မင်္ဂလာပါ၊ ကျွန်တော်ကတော့ ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ 在留資格 နဲ့ 永住権 ဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်ပညာရှင် 行政書士 ဖြစ်ပါတယ်။
ဂျပန်မှာ နှစ်အတော်ကြာ နေထိုင်လာကြတဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေအတွက် 「永住者」 ဗီဇာရရှိဖို့ဆိုတာ အကြီးမားဆုံး ပန်းတိုင်တစ်ခုပဲ ဖြစ်မှာပါ။ 永住権 ရရှိသွားရင် ဗီဇာသက်တမ်းတိုးဖို့ မလိုတော့သလို၊ အလုပ်အကိုင် ကန့်သတ်ချက်တွေလည်း မရှိတော့ပါဘူး။ အိမ်ချေးငွေ (Housing Loan) လျှောက်ရာမှာလည်း ပိုပြီးလွယ်ကူသွားတဲ့အတွက် ဂျပန်မှာ ဘဝကို ပိုပြီးခိုင်ခိုင်မာမာ တည်ဆောက်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ မကြာသေးမီက 永住審査 တွေဟာ အရင်ကထက် အဆပေါင်းများစွာ ပိုမိုတင်းကြပ်လာပါတယ်။ အရင်ကဆိုရင် ခွင့်ပြုပေးနိုင်တဲ့ အခြေအနေမျိုးဖြစ်ပေမဲ့ အခုနောက်ပိုင်းမှာ "အပယ်ခံရခြင်း" (不許可) တွေ ပိုများလာတာကို တွေ့ရပါတယ်။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြိုးစားပြင်ဆင်လာသမျှ အချက်အလက်လေးတစ်ခုကြောင့် အလဟဿ ဖြစ်သွားရတာဟာ တကယ့်ကို နှမြောဖို့ကောင်းပါတယ်။
ဒါကြောင့် ဒီနေ့မှာတော့ 永住申請 လျှောက်တဲ့အခါ အစိုးရဘက်က ဘယ်လိုအချက်တွေကို အဓိကကြည့်လဲ၊ ဘယ်လိုလူတွေက အပယ်ခံရဖို့ ပိုနီးစပ်လဲဆိုတာကို နောက်ဆုံးရ အစိုးရသတင်းအချက်အလက်တွေနဲ့တကွ ရှင်းပြပေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
永住審査 တွေ ဘာကြောင့် ဒီလောက်တင်းကြပ်လာတာလဲ?
မကြာသေးခင်ကစပြီး ဂျပန်အစိုးရဟာ 永住許可 ပေးတဲ့စံနှုန်းတွေကို ပိုပြီးတိကျပြတ်သားအောင် လုပ်ဆောင်လာပါတယ်။ ဒါဟာ ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ 社会保障制度 (ပင်စင်နဲ့ အာမခံ) စနစ်ကို ကောင်းမွန်စွာ ထိန်းသိမ်းဖို့နဲ့ ဂျပန်မှာနေထိုင်စဉ် အစိုးရအပေါ် ပေးဆောင်ရမယ့် တာဝန်ဝတ္တရားတွေကို တိတိကျကျ ဆောင်ရွက်တဲ့သူတွေကိုပဲ ရွေးချယ်လက်ခံချင်တာကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။
"ငါက ဂျပန်မှာနေတာ ၁၀ နှစ်ကျော်ပြီဆိုတော့ ရမှာပဲ" လို့ ပေါ့ပေါ့ဆဆ တွေးထားလို့ မရပါဘူး။ 永住権 ဆိုတာ အချိန်ပြည့်ရင် အလိုအလျောက်ရတဲ့ အခွင့်အရေးမျိုး မဟုတ်ဘဲ 法務大臣 ရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်နဲ့ "ဂျပန်နိုင်ငံအတွက် အကျိုးရှိစေမယ့်သူ" လို့ သတ်မှတ်ခံရမှသာ ပေးအပ်တဲ့ အထူးဗီဇာ အမျိုးအစား ဖြစ်ပါတယ်။
အပယ်ခံရဖို့ အများဆုံးဖြစ်နိုင်တဲ့ အချက် (၁၀) ချက်ကို အတူတူ စစ်ဆေးကြည့်ရအောင်။
