行政書士 giải thích: Điều kiện chuyển từ 技能実習 sang 特定技能1号!
Chúng tôi thường nhận được câu hỏi từ các bạn đang làm việc chăm chỉ tại Nhật Bản theo diện 技能実習, cũng như các doanh nghiệp muốn tiếp tục sử dụng lao động giỏi: "Chuyển từ 技能実習 sang 特定技能 có bắt buộc phải thi không?"
Trả lời ngắn gọn: Nếu bạn đã 「良好に修了」 (hoàn thành tốt) chương trình 技能実習2号, bạn sẽ được MIỄN cả 技能試験 (thi kỹ năng) và 日本語能力試験 (thi tiếng Nhật) khi chuyển sang 特定技能1号.
Tuy nhiên, không ít trường hợp băn khoăn: "Liệu bản thân (hoặc thực tập sinh của công ty) có thực sự đạt chuẩn 『良好に修了』 hay không?", "Nếu lỡ thi trượt thì phải làm thế nào?".
Bài viết này sẽ giải thích chi tiết, dễ hiểu về các điều kiện cụ thể, giấy tờ cần thiết và những lưu ý quan trọng để bạn chuyển đổi từ 技能実習2号 sang 特定技能1号 một cách thuận lợi nhất.
1. Tại sao 「良好修了」 lại được miễn 技能試験 và 日本語能力試験?
Thông thường, để lấy được visa 特定技能1号, bạn cần phải đỗ 2 kỳ thi:
-
技能試験 của từng ngành (bài thi kiểm tra kiến thức và thao tác thực tế)
-
日本語能力試験 (JLPT N4 trở lên hoặc 国際交流基金日本語基礎テスト JFT-Basic)
Tuy nhiên, những bạn đã trải qua từ 2 năm trở lên làm 技能実習2号 (hoặc 3号), tích lũy được cả kinh nghiệm thực tế lẫn vốn sống tiếng Nhật, thì được công nhận là đã có đủ năng lực làm việc tại hiện trường.
Do đó, theo quy định của 出入国在留管理庁 (入管), khi được công nhận là đã 「良好に修了」 chương trình 技能実習2号, bạn có thể nộp đơn xin chuyển sang 特定技能1号 mà không cần phải trải qua 2 kỳ thi trên.
2. 2 điều kiện cụ thể để được công nhận là 「良好に修了している」
Vậy làm thế nào để biết một người có đạt chuẩn 「良好に修了している」 hay không? Theo 法律・省令 và tiêu chuẩn của 入管, bạn chỉ cần đáp ứng 1 trong 2 trường hợp (điều kiện) dưới đây:
Điều kiện 1: Thực tập từ 2 năm 10 tháng trở lên và đỗ 「実技試験」 của 技能検定3級...
-
Thời gian thực tập: Đã hoàn thành chương trình 技能実習2号 liên tục từ 2 năm 10 tháng trở lên.
-
Kết quả thi: Đã đỗ phần 「実技試験」 (thi thực hành) của kỳ thi 技能検定3級 hoặc 技能実習評価試験 (専門級).
※Lưu ý: Yêu cầu bắt buộc chỉ là phần 「実技試験」. Dù bạn có trượt phần thi lý thuyết (学科試験), nhưng chỉ cần đỗ phần thực hành là đã đủ điều kiện 「良好修了」.
Điều kiện 2: Trường hợp chưa đỗ kỳ thi nhưng có 「評価調書」
Nếu lỡ không may thi trượt phần 実技試験 của 技能検定3級, hoặc vì lý do bất khả kháng mà không thể tham gia dự thi, bạn cũng không cần quá lo lắng.
Chỉ cần công ty tiếp nhận (実習実施者) lập và nộp bản 「評価調書」 (giấy đánh giá xác nhận bạn đã hoàn thành tốt 技能実習2号) chứng nhận về thái độ làm việc và sinh hoạt của bạn, bạn vẫn sẽ được tính là 「良好に修了した」 ngay cả khi không đỗ kỳ thi.
Bản 評価調書 thường bao gồm các nội dung chính sau:
-
Tình trạng chuyên cần, thái độ làm việc (Không nghỉ tự do, làm việc chăm chỉ)
-
Mức độ tiếp thu kỹ năng (Đã nắm vững kỹ thuật cần thiết tại nơi làm việc)
-
Thái độ sống tại Nhật (Không gây rắc rối với hàng xóm, không vi phạm pháp luật, tuân thủ quy định)
Nếu nghiệp đoàn/công ty xác nhận "Thực tập sinh này đã hoàn thành nghiêm túc quá trình thực tập", bạn sẽ đủ điều kiện để được miễn thi.
3. Nếu có khoảng thời gian bị gián đoạn do lý do từ phía công ty thì sao?
Trong thời gian thực tập, nếu có khoảng thời gian bạn không thể làm việc do những lý do không phải từ phía bạn (không có lỗi cá nhân), ví dụ như công ty phá sản, tạm ngừng hoạt động do kinh doanh khó khăn, hoặc ngừng tiếp nhận do lý do quản lý... thì xử lý thế nào?
Trường hợp này, 入管 sẽ xem xét hoàn cảnh một cách linh hoạt.
Dù thực tế có những khoảng thời gian bạn không làm việc tại hiện trường, nhưng nếu việc gián đoạn đó có lý do chính đáng, khoảng thời gian đó vẫn có thể được tính gộp vào tổng thời gian thực tập. Vì vậy, bạn không cần quá lo lắng về việc không đủ tích lũy "2 năm 10 tháng".
Nếu cảm thấy lo lắng về thời gian thực tập do hoàn cảnh cá nhân hoặc công ty, hãy chuẩn bị trước bản giải trình (理由書) trước khi nộp hồ sơ.
