 「定住者」? (Điều kiện chính)
Visa 「定住者」là một loại visa rất "quyền lực", vì nó hầu như không giới hạn loại hình công việc, bạn có thể làm bất cứ nghề gì mình muốn. Bạn sẽ có cơ hội nếu đáp ứng đủ các điều kiện sau:
-
Đã hoàn thành chương trình giáo dục bắt buộc tại Nhật: Tức là đã tốt nghiệp trường tiểu học (小学校) và trung học cơ sở (中学校). Trường hợp tốt nghiệp trung học hệ bổ túc (夜間中学) cũng được chấp nhận.
-
Đã hoặc sắp tốt nghiệp trường trung học phổ thông (高校) tại Nhật: Bao gồm cả hệ toàn thời gian (全日制), hệ định kỳ (定時制) hay hệ đào tạo từ xa (通信制).
-
Đã có công ty tiếp nhận làm việc: Chỉ cần bạn có nội định (naitei) là đã có thể tiến hành thủ tục xin đổi visa.
3. Ai có thể đổi sang visa 「特定活動」? (Điều kiện chính)
Trường hợp bạn không đáp ứng đủ điều kiện của visa「定住者」(ví dụ như không học từ cấp 1), nhưng bạn đã sang Nhật và học từ cấp 3, thì visa 「特定活動」sẽ được xem xét.
-
Đã hoặc sắp tốt nghiệp trường trung học phổ thông (高校) tại Nhật: Điều này giống với yêu cầu của visa 定住者.
-
Yêu cầu về 「日本語能力」nếu chuyển ngang vào cấp 3: Với những bạn sang Nhật giữa chừng và vào học cấp 3, ngoài việc tốt nghiệp, bạn cần chứng minh năng lực tiếng Nhật tương đương trình độ N2 của kỳ thi 日本語能力試験 (JLPT).
-
Có người bảo lãnh: Thông thường yêu cầu bố mẹ hoặc người đang trực tiếp nuôi dưỡng bạn tại Nhật làm người bảo lãnh.
4. Danh sách hồ sơ cần chuẩn bị
Đừng để nước đến chân mới nhảy, hãy chuẩn bị sẵn các giấy tờ sau:
-
在留資格変更許可申請書 (Dán ảnh 4cm x 3cm)
-
履歴書 (Ghi chi tiết quá trình học tập tại Nhật từ lúc nhập học đến lúc tốt nghiệp)
-
Bản sao bằng tốt nghiệp hoặc giấy chứng nhận tốt nghiệp (Của các cấp 小学校, 中学校, 高校)
-
採用内定通知書 hoặc 雇用契約書 (Giấy tờ ghi rõ mức lương và nội dung công việc. Nếu có cả 求人票 thì càng tốt)
-
住民票 (Bản ghi đầy đủ các thành viên trong hộ gia đình)
-
身元保証書 (Giấy bảo lãnh)
5. 【Bắt buộc phải đọc】Thông tin bổ sung quan trọng
Dựa trên hướng dẫn của Chính phủ (法務省・出入国在留管理局), tôi xin bổ sung các điểm cực kỳ quan trọng sau:
① Phải là người 「素行が善良」 (Lý lịch trong sạch): Dù bạn ở Nhật bao lâu hay đã tốt nghiệp đi nữa, nếu có vi phạm pháp luật nghiêm trọng hoặc vi phạm luật giao thông nhiều lần, visa có thể bị từ chối. Đặc biệt, việc tuân thủ quy định làm thêm 28 tiếng/tuần (資格外活動) sẽ bị kiểm tra rất nghiêm ngặt.
Giải đáp từ 行政書士! “素行善良要件” là gì mà ai định xin visa cũng phải lo lắng?
② Đối tượng visa 「留学」 cũng có thể đăng ký: Không chỉ các bạn có visa 「家族滞在」 đi theo bố mẹ, mà cả những bạn sang Nhật du học tự túc tại các trường cấp 3 dưới diện visa 「留学」 cũng có thể được xem xét chuyển sang 「定住者」 hoặc 「特定活動」 nếu đủ điều kiện.
6. Giải đáp thắc mắc Q&A: "Đây đúng là điều mình đang cần!"
Q1: Em làm việc tại cửa hàng tiện lợi, quán nhậu hay nhà máy thì có lấy được visa không?
A: Hoàn toàn CÓ THỂ! Với visa lao động thông thường 「技人国」, bạn không được làm các công việc lao động tay chân đơn thuần. Nhưng nếu đổi sang visa 「定住者」 hoặc 「特定活動」 theo diện đặc biệt này, bạn sẽ không bị giới hạn ngành nghề. Bạn có thể làm việc toàn thời gian tại công trường, nhà hàng hay bất cứ đâu.
Q2: Em đã tốt nghiệp cấp 3 nhưng chưa tìm được việc làm. Em có phải về nước ngay không?
A: Bạn không cần phải về nước ngay lập tức. Bạn có thể chuyển sang một loại visa 「特定活動」 khác dành cho việc "tiếp tục hoạt động tìm kiếm việc làm". Đừng bỏ cuộc, hãy trao đổi với thầy cô giáo hoặc liên hệ với 行政書士 chuyên nghiệp để được hướng dẫn.
Q3: Nếu bố mẹ em đã về nước hoặc không còn visa hợp pháp thì em phải làm sao?
A: Trường hợp này sẽ được xem xét theo từng hoàn cảnh cụ thể, nhưng độ khó sẽ cao hơn. Chính sách này ưu tiên những bạn có gia đình ở Nhật. Tuy nhiên, nếu bản thân bạn đã chứng minh được khả năng tự lập (có học vấn và có nội định công việc), vẫn có khả năng được chấp nhận. Bạn cần liên hệ để kiểm tra kỹ tình trạng cá nhân.
Lời kết: Vì tương lai của bạn tại Nhật Bản
Những bạn trẻ người nước ngoài lớn lên tại Nhật không chỉ đơn thuần là "người ngoại quốc", mà các bạn chính là tài sản quý giá của xã hội Nhật Bản. Tuy nhiên, chỉ cần sai sót một chút trong thủ tục visa, kế hoạch tương lai có thể bị ảnh hưởng lớn.
Để đón kỳ tốt nghiệp cấp 3 một cách an tâm nhất, tôi khuyên các bạn nên chuẩn bị từ sớm. Nếu bạn còn thắc mắc "Trường hợp của mình sẽ là visa nào?" hay "Bắt đầu thu thập giấy tờ từ đâu?", hãy đừng ngần ngại nhắn tin cho 行政書士 chuyên về VISA để được tư vấn nhé.