ဂျပန်နိုင်ငံမှာ နေထိုင်နေကြတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသားတွေအတွက် နေထိုင်ခွင့်ဗီဇာ (在留資格) ဆိုတာ အရေးအကြီးဆုံးအရာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ စည်းကမ်းဖောက်ဖျက်တာ ဒါမှမဟုတ် လိမ်လည်လျှောက်ထားတာမျိုးတွေ ရှိခဲ့ရင် "ဗီဇာပယ်ဖျက်ခြင်း" (在留資格の取消し) ဆိုတာမျိုး လုပ်ဆောင်ခံရနိုင်ပါတယ်။ သတင်းတွေထဲမှာ ကြားဖူးနားဝ ရှိနိုင်ပေမဲ့ ဒါဟာ တကယ်တမ်း ဘယ်လိုမျိုးလဲ၊ ကိုယ့်ရဲ့ဘဝအပေါ် ဘယ်လိုသက်ရောက်မှုရှိမလဲဆိုတာကို သေသေချာချာ သိတဲ့သူ နည်းပါးပါတယ်။
"အရင်က လိမ်ထားတာ မိသွားရင် အခုအထိ ဂျပန်မှာ နေခဲ့တာတွေ အကုန်အလဟသ ဖြစ်သွားမှာလား?" "ဗီဇာအပယ်ခံရတာနဲ့ ချက်ချင်းပဲ တရားမဝင်နေထိုင်သူ ဖြစ်သွားမှာလား?"
ဒီလို စိုးရိမ်ပူပန်မှုတွေကို ဖြေဖျောက်ပေးဖို့အတွက် ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ ဥပဒေ (入管法) မှာ သတ်မှတ်ထားတဲ့ စည်းမျဉ်းတွေကို 行政書士 တစ်ဦးအနေနဲ့ ရှင်းပြပေးသွားပါမယ်။
၁။ ဗီဇာပယ်ဖျက်ခြင်း (在留資格の取消し) ဆိုတာ ဘာလဲ?
入管法 အပိုဒ် ၂၂-၄ အရ၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဦးစီးဌာန အရာရှိချုပ်က လက်ရှိရရှိထားတဲ့ ဗီဇာကို နောင်အနာဂတ်အတွက် ပျက်ပြယ်အောင် လုပ်ဆောင်တဲ့ လုပ်ငန်းစဉ် ဖြစ်ပါတယ်။
အဓိက အကြောင်းအရင်းတွေကတော့ -
-
မမှန်မကန် နည်းလမ်းတွေနဲ့ ဗီဇာလျှောက်ထားခဲ့ခြင်း (ဥပမာ- စာရွက်စာတမ်းအတု တင်ပြခြင်း)။
-
မိမိရထားတဲ့ ဗီဇာအမျိုးအစားအတိုင်း လုပ်ဆောင်ရမယ့် အလုပ်တွေကို အကြောင်းပြချက်မရှိဘဲ ကာလတစ်ခုအထိ (အနည်းဆုံး ၃ လ) မလုပ်ဆောင်ဘဲ နေထိုင်ခြင်း။
-
နေရပ်လိပ်စာ တိုင်ကြားဖို့ ပျက်ကွက်ခြင်း။
-
-
သတိထားပါ။ ဂျပန်ဗီဇာ (နေထိုင်ခွင့်) ပယ်ဖျက်ခံရနိုင်တဲ့ အချက် ၇ ချက်
ဒီနေရာမှာ မှတ်ထားရမယ့် အရေးကြီးဆုံးအချက်က "အရင်က နေခဲ့တဲ့ကာလတွေပါ အကျုံးဝင်ပြီး ပျက်ပြယ်သွားတာ မဟုတ်ဘူး" ဆိုတဲ့ အချက်ဖြစ်ပါတယ်။
၂။ ဘာကြောင့် အတိတ်ကို ပြန်ပြီး အကျိုးသက်ရောက်မှု မရှိတာလဲ?
ဥပဒေစကားအရ အတိတ်ကို ပြန်ပြီး အကျိုးသက်ရောက်တာကို "Retroactive effect" (遡及効) လို့ ခေါ်ပါတယ်။
တကယ်လို့ ဗီဇာပယ်ဖျက်တာဟာ အတိတ်အထိ အကျိုးသက်ရောက်မယ်ဆိုရင် ဘာဖြစ်မလဲ? ဥပမာ- လွန်ခဲ့တဲ့ ၃ နှစ်က စာရွက်စာတမ်းအတုနဲ့ ဝင်လာတာကို အခုမှ မိတယ်ဆိုပါစို့။ အဲဒီ ၃ နှစ်အထိ ပြန်ပြီး "ဗီဇာမရှိခဲ့ဘူး" လို့ သတ်မှတ်လိုက်ရင် အဲဒီလူဟာ ၃ နှစ်လုံးလုံး "တရားမဝင် နေထိုင်သူ" အဖြစ် သတ်မှတ်ခံရပါလိမ့်မယ်။ အဲဒီအခါ အဲဒီ ၃ နှစ်အတွင်းမှာ လုပ်ခဲ့တဲ့ ဗီဇာသက်တမ်းတိုးတာတွေ၊ လက်ထပ်တာတွေ၊ အလုပ်လုပ်တာတွေ အားလုံးဟာ အခြေအမြစ်မရှိ ဖြစ်သွားပြီး အရှုပ်အထွေးတွေ အများကြီး ဖြစ်လာပါလိမ့်မယ်။
ဒါကြောင့် အခုစနