Đối với những bạn người nước ngoài đang cân nhắc ly hôn hoặc đã ly hôn với người Nhật, cuộc sống tại Nhật trong tương lai có lẽ là một nỗi lo lắng rất lớn. Chắc hẳn trong đầu bạn đang có những câu hỏi như: "せっかく取得した配偶者ビザ (Visa vợ chồng) liệu có bị mất ngay khi ly hôn không?", "Mình có phải về nước ngay không?".
Với tư cách là một 行政書士 chuyên về thủ tục cư trú (visa), tôi muốn chia sẻ đến các bạn những kiến thức quan trọng để bạn có thể bình tĩnh giải quyết vấn đề, dựa trên các quy định pháp luật hiện hành tại Nhật Bản.
1. Sau khi ly hôn, thủ tục bắt buộc trong 14 ngày
Khi ly hôn, việc quan trọng nhất mà bạn không được quên chính là "配偶者に関する届出". Đây là nghĩa vụ pháp lý được quy định trong "日本の出入国管理及び難民認定法" (gọi tắt là "入管法"). Bạn bắt buộc phải thông báo cho "出入国在留管理局" trong vòng 14 ngày kể từ ngày ly hôn.
Tôi hiểu rằng khi mới ly hôn, tinh thần bạn sẽ rất mệt mỏi, nhưng đây là thủ tục bắt buộc. Bạn không cần phải trực tiếp đến quầy mà có thể thực hiện qua online ("出入国在留管理庁の電子届出システム") hoặc gửi bưu điện.
Tại sao phải làm việc này? Bởi vì cơ quan quản lý cần nắm bắt chính xác tình trạng cư trú hiện tại của bạn. Nếu bạn chậm trễ hoặc khai báo sai lệch, không chỉ có nguy cơ bị phạt, mà còn gây bất lợi lớn cho quá trình gia hạn hoặc "在留資格変更申請" sau này.
2. Không phải cứ ly hôn là bị bắt về nước ngay!
Nhiều bạn hiểu lầm rằng "Ly hôn là visa bị hủy ngay lập tức và phải về nước". Thực tế không phải như vậy. Việc ly hôn không phải là lý do trực tiếp khiến visa của bạn bị hủy ngay lập tức.
Cũng không có quy định nào bắt buộc bạn phải làm thủ tục "在留資格変更申請" ngay trong ngày nộp đơn ly hôn. Điều quan trọng nhất mà cục quản lý xuất nhập cảnh xem xét là liệu "hoạt động của người vợ/chồng" (thực tế cuộc sống chung) có còn tiếp diễn hay không.
Lưu ý về "Quy tắc 6 tháng" Tuy nhiên, có một điều bạn cần đặc biệt lưu ý, đó là cái gọi là "quy tắc 6 tháng". Theo "入管法第22条の4第7項", nếu bạn không có lý do chính đáng và không thực hiện các hoạt động của một người vợ/chồng trong hơn 6 tháng, visa của bạn có thể bị đưa vào danh sách hủy bỏ.
Nói cách khác, nếu sau khi ly hôn mà bạn cứ để tình trạng đó kéo dài hơn nửa năm mà không có lý do chính đáng, cơ quan chức năng có thể coi rằng mục đích của chiếc visa đó không còn nữa. Điều quan trọng là đừng hoang mang sợ hãi, mà hãy sớm lên kế hoạch cho cuộc sống tiếp theo của mình.
3. Các lựa chọn cho cuộc sống tại Nhật sau khi ly hôn
Sau khi ly hôn, bạn không thể tiếp tục giữ "配偶者ビザ" cũ. Hãy xem xét các lựa chọn chuyển đổi sang các loại visa sau càng sớm càng tốt:
-
Chuyển sang 就労系ビザ (Visa lao động): Nếu bạn đã có công việc ổn định, hoặc công việc hiện tại thuộc diện như "技術・人文知識・国際業務", bạn có thể xem xét chuyển sang visa lao động.
