"ဂျပန်နိုင်ငံကို အရမ်းချစ်ပြီး တစ်နေ့နေ့မှာ ကိုယ်ပိုင်အိမ်လေး ပိုင်ဆိုင်ချင်တယ်"၊ "အနာဂတ်မှာ ဂျပန်မှာ 民泊 စီးပွားရေး လုပ်ကြည့်ချင်တယ်" ဆိုတဲ့ အိပ်မက်တွေက မြန်မာနိုင်ငံသားတွေကြားမှာလည်း တိုးပွားလာနေပါတယ်။ လတ်တလောနှစ်တွေမှာ ဂျပန်ရဲ့ ခရီးသွားလုပ်ငန်း ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာတာနဲ့အမျှ အိမ်ခြံမြေ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှုတွေလည်း မြင့်တက်လာပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ နိုင်ငံခြားသားတစ်ယောက်အနေနဲ့ ဂျပန်မှာ အိမ်ဝယ်ပြီး စီးပွားရေးအဖြစ် အသုံးချချင်တယ်ဆိုရင် "ပိုက်ဆံရှိရင် ပြီးတာပဲ" လို့ ရိုးရှင်းစွာ တွေးလို့မရပါဘူး။ ဒီနေရာမှာ "不動産登記" (အိမ်ခြံမြေပိုင်ဆိုင်မှု မှတ်ပုံတင်ခြင်း) ဆိုတဲ့ ဥပဒေကြောင်းအရ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေ၊ "民泊" နဲ့ပတ်သက်တဲ့ သီးသန့်စည်းမျဉ်းတွေ၊ ပြီးတော့ အရေးကြီးဆုံးဖြစ်တဲ့ "在留資格 (VISA)" ဆိုတဲ့ အတားအဆီးတွေ ရှိနေပါတယ်။
ဒီဆောင်းပါးမှာတော့ "ဂျပန်မှာ အိမ်ဝယ်ပြီး 民泊 စီးပွားရေး လုပ်မယ်" ဆိုတဲ့ အိပ်မက်ကို လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ဖို့အတွက် အရေးကြီးတဲ့ အချက်တွေကို ရှင်းပြပေးပါမယ်။
၁။ နိုင်ငံခြားသားတွေ ဂျပန်မှာ အိမ်ဝယ်လို့ရလား?
အရင်ဆုံး ကောက်ချက်ချရရင် နိုင်ငံခြားသားတစ်ယောက်အနေနဲ့ ဂျပန်နိုင်ငံအတွင်းမှာ အိမ်ခြံမြေ ဝယ်ယူတာကို ကန့်သတ်ချက် မရှိပါဘူး။ တချို့နိုင်ငံတွေမှာတော့ နိုင်ငံခြားသားတွေကို မြေပိုင်ဆိုင်ခွင့် မပေးတာတွေရှိပေမဲ့ ဂျပန်ကတော့ ဒီကိစ္စမှာ အရမ်းပွင့်လင်းပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ ပြဿနာက "လုပ်ထုံးလုပ်နည်း" ပါ။ ပုံမှန်အားဖြင့် အိမ်ခြံမြေ ဝယ်ယူတဲ့အခါ ပိုင်ဆိုင်မှုမှတ်ပုံတင်ဖို့အတွက် "住民票" (နေထိုင်သူ မှတ်ပုံတင်) ဒါမှမဟုတ် "印鑑証明書" (တံဆိပ်တုံး အတည်ပြုချက်) လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဂျပန်မှာ ရေရှည်နေထိုင်တာ မဟုတ်တဲ့သူတွေ ဒါမှမဟုတ် 住民票 မရှိသေးတဲ့သူတွေအတွက်တော့ ဒီစာရွက်စာတမ်းတွေကို ပြင်ဆင်ရတာဟာ ပထမဆုံး ကြီးမားတဲ့ အတားအဆီး ဖြစ်လာပါတယ်။