4. Đặc biệt lưu ý đến 「Tính tương quan công việc」 giữa 技能実習 và 特定技能!
Để được miễn thi khi chuyển từ 技能実習 sang 特定技能1号, còn một điều kiện cực kỳ quan trọng khác: Đó là "Tính tương quan của công việc" (業務の関連性).
Nội dung công việc bạn đã học khi làm 技能実習 phải trùng khớp với ngành nghề/tên công việc bạn sẽ làm dưới dạng 特定技能.
-
Trường hợp CÓ tính tương quan (Được miễn thi)
-
Ví dụ: Đã hoàn thành 技能実習 ngành Xây dựng (とび) ➔ Chuyển sang 特定技能1号 ngành Xây dựng (とび)
-
Ví dụ: Đã hoàn thành 技能実習 ngành Chế biến thực phẩm ➔ Chuyển sang 特定技能1号 ngành Chế biến thực phẩm & Đồ uống
-
-
Trường hợp KHÔNG tương quan / Thay đổi ngành nghề (Phải thi)
-
Ví dụ: Đã hoàn thành 技能実習 ngành Nông nghiệp ➔ Muốn chuyển sang 特定技能1号 ngành Dịch vụ ăn uống (外食業)
-
Khi chuyển sang một ngành nghề hoàn toàn khác như vậy, dù bạn đã có kinh nghiệm 技能実習, bạn vẫn KHÔNG được miễn mà bắt buộc phải thi đỗ bài thi đánh giá kỹ năng của ngành mới (Có trường hợp chỉ được miễn thi tiếng Nhật).
-
5. Q&A: Giải đáp 3 thắc mắc phổ biến về chuyển đổi 特定技能
Dưới đây là 3 câu hỏi mà các bạn người nước ngoài cũng như quý doanh nghiệp thường thắc mắc nhất khi chuyển đổi thủ tục:
Q1. Sau khi về nước rồi, tôi có thể quay lại Nhật theo diện 特定技能 mà không cần thi không?
A. Có, dù đã về nước, chỉ cần bạn đạt điều kiện 「良好修了」, bạn hoàn toàn có thể quay lại Nhật mà không cần thi!
Sau khi hoàn thành tốt 技能実習2号 và trở về nước, chỉ cần bạn còn giữ lại các giấy tờ xác nhận quá trình thực tập (như giấy chứng nhận hoàn thành thực tập, bằng đỗ 技能検定...), bạn vẫn sẽ được áp dụng chính sách miễn thi khi xin 在留資格認定証明書 (COE) cho 特定技能1号. Dù đã về nước vài năm thì hồ sơ vẫn có hiệu lực, vì vậy hãy cất giữ cẩn thận các giấy tờ này nhé.
Q2. Tôi có thể làm 特定技能 ở một 「công ty khác」 chứ không làm ở công ty cũ được không?
A. Có, bạn hoàn toàn có thể chuyển việc (chuyển sang công ty mới)!
Về nguyên tắc, chương trình 技能実習 hạn chế việc chuyển công ty (転籍). Tuy nhiên, 特定技能1号 là tư cách lưu trú làm việc dựa trên "Hợp đồng lao động", nên bạn có thể chuyển sang công ty khác trong cùng nhóm ngành nghề. Chỉ cần xin công ty cũ cấp giấy 「評価調書」 hoặc giấy chứng nhận hoàn thành thực tập, bạn có thể bắt đầu công việc mới dưới dạng 特定技能 tại doanh nghiệp mới.
Q3. Tôi bị trượt phần lý thuyết của 技能検定, chỉ đỗ phần 実技試験. Tôi có thực sự được miễn thi không?
A. Có, chỉ cần đỗ phần 実技試験 là bạn đã đủ điều kiện được miễn thi!
Yêu cầu trong 法律・省令 là đỗ phần thi thực hành (実技試験). Dù không đỗ phần thi lý thuyết, nhưng khi đã vượt qua bài thi thực hành, bạn vẫn được chứng nhận là "đủ trình độ kỹ năng". Trong trường hợp trượt cả phần thi thực hành, như đã đề cập ở trên, bạn chỉ cần nhờ công ty cũ hỗ trợ lập 「評価調書」 là vẫn có thể xin miễn thi.
6. Lời kết: Hãy tư vấn chuyên gia để đảm bảo hồ sơ thành công!
Việc chuyển từ 技能実習2号 sang 特定技能1号 sẽ trở nên dễ dàng và thuận lợi hơn rất nhiều nếu bạn tận dụng được cơ chế miễn thi. Tuy nhiên, để hoàn thiện hồ sơ, bạn không thể thiếu các bước chuẩn bị tỉ mỉ như:
-
Kiểm tra bằng đỗ (合格証) hoặc xin giấy đánh giá (評価調書)
-
Rà soát kế hoạch thực tập và lịch trình làm việc trước đây
-
Soạn thảo hợp đồng lao động mới và bản kế hoạch hỗ trợ 特定技能
Nếu hồ sơ có sai sót hoặc ngành nghề không tương thích, nguy cơ bị 入管 từ chối (không cấp visa) là rất cao.
Nếu bạn hoặc quý doanh nghiệp đang thắc mắc: "Không biết trường hợp của mình có được miễn thi hay không?" hoặc "Muốn ủy thác thủ tục giấy tờ chuyển đổi 特定技能 cho thực tập sinh", xin vui lòng liên hệ ngay với 行政書士 chuyên về VISA & Lưu trú. Chúng tôi luôn sẵn sàng hỗ trợ các thủ tục phức tạp một cách nhanh chóng và chính xác nhất!
