Chào các bạn! Có bao giờ bạn nghĩ rằng: "Mình muốn gắn bó lâu dài với Nhật Bản" hay "Mình muốn nhập quốc tịch để tự do làm việc và sinh sống hơn" chưa?
Việc nhập quốc tịch, hay còn gọi là 帰化, là một bước ngoặt cực kỳ quan trọng trong cuộc đời của mỗi người nước ngoài tại đây. Tuy nhiên, khi bắt tay vào tìm hiểu, chắc hẳn nhiều bạn sẽ cảm thấy hoang mang vì: "Hồ sơ sao mà nhiều thế, biết bắt đầu từ đâu?" hay "Tiếng Nhật của mình liệu có đủ để đi phỏng vấn không?".
Với tư cách là một 行政書士 chuyên về Visa và tư cách lưu trú, mình sẽ giúp bạn giải đáp tất cả những thắc mắc này một cách dễ hiểu nhất.
1. Hồ sơ cần thiết khi xin 帰化申請 bao gồm những gì? (Checklist)
Đặc điểm lớn nhất của thủ tục 帰化 chính là số lượng hồ sơ "khổng lồ". Tùy vào nghề nghiệp và gia đình của mỗi người mà giấy tờ sẽ khác nhau, nhưng về cơ bản bạn cần chuẩn bị các mục sau:
Hồ sơ thông tin cá nhân:
-
帰化許可申請書 (Có dán ảnh)
-
Tài liệu tóm tắt thông tin người thân (Bao gồm cả người thân ở Nhật và ở Việt Nam)
-
履歴書 (Ghi chi tiết quá trình học tập, làm việc và các địa chỉ đã từng ở)
-
帰化の動機書 (Tự viết tay lý do tại sao bạn muốn nhập quốc tịch Nhật Bản. ※Trẻ em dưới 15 tuổi không cần)
Giấy tờ chứng minh nhân thân:
-
出生証明書, 婚姻証明書 (Bản thân và có thể cần cả của bố mẹ)
-
Giấy tờ chứng minh quốc tịch (Hộ chiếu hoặc giấy tờ do cơ quan chính phủ Việt Nam cấp)
-
住民票
Giấy tờ chứng minh tài chính và cuộc sống:
-
Tài liệu tóm tắt sinh kế (Thu chi hàng tháng, tiền tiết kiệm, các khoản nợ nếu có)
-
Giấy chứng nhận đang làm việc và bảng lương (Xin tại công ty)
-
源泉徴収票, 確定申告書の控え
-
納税証明書 (Đây là điều kiện tiên quyết: Bạn phải đóng đầy đủ 住民税, 所得税)
-
年金の納付記録 (Ví dụ: Nenkin Teiki-bin)
Các giấy tờ khác tùy trường hợp:
-
運転記録証明書 (Để kiểm tra lịch sử vi phạm giao thông trong 5 năm qua)
-
Bản đồ khu vực quanh nhà ở và nơi làm việc
-
Ảnh chụp chung với gia đình (Để cho thấy bạn đã hòa nhập tốt với xã hội Nhật)
💡 Lời khuyên nhỏ: Các giấy tờ tiếng Việt bắt buộc phải có bản dịch tiếng Nhật đính kèm. Trên bản dịch phải ghi rõ tên, địa chỉ người dịch. Dù bạn tự dịch thì cũng cần đảm bảo độ chính xác tuyệt đối nhé!
2. Xu hướng mới: Tại sao tiêu chuẩn tiếng Nhật lại khắt khe hơn?
Theo thông tin từ 法務局, gần đây việc kiểm tra năng lực tiếng Nhật đã trở nên nghiêm ngặt hơn nhiều.
Trước đây, chỉ cần "không gặp khó khăn trong sinh hoạt" là được, nhưng hiện tại, mức độ hiểu biết tương đương 日本語能力試験 (JLPT) N3 và khả năng giao tiếp trôi chảy được coi là mức tối thiểu.
-
Đọc viết: Có thể viết trơn tru khoảng 200 chữ Kanji (tương đương trình độ lớp 3 tiểu học Nhật Bản) và diễn đạt được ý muốn của mình.