【အချက် - စာရွက်စာတမ်း မရှိတဲ့အခါ ဘယ်လိုလုပ်မလဲ?】 "住民票 မရလို့ လက်လျှော့ရတော့မယ်" လို့ မထင်ပါနဲ့။ ဂျပန်မှာ 住民票 မရှိဘူးဆိုရင် မိမိနိုင်ငံက "公証人" (Public Notary) ဒါမှမဟုတ် သံရုံးက ထုတ်ပေးတဲ့ "宣誓供述書" (Affidavit) စတဲ့ နေရပ်လိပ်စာ၊ နာမည်၊ မွေးသက္ကရာဇ်ကို တရားဝင် အတည်ပြုပေးနိုင်တဲ့ စာရွက်စာတမ်းတွေနဲ့ အစားထိုးနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် 印鑑証明書 ရဲ့အစား မိမိနိုင်ငံရဲ့ ဂျပန်သံရုံးမှာ လက်မှတ်အစစ်အမှန်ဖြစ်ကြောင်း အတည်ပြုချက်ယူပြီး မှတ်ပုံတင်လုပ်ငန်းစဉ်ကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်တဲ့ နည်းလမ်းလည်း အများအားဖြင့် ရှိပါတယ်။
ဒီအပိုင်းကတော့ တစ်ဦးချင်းစီရဲ့ အခြေအနေပေါ်မူတည်ပြီး "法務局" မှာ အတည်ပြုချက် ရယူဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ဂျပန်ရဲ့ 不動産登記 စနစ်က အရမ်းခိုင်မာတာကြောင့် မှားယွင်းမှု တစ်စုံတစ်ရာ ရှိနေရင် လုပ်ငန်းစဉ်က ချောမွေ့မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ ကြိုတင်ပြီး ကျွမ်းကျင်သူနဲ့ တိုင်ပင်ပြီး ဘယ်စာရွက်စာတမ်းတွေက အစားထိုး သုံးလို့ရသလဲဆိုတာကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း သိထားခြင်းက အိမ်ဝယ်ယူမှု အဆင်မပြေတာမျိုးကနေ ကာကွယ်ပေးနိုင်တဲ့ သော့ချက် ဖြစ်ပါတယ်။
၂။ သတိပြုရမယ့် "民泊" ရဲ့ ဥပဒေစည်းမျဉ်းများ
ရည်မှန်းထားတဲ့ အိမ်ကို ဝယ်ပြီးတဲ့နောက်မှာ "民泊 (住宅宿泊事業)" အဖြစ် လုပ်ကိုင်မယ်ဆိုရင် ဥပဒေကို ကောင်းကောင်း နားလည်ထားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
ဂျပန်မှာ 民泊 လုပ်ငန်း လုပ်ကိုင်ဖို့အတွက် အဓိက နည်းလမ်း (၃) မျိုး ရှိပါတယ်။
-
住宅宿泊事業（民泊新法）: တစ်နှစ်ကို ရက်ပေါင်း ၁၈၀ အထိ 民泊 အဖြစ် ငှားရမ်းတဲ့နည်းလမ်း။ ကြိုတင်အကြောင်းကြားစာ တင်သွင်းရပါမယ်။
-
旅館業法（簡易宿所営業）: တစ်နှစ်ပတ်လုံး (၃၆၅ ရက်) လုပ်ကိုင်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဆောက်အဦးရဲ့ လိုအပ်ချက်တွေက တင်းကျပ်ပြီး ခွင့်ပြုချက်ရဖို့အတွက် မီးဘေးကာကွယ်ရေးနဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံပိုင်းဆိုင်ရာမှာ ငွေကုန်ကြေးကျ များတတ်ပါတယ်။
-
特区民泊: နိုင်ငံတော်က သတ်မှတ်ထားတဲ့ အထူးဇုန်တွေမှာပဲ လုပ်ကိုင်လို့ရပါတယ်။