永住申請 လျှောက်တဲ့အခါ အပယ်ခံရနိုင်ခြေရှိတဲ့ "အချက် (၁၀) ချက်"
၁။ ဝင်ငွေ မတည်ငြိမ်ခြင်း (ဝင်ငွေသတ်မှတ်ချက်)
永住審査 မှာ "ကိုယ်ပိုင်စီးပွားရေး အခြေအနေ" ဟာ အရေးကြီးဆုံး အချက်တစ်ချက် ဖြစ်ပါတယ်။ ယေဘုယျအားဖြင့် တစ်ကိုယ်တည်းသမားဆိုရင် နောက်ဆုံး ၅ နှစ်အတွင်း နှစ်စဉ်ဝင်ငွေ ယန်း ၃ သန်း (၃၀၀ သိန်း) အထက် ရှိဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ 扶養家族 (မှီခိုသူ) ရှိရင်တော့ ဒီထက်ပိုတဲ့ ဝင်ငွေပြနိုင်ဖို့ လိုပါတယ်။
၂။ ဂျပန်မှာမရှိတဲ့ ကာလ ကြာမြင့်ခြင်း
ဂျပန်မှာ အခြေချနေထိုင်သူလို့ သတ်မှတ်ခံရဖို့အတွက် ဂျပန်မှာ အစဉ်တစိုက် ရှိနေဖို့ လိုပါတယ်။ တစ်ကြိမ်တည်းနဲ့ ရက်ပေါင်း ၉၀ ကျော် ဂျပန်ကနေ ထွက်ခွာခဲ့တာမျိုး၊ ဒါမှမဟုတ် တစ်နှစ်အတွင်း စုစုပေါင်း ရက်ပေါင်း ၁၅၀ ကျော် ဂျပန်မှာ မရှိခဲ့ဘူးဆိုရင် "ဂျပန်မှာ အခြေချနေတာ မဟုတ်ဘူး" လို့ သတ်မှတ်ခံရပြီး အပယ်ခံရဖို့ များပါတယ်။
၃။ အခွန် (住民税 စသည်) ပေးဆောင်ဖို့ ပျက်ကွက်ခြင်း
住民税 မဆောင်တာအပြင် "သတ်မှတ်ရက်အတိုင်း ပေးဆောင်ခြင်း ရှိ၊ မရှိ" ကိုပါ အသေအချာ စစ်ဆေးပါတယ်။ တစ်ရက်လေး နောက်ကျပြီးမှ ဆောင်ခဲ့တဲ့ မှတ်တမ်းရှိရင်တောင်မှ အပယ်ခံရဖို့ အကြောင်းရင်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
၄။ 扶養家族 အရေအတွက် မသင့်တော်ခြင်း
အခွန်လျှော့ချဖို့အတွက် နိုင်ငံခြားမှာရှိတဲ့ ဆွေမျိုးတွေကို 扶養家族 ထဲမှာ အလွန်အကျွံ ထည့်ထားတာမျိုးတွေ ရှိတတ်ပါတယ်။ ဝင်ငွေနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ရင် 扶養 အရေအတွက် များလွန်းရင် "စားဝတ်နေရေး မလောက်ငဘူး" လို့ အထင်ခံရနိုင်သလို၊ အခွန်ရှောင်ဖို့ ကြိုးစားတယ်လို့လည်း အယူခံရနိုင်ပါတယ်။
၅။ အလုပ်ပြောင်းခြင်း သို့မဟုတ် စာချုပ်ကုန်ဆုံးခြင်းကို သတင်းမပို့ခြင်း
အလုပ်ပြောင်းတဲ့အခါ ဒါမှမဟုတ် ကုမ္ပဏီက ထွက်တဲ့အခါ ၁၄ ရက်အတွင်း 出入国在留管理局 ကို 届出 (အကြောင်းကြားစာ) ပေးပို့ဖို့ တာဝန်ရှိပါတယ်။ ဒါကို မေ့လျော့နေရင် ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ စည်းကမ်းတွေကို မလိုက်နာသူ (素行が善良ではない) လို့ သတ်မှတ်ခံရနိုင်ပါတယ်။
၆။ အိမ်ထောင်ရေး အခြေအနေ မခိုင်လုံခြင်း
「日本人の配偶者等」 ဗီဇာကနေ 永住申請 လျှောက်ထားမယ်ဆိုရင် အနည်းဆုံး ၃ နှစ်ထက်မနည်း တကယ့် အိမ်ထောင်သည်ဘဝနဲ့ အတူနေထိုင်နေဖို့ လိုပါတယ်။ သီးခြားခွဲနေတာမျိုး ဒါမှမဟုတ် ဇနီးမောင်နှံအဖြစ် အတူတကွ ရုန်းကန်နေထိုင်တဲ့ အထောက်အထား မခိုင်လုံရင် အပယ်ခံရနိုင်ပါတယ်။