-
Hội thoại: Có thể trả lời phỏng vấn trực tiếp với cán bộ 法務局 về lý lịch và động cơ của bản thân mà không cần thông dịch viên.
Đừng chủ quan nghĩ rằng "Đi làm mình vẫn nói chuyện được là ổn". Khi phỏng vấn, họ sẽ hỏi về luật lệ và cách sống tại Nhật. 法務局 dùng tiếng Nhật làm thước đo để xem bạn có thể thực sự chung sống hòa bình và lâu dài với tư cách là một công dân Nhật Bản hay không.
3. Điều kiện cơ bản để không bị đánh trượt (Theo 国籍法第5条)
Bạn cần đảm bảo 7 điều kiện "vàng" sau đây:
-
Đã sống tại Nhật liên tục từ 5 năm trở lên.
-
Từ 18 tuổi trở lên và đã đủ tuổi trưởng thành theo luật Việt Nam.
-
素行が善良であること: Có đạo đức tốt, không nợ thuế, không vi phạm giao thông nghiêm trọng hay có tiền án tiền sự.
-
Có khả năng kinh tế: Có thể tự nuôi sống bản thân và gia đình. Thu nhập bình quân thường được kỳ vọng từ 3 triệu Yên/năm trở lên (tính tổng thu nhập cả hộ gia đình).
-
Sẵn sàng từ bỏ quốc tịch cũ (vì Nhật Bản hiện tại không chấp nhận song tịch cho người nhập tịch).
-
Tuân thủ Hiến pháp Nhật Bản.
-
Có năng lực tiếng Nhật (đọc và viết).
4. Giải đáp thắc mắc: "Chuyện chưa kể" về xin quốc tịch
Q1: Trước đây mình từng bị phạt quá tốc độ vài lần. Liệu có còn cơ hội nhập tịch không?
A: Nếu chỉ vi phạm nhẹ 1-2 lần thì thường không bị đánh trượt ngay lập tức. Tuy nhiên, nếu vi phạm gần đây, hoặc có các lỗi nặng như lái xe khi say rượu, không bằng lái, hoặc vi phạm quá nhiều lần, bạn sẽ bị đánh giá là không đạt tiêu chuẩn 素行が善良であること. Tốt nhất là hãy khai báo trung thực và thể hiện sự hối lỗi, cam kết tuân thủ luật pháp.
Q2: Mình vừa mới chuyển việc xong, có nên nộp đơn ngay không?
A: Luật không cấm chuyển việc, nhưng họ sẽ kiểm tra rất kỹ tính ổn định về thu nhập. Nếu bạn đang trong 試用期間中 hoặc lương bị giảm mạnh, khả năng cao là hồ sơ sẽ gặp khó khăn. Lời khuyên là hãy đợi đi làm ổn định, có bảng lương khoảng 3-6 tháng tại công ty mới rồi hãy nộp nhé.
Q3: Sau khi nhập tịch, mình có bắt buộc phải đổi tên sang chữ Kanji không?
A: Không bắt buộc nhé! Bạn có thể chọn tên mới bằng chữ Kanji, hoặc giữ nguyên tên cũ phiên âm sang Katakana. Bạn hoàn toàn có quyền tự quyết định cái tên "Nhật Bản" mới của mình sao cho cảm thấy thoải mái nhất.
Lời kết
Hành trình xin 帰化 thường kéo dài từ 6 tháng đến 1 năm, chưa kể thời gian chuẩn bị hồ sơ. Chỉ một sai sót nhỏ trong giấy tờ hoặc thiếu hụt năng lực tiếng Nhật cũng có thể khiến mọi nỗ lực của bạn trở về con số 0.
Nếu bạn còn lo lắng: "Hồ sơ của mình đã đủ chưa?", "Tiếng Nhật thế này đã ổn chưa?", đừng ngần ngại liên hệ với các chuyên gia 行政書士 để được tư vấn và hỗ trợ sát sao nhất nhé!
Chúc các bạn sớm đạt được mục tiêu của mình tại Nhật Bản!