တစ်ကိုယ်တော် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူ အများစုကတော့ "住宅宿泊事業" ကို ရွေးချယ်လေ့ရှိကြပေမဲ့ သတိထားရမယ့် အချက်ရှိပါတယ်။ ပထမဆုံးအနေနဲ့ တိုက်ခန်း (Mansion) ဖြစ်မယ်ဆိုရင် "管理規約" (စီမံခန့်ခွဲမှု စည်းမျဉ်း) မှာ 民泊 လုပ်ကိုင်တာကို တားမြစ်မထားကြောင်း သေချာစစ်ဆေးပါ။ စည်းမျဉ်းချိုးဖောက်ရင် ပြဿနာ တက်နိုင်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ဒေသန္တရအစိုးရရဲ့ ကိုယ်ပိုင် စည်းမျဉ်းတွေကြောင့် ကန့်သတ်ချက်ရှိတဲ့ ဒေသတွေလည်း ရှိပါတယ်။
၃။ အကြီးမားဆုံး အတားအဆီးမှာ "在留資格 (VISA)" ဖြစ်သည်
ဒီနေရာကနေစပြီးတော့ 行政書士 တစ်ယောက်အနေနဲ့ အဓိက ပြောချင်တဲ့ အချက်ကို ပြောပြပါမယ်။ အိမ်ပိုင်ဆိုင်တာနဲ့ ဂျပန်မှာ စီးပွားရေး လုပ်ခွင့်ရတာက လုံးဝ မတူညီတဲ့ ကိစ္စနှစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
သင်က ဂျပန်မှာ နေထိုင်ပြီး 民泊 စီးပွားရေးကို တကယ်တမ်း လုပ်ကိုင်ချင်တယ်ဆိုရင် "経営・管理" ဆိုတဲ့ 在留資格 လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒါအတွက် တင်းကျပ်တဲ့ စည်းကမ်းချက်တွေ ရှိပါတယ်။
-
စီးပွားရေး လုပ်ငန်းရဲ့ စဉ်ဆက်မပြတ်မှုနဲ့ တည်ငြိမ်မှု: 民泊 စီးပွားရေးက တကယ်ပဲ အမြတ်အစွန်း ထွက်နိုင်သလားဆိုတာကို "事業計画書" (စီးပွားရေး အစီအစဉ်) အပေါ် အခြေခံပြီး တင်းကျပ်စွာ စစ်ဆေးပါတယ်။
-
ရောင်းရငွေရဲ့ လက်တွေ့အခြေအနေ: 民泊 က တစ်နှစ်ကို ရက်ပေါင်း ၁၈၀ ဆိုတဲ့ ကန့်သတ်ချက် ရှိတဲ့အတွက် ဘယ်လောက်အမြတ်ရနိုင်မလဲဆိုတာ စဉ်းစားရပါမယ်။ အရှုံးတွေ ဆက်တိုက်ပေါ်လာရင် နောက်တစ်ခါ 在留資格 သက်တမ်းတိုးဖို့ ခွင့်ပြုချက် ရနိုင်ဖို့ ခက်ခဲတဲ့ အန္တရာယ် ရှိပါတယ်။
"ဂျပန်မှာ အိမ်ရှိတော့ ဒီအတိုင်း နေလို့ရမယ် (ဗီဇာ ရမယ်)" လို့ တွေးတာက အန္တရာယ်များပါတယ်။ အလုပ်လုပ်ပိုင်ခွင့် ကန့်သတ်ချက်မရှိတဲ့ 在留資格 (ဥပမာ- 永住者, 日本人の配偶者等) မရှိဘူးဆိုရင် 民泊 လုပ်ငန်းတစ်ခုတည်းနဲ့ ဂျပန်မှာ ဆက်နေဖို့ ဗီဇာကို ထိန်းသိမ်းထားဖို့က ဘယ်လိုမှ မလွယ်ကူပါဘူး။ အရင်ဆုံး ကျွမ်းကျင်သူနဲ့ တိုင်ပင်ပြီး ကိုယ့်ရဲ့ လက်ရှိအခြေအနေနဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ လက်တွေ့ကျတဲ့ အစီအစဉ်ကို စဉ်းစားဖို့ အကြံပြုချင်ပါတယ်။
【မကြာခဏ မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ】 စာဖတ်သူများရဲ့ စိုးရိမ်ချက်များ
Q1: 観光ビザ（短期滞在）နဲ့ ဂျပန်ကိုလာပြီး အိမ်ဝယ်ပြီး 民泊 စတင်လို့ရမလား?