-
Chuyển sang 定住者ビザ (Visa Định cư): Nếu thời gian kết hôn của bạn với người Nhật dài (thường từ 3 năm trở lên), hoặc nếu bạn có con chung với người Nhật và đang trực tiếp nuôi dưỡng con, bạn có khả năng được cấp visa "定住者". Visa này linh hoạt hơn và cho phép bạn làm việc tự do hơn so với visa vợ chồng.
-
Visa 永住者ビザ (Visa Vĩnh trú): Nếu bạn đã cư trú tại Nhật lâu năm, có nền tảng kinh tế ổn định và đáp ứng đủ các điều kiện vĩnh trú, bạn có thể xin chuyển sang visa này ngay cả sau khi ly hôn.
Lưu ý: Tùy vào hoàn cảnh cá nhân (thời gian kết hôn, có con hay không, kinh nghiệm làm việc, v.v.) mà kết quả xét duyệt sẽ khác nhau.
4. Giải đáp các thắc mắc thường gặp (Q&A)
Q1: Vợ/chồng cũ của tôi tự ý nộp "離婚届" mà không báo trước. Visa của tôi sẽ ra sao?
A: Trong thủ tục ly hôn, về nguyên tắc, đơn ly hôn không được thụ lý nếu không có sự đồng ý của cả hai bên (trừ trường hợp ly hôn qua tòa án - "裁判離婚"). Nếu bị người kia tự ý nộp, trước hết bạn cần kiểm tra lại tại văn phòng hành chính địa phương và làm thủ tục "離婚届不受理申出" (đơn xin không thụ lý đơn ly hôn) để ngăn chặn. Nếu trường hợp xấu nhất là việc ly hôn đã được hoàn tất, bạn hãy nhanh chóng thực hiện "配偶者に関する届出" và chuẩn bị cho cuộc sống mới.
Q2: Sau khi ly hôn, tôi có bắt buộc phải đi làm ngay không?
A: Việc tự chủ kinh tế là rất quan trọng. Đặc biệt là nếu bạn muốn chuyển sang visa "定住者", việc có thu nhập ổn định là một điểm cộng lớn khi xét duyệt. Tuy nhiên, nếu bạn chưa tìm được việc toàn thời gian ngay, hãy chứng minh quá trình tìm việc hoặc nguồn tiết kiệm của bản thân. Đừng để mặc tình trạng này, hãy liên hệ với 行政書士 sớm nhất có thể.
Q3: Tôi có con với người Nhật. Visa của con tôi sẽ như thế nào?
A: Nếu con bạn có quốc tịch Nhật Bản, bé không cần visa. Tuy nhiên, nếu bạn là người trực tiếp giành quyền nuôi con và muốn nuôi dạy con tại Nhật, khả năng bạn được cấp visa "定住者" là rất cao. Ưu tiên hàng đầu lúc này là cuộc sống của con bạn, nên hãy cứ tự tin tham vấn chuyên gia nhé.
Lời kết: Đừng ôm nỗi lo một mình, hãy tìm đến chuyên gia Ly hôn là một trải nghiệm đau đớn về mặt tinh thần. Trong hoàn cảnh đó, việc phải đối mặt với các thủ tục hành chính phức tạp hay vấn đề thay đổi visa thực sự là một gánh nặng rất lớn.
"Không phải cứ thuộc diện hủy visa là visa sẽ bị hủy ngay lập tức". Luật xuất nhập cảnh Nhật Bản luôn có những kẽ hở để xem xét hoàn cảnh riêng của từng người. Nếu có "lý do chính đáng", con đường để bạn tiếp tục ở lại Nhật Bản luôn rộng mở.
Nếu bạn đang cảm thấy bế tắc, hãy liên hệ với chúng tôi để được tư vấn. Hãy cùng nhau tìm ra con đường tốt nhất cho cuộc sống của bạn tại Nhật Bản.