Đối với cộng đồng người nước ngoài đang sinh sống và làm việc tại Nhật Bản, việc thực hiện thủ tục 在留期間の更新 hay 永住許可申請 là điều không thể tránh khỏi. Cho đến nay, mức phí cho các thủ tục này vẫn được duy trì ở mức ổn định, nhưng hiện tại, quy định về lệ phí này đang có những thay đổi lớn.
Dựa trên thông báo từ 出入国在留管理庁, dự thảo sửa đổi mức phí lần này bao gồm việc tăng giá đáng kể so với trước đây. Đây là thông tin quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến tài chính cá nhân, đặc biệt là đối với những ai đang có dự định xin 永住許可 hoặc mong muốn xin thời hạn cư trú dài hơn.
Trong bài viết này, tôi sẽ tóm tắt dễ hiểu về nội dung dự thảo tăng phí đang được xem xét, lý do tại sao lại có đề xuất tăng phí mạnh như vậy, cũng như những tác động cụ thể đối với cuộc sống của cộng đồng người nước ngoài chúng ta dựa trên thông tin chính thức từ cơ quan chức năng.
1. Tổng quan về việc thay đổi lệ phí lần này
Trước đây, lệ phí cho việc 在留資格の変更・在留期間の更新 là 6.000 yên cho mọi trường hợp. Tuy nhiên, theo dự thảo mới, lệ phí sẽ được phân chia cụ thể tùy theo thời hạn cư trú được cấp.
Cụ thể như sau:
-
Dưới 3 tháng: 10.000 yên
-
Trên 3 tháng đến 6 tháng: 18.000 yên
-
Trên 6 tháng đến dưới 1 năm: 25.000 yên
-
1 năm: 33.000 yên
-
Trên 1 năm đến dưới 3 năm: 48.000 yên
-
Từ 3 năm đến dưới 5 năm: 64.000 yên
-
Từ 5 năm trở lên: 75.000 yên
So với mức 6.000 yên đồng nhất như trước, bạn có thể thấy đây là một khoản chi phí khá lớn. Ngoài ra, đối với 永住許可, mức phí dự kiến sẽ tăng vọt từ 10.000 yên hiện nay lên 200.000 yên.
Lưu ý rằng, các mức phí trên áp dụng cho trường hợp nộp hồ sơ tại quầy. Nếu sử dụng hệ thống nộp hồ sơ trực tuyến, bạn có thể được giảm từ 3.000 đến 10.000 yên tùy vào thời hạn, nhưng tổng chi phí cơ bản vẫn sẽ tăng lên đáng kể.
2. Tại sao lệ phí lại tăng cao như vậy?
Tại sao mức phí vốn dĩ thấp nay lại bị đẩy lên cao đến thế? Theo giải thích từ 出入国在留管理庁, việc tính toán mức phí mới dựa trên hai yếu tố chính:
Một là "chi phí thực tế" (chi phí nhân sự, hệ thống, quản lý cơ sở vật chất, v.v.) phục vụ trực tiếp cho việc thẩm định hồ sơ cư trú. Hai là "chi phí cho các chính sách dành cho người nước ngoài" nhằm hỗ trợ cộng đồng người nước ngoài đang ngày càng tăng tại Nhật.
Chính phủ đang gấp rút triển khai các chương trình mới như "học tiếng Nhật" hay "học các quy tắc sinh hoạt" (như đóng thuế, đổ rác) để xây dựng một xã hội nơi người nước ngoài và người Nhật có thể cùng chung sống an tâm. Việc tăng phí mạnh lần này dựa trên quan điểm muốn người nước ngoài cư trú trung và dài hạn chia sẻ một phần chi phí hành chính, bao gồm cả chi phí hỗ trợ và các biện pháp đối phó với tình trạng cư trú bất hợp pháp.
3. "減額制度" (Chế độ giảm phí) mà người nước ngoài cần biết
Trong bối cảnh mức phí dự kiến tăng mạnh, một 減額制度 cũng được thiết lập để hỗ trợ những người đang gặp khó khăn nghiêm trọng về tài chính.
Cụ thể, hướng dẫn đã được công bố rằng: chỉ áp dụng cho những đối tượng "có mức thu nhập tương đương với người cần được bảo vệ theo 生活保護" và được công nhận là "cần 人道上の配慮が必要" (cần xem xét vì lý do nhân đạo), mức phí sẽ được giảm xuống còn 10.000 yên cho việc gia hạn cư trú và 20.000 yên cho 永住許可.
Tuy nhiên, nhiều chuyên gia vẫn bày tỏ lo ngại rằng phạm vi áp dụng cho chế độ giảm phí này quá hạn hẹp.
Hỏi đáp (Q&A) bạn cần biết
Q1: Việc tăng phí này bắt đầu từ khi nào?
A: Chính phủ đang tiến hành các thủ tục hướng tới việc áp dụng từ tháng 10 năm 2026. Những ai đang cân nhắc xin visa nên chuẩn bị hồ sơ càng sớm càng tốt.
Q2: Nghe nói nộp trực tuyến sẽ rẻ hơn phải không?
A: Đúng vậy, nếu sử dụng nộp hồ sơ trực tuyến, bạn sẽ được giảm từ 3.000 yên đến 10.000 yên tùy theo thời hạn. Nếu muốn tiết kiệm chi phí, tôi khuyên bạn nên chuẩn bị cho việc nộp trực tuyến. Tuy nhiên, đối với 永住許可, dự kiến chỉ có thể nộp trực tiếp tại quầy.
Q3: Quy định này đã chính thức chốt chưa?
A: Hiện tại, cơ quan chức năng đang lấy ý kiến từ パブリックコメント (công chúng). Vì đây là quy định quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống của chúng ta, nếu có nhiều ý kiến đóng góp về cách vận hành hệ thống hoặc mong muốn mở rộng các trường hợp được miễn/giảm phí, thì khả năng có những điều chỉnh cuối cùng vẫn có thể xảy ra.
Thông điệp từ chuyên gia
Liệu các dịch vụ hỗ trợ tiếng Nhật và hỗ trợ sinh hoạt chất lượng cao có thực sự được triển khai tương xứng với số tiền lệ phí tăng lên hay không là điều cần phải theo dõi sát sao từ phía Chính phủ. Văn phòng 行政書士 của chúng tôi sẽ tiếp tục cập nhật những thông tin chính xác mới nhất và cung cấp sự hỗ trợ cần thiết để giúp các bạn có thể an tâm theo đuổi ước mơ của mình tại Nhật Bản.