A: ကောက်ချက်ချရရင် 短期滞在 ကာလအတွင်းမှာ အားလုံးပြီးပြတ်အောင် လုပ်ဖို့က မဖြစ်နိုင်သလောက်ပါပဲ။ အိမ်ခြံမြေ ဝယ်ယူတဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်မှာ အချိန်ယူရသလို 民泊 ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုတွေလည်း လိုအပ်ပါတယ်။ နောက်ပြီး 短期滞在 ဗီဇာနဲ့ "ဂျပန်နိုင်ငံအတွင်းမှာ စီးပွားရေးလုပ်ငန်း လုပ်ကိုင်ခွင့်" မရှိပါဘူး။ အရင်ဆုံး ဂျပန်မှာ ရေရှည် တည်တည်ငြိမ်ငြိမ် နေထိုင်နိုင်တဲ့ 在留資格 ကို အရင်ယူပြီးမှ စီးပွားရေးကို စဉ်းစားတာက အကောင်းဆုံးနည်းလမ်း ဖြစ်ပါတယ်။
Q2: ပြည်ပမှာပဲ နေရင်း ဂျပန်က အိမ်ခြံမြေကို အွန်လိုင်းကနေ ဝယ်ပြီး 民泊 စီမံခန့်ခွဲမှုကို သူများအပ်ထားရင် ရမလား? A: ဝယ်ယူဖို့တော့ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ စီမံခန့်ခွဲမှုကို အားလုံး အပ်နှံပစ်လိုက်တာက အန္တရာယ် ရှိပါတယ်။ အထူးသဖြင့် စီမံခန့်ခွဲမှုနဲ့ အရေးပေါ် အခြေအနေ (တိုင်ကြားမှု ဖြေရှင်းခြင်း စသည်) တွေမှာ စီမံခန့်ခွဲသူ ကုမ္ပဏီနဲ့ ချုပ်ဆိုတဲ့ စာချုပ်ပါ အချက်အလက်တွေကို သေသေချာချာ စစ်ဆေးရပါမယ်။ နောက်ပြီး နိုင်ငံခြားသား ပိုင်ရှင်က ဂျပန်မှာ မရှိဘူးဆိုရင် အခွန်ပေးဆောင်ဖို့အတွက် "納税管理人" ကို ခန့်အပ်ဖို့ လိုအပ်လာပါမယ်။ ပြည်ပမှာပဲ နေရင်း လုပ်ကိုင်ချင်တယ်ဆိုရင်တော့ ယုံကြည်ရတဲ့ အခွန်ဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်သူ (Tax Accountant) နဲ့ အိမ်ခြံမြေ ကုမ္ပဏီတို့နဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ဖို့ မဖြစ်မနေ လိုအပ်ပါတယ်။
Q3: 民泊 စီးပွားရေးက ငွေရှာလို့ရလား? "အပိုဝင်ငွေ (副業)" အဖြစ် စဉ်းစားရင် ရမလား?
A: လွယ်တဲ့ ကိစ္စတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ တည်နေရာ၊ အယူအဆ (Concept) နဲ့ SNS Marketing ကို ကောင်းကောင်း မလုပ်နိုင်ဘူးဆိုရင် ပြိုင်ဘက်တွေကြားမှာ မြုပ်သွားပါလိမ့်မယ်။ ပြီးတော့ သန့်ရှင်းရေး ဝန်ဆောင်ခနဲ့ စီမံခန့်ခွဲမှု စရိတ်တွေ များလာရင် လက်ထဲ ကျန်မယ့် အမြတ်က နည်းနိုင်ပါတယ်။ "အိမ်ဝယ်လိုက်ရင် အလိုလို ငွေဝင်လာမယ်" ဆိုတဲ့ အတွေးကို ဖျောက်ပြီး စီးပွားရေးတစ်ခုအနေနဲ့ သေချာ တွက်ချက်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် 住宅宿泊事業 ဆိုရင် တစ်နှစ်ကို ရက်ပေါင်း ၁၈၀ ပဲ ကန့်သတ်ချက် ရှိတာကြောင့် အဓိက ဝင်ငွေအရင်းအမြစ်အဖြစ်ပဲ အားကိုးဖို့ဆိုတာ အန္တရာယ် အရမ်းများပါတယ်။
နိဂုံး
ဂျပန်မှာ အိမ်ခြံမြေ ဝယ်ယူတာနဲ့ စီးပွားရေး လုပ်ငန်း ချဲ့ထွင်တာဟာ ဘဝကို ပိုမို ကြွယ်ဝစေမယ့် ကြီးမားတဲ့ စိန်ခေါ်မှုတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဥပဒေ ဗဟုသုတ နည်းပါးတာနဲ့ ဗီဇာဗျူဟာ အမှားအယွင်းကြောင့် ပိုင်ဆိုင်ထားတဲ့ ပစ္စည်းဥစ္စာတွေက နောက်ပိုင်းမှာ "ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး" ဖြစ်သွားနိုင်တဲ့ အခြေအနေတွေလည်း ရှိပါတယ်။
"ဖြစ်သွားမှာပါ" ဆိုပြီး မလုပ်ခင်မှာ အရင်ဆုံး ကျွမ်းကျင်သူနဲ့ တိုင်ပင်ပါ။ ကျွမ်းကျင်သူရဲ့ ပံ့ပိုးကူညီမှုနဲ့အတူ ဂျပန်မှာ သင်လိုချင်တဲ့ အိပ်မက်တွေကို တစ်လှမ်းချင်းစီ၊ သေချာပေါက် လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်သွားနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