၇။ ပင်စင်နဲ့ ကျန်းမာရေးအာမခံ ပေးဆောင်ဖို့ ပျက်ကွက်ခြင်း
ဒါဟာ အခုနောက်ပိုင်း အပယ်ခံရဆုံး အကြောင်းရင်း ဖြစ်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ကုမ္ပဏီအာမခံ မဟုတ်ဘဲ 国民年金 နဲ့ 国民健康保険 ကို ကိုယ့်ဘာသာ ပေးဆောင်နေရသူတွေ အထူးသတိထားရပါမယ်။ နောက်ဆုံး ၂ နှစ်စာ (高度専門職 ဆိုရင် ၁ နှစ်စာ) အတွင်းမှာ တစ်ရက်လေးတောင် နောက်ကျပြီး ဆောင်ထားတာမျိုး မရှိစေရပါဘူး။
၈။ လက်ရှိဗီဇာ (在留資格) နဲ့ မကိုက်ညီတဲ့ အလုပ်ကို လုပ်ကိုင်နေခြင်း
ဥပမာအားဖြင့် 「技術・人文知識・国際業務」 ဗီဇာ ကိုင်ဆောင်ထားပြီး တကယ့်လက်တွေ့မှာတော့ ကုန်တင်ကုန်ချ ဒါမှမဟုတ် 資格外活動許可 ရဲ့ အပြင်ဘက်က အလုပ်တွေကို လုပ်ကိုင်နေတာမျိုးဆိုရင် 永住権 ရမှာ မဟုတ်ပါဘူး။
၉။ ယာဉ်စည်းကမ်း ချိုးဖောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ပြစ်မှုမှတ်တမ်း ရှိခြင်း
ကြီးလေးတဲ့ ပြစ်မှုတွေအပြင် အသေးအဖွဲ ယာဉ်စည်းကမ်း ချိုးဖောက်မှုတွေ (ဥပမာ- အရှိန်လွန်မောင်းတာ၊ မရပ်ရတဲ့နေရာမှာ ရပ်တာ) ကို အကြိမ်ကြိမ် ပြုလုပ်ထားရင်လည်း 素行が善良ではない လို့ အဆုံးအဖြတ် ခံရနိုင်ပါတယ်။
行政書士 တိုက်ရိုက်ရှင်းပြချက် - 永住者 လျှောက်ထားရာမှာ အရေးကြီးတဲ့ "素行善良要件" ဆိုတာ ဘာလဲ?
၁၀။ အလုပ်အကိုင် ပုံစံ မတည်ငြိမ်ခြင်း (စာချုပ်တိုဖြင့် လုပ်ကိုင်ခြင်း)
ဝန်ထမ်းအမြဲတမ်း (Seishain) ဖြစ်စရာ မလိုပေမဲ့ Haken သို့မဟုတ် စာချုပ်ဝန်ထမ်း ဖြစ်နေရင် အလုပ်ရဲ့ တည်ငြိမ်မှုကို သေချာစစ်ဆေးခံရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အလုပ်ပြုတ်ဖို့ လွယ်ကူတဲ့ အခြေအနေမျိုးလို့ အထင်ခံရရင် အပယ်ခံရနိုင်ပါတယ်။
"ဒါကို သိချင်နေတာ!" ဖြစ်စေမယ့် Q&A
Q1. 国民年金 ကို မေ့ပြီး ရက်အနည်းငယ် နောက်ကျမှ ဆောင်လိုက်မိပါတယ်။ 永住権 လျှောက်လို့ မရတော့ဘူးလား? A1. ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ပြောရရင် အခုလက်ရှိ စံနှုန်းအရ "၁ ရက်လေး နောက်ကျတာ" တောင်မှ အပယ်ခံရဖို့ ရာခိုင်နှုန်း တော်တော်များပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ လက်မလျှော့ပါနဲ့။ အကောင်းဆုံး နည်းလမ်းကတော့ အဲဒီနောက်ကျခဲ့တဲ့ မှတ်တမ်း မပါတော့တဲ့အထိ (ဆိုလိုတာက နောက်ထပ် ၂ နှစ်တိတိ သတ်မှတ်ရက်အတိုင်း ပုံမှန်ဆောင်ပြီးမှ) ပြန်လျှောက်တာက အသေချာဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။
Q2. အလုပ်ပြောင်းပြီးတာ မကြာသေးဘူး၊ 永住申請 ချက်ချင်း လျှောက်လို့ ရမလား?
A2. အလုပ်စပြောင်းပြီးချင်းမှာ "ဝင်ငွေ တည်ငြိမ်မှု" ကို သက်သေပြဖို့ ခက်ခဲပါတယ်။ ဒါကြောင့် အလုပ်သစ်မှာ အနည်းဆုံး ၆ လကနေ ၁ နှစ်လောက် လုပ်ကိုင်ပြီး ဝင်ငွေ တည်ငြိမ်နေပြီဆိုမှ လျှောက်တာ အကောင်းဆုံးပါ။ အရင်အလုပ်က ထွက်ခဲ့တဲ့ 届出 ကိုလည်း သတ်မှတ်ရက်အတွင်း တင်ခဲ့ရဲ့လားဆိုတာ ပြန်စစ်ဆေးပါ။
Q3. ဇနီး (သို့မဟုတ် ခင်ပွန်း) က အချိန်ပိုင်းအလုပ် (アルバイト) လုပ်နေတာကို မိသားစုဝင်ငွေအဖြစ် ပေါင်းပြလို့ ရမလား?
A3. မိသားစု စုစုပေါင်းဝင်ငွေအဖြစ် ပေါင်းပြလို့ ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အိမ်ထောင်ဖက်ဟာ 家族滞在 ဗီဇာနဲ့ဆိုရင် တစ်ပတ် ၂၈ နာရီအတွင်း (資格外活動許可) ပဲ လုပ်ကိုင်ရပါမယ်။ သတ်မှတ်နာရီထက် ပိုလုပ်ထားတာ (Overwork) မိသွားရင်တော့ အကျိုးရှိမယ့်အစား 永住権 အပယ်ခံရမယ့် အကြောင်းရင်း ဖြစ်သွားပါလိမ့်မယ်။
永住権 သေချာပေါက် ရရှိနိုင်စေဖို့ အကြံပြုချက်
永住申請 ဟာ တခြားဗီဇာတွေထက်စာရင် ပြင်ဆင်ရတဲ့ စာရွက်စာတမ်း ပိုများသလို စစ်ဆေးတဲ့ကာလကလည်း ၄ လ ကနေ ၁၀ လအထိ ကြာတတ်ပါတယ်။ တစ်ခါ အပယ်ခံရရင် အဲဒီမှတ်တမ်းက လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးမှာ အမြဲရှိနေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
အရေးကြီးတာက "ကိုယ့်ရဲ့ အခြေအနေဟာ အစိုးရ သတ်မှတ်ထားတဲ့ စံနှုန်းတွေနဲ့ ကိုက်ညီရဲ့လား" ဆိုတာကို ကြိုတင်စစ်ဆေးဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။
-
အစိုးရအပေါ် တာဝန်ကျေပွန်မှု: အခွန်၊ ပင်စင်၊ အာမခံတွေကို "သတ်မှတ်ရက်အတွင်း" ပေးဆောင်ပါ။
-
နေထိုင်မှု တည်ငြိမ်မှု: ဂျပန်ကနေ အကြာကြီး ထွက်ခွာခြင်း မပြုပါနဲ့။
-
စည်းကမ်းလိုက်နာမှု: ယာဉ်စည်းကမ်းတွေကို လိုက်နာပြီး သတင်းပေးပို့ရမယ့် အချက်တွေကို မပျက်မကွက် တင်ပြပါ။
ဒီအချက်တွေက ရိုးရှင်းတယ်လို့ ထင်ရပေမဲ့ 永住審査 အတွက် အခြေခံအကျဆုံးနဲ့ အရေးကြီးဆုံး အချက်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။
အကယ်၍ ကိုယ့်ရဲ့ အခြေအနေအပေါ် စိုးရိမ်တာမျိုး ရှိရင် (ဥပမာ- အခွန်ဆောင်တာ နောက်ကျဖူးတာ၊ ဂျပန်ကနေ အကြာကြီး ထွက်ခွာခဲ့ဖူးတာ စသဖြင့်) ကိုယ့်ဘာသာ မဆုံးဖြတ်ဘဲ ကျွမ်းကျင်တဲ့ 行政書士 နဲ့ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးဖို့ အကြံပြုလိုပါတယ်။ 理由書 (ဘာကြောင့် 永住権 လိုအပ်တာလဲ၊ အရင်က အမှားအယွင်းတွေကို ဘယ်လို ပြင်ဆင်မလဲဆိုတာ ရှင်းပြတဲ့ စာရွက်စာတမ်း) ရေးသားပုံအပေါ် မူတည်ပြီး ရလဒ်က ပြောင်းလဲသွားနိုင်လို့ ဖြစ်ပါတယ်။
行政書士 မှ ရှင်းပြပေးမည့် 配偶者ビザ အကြောင်း - နေခွင့်သက်တမ်း ဘယ်လိုအဆုံးအဖြတ်ပေးသလဲ?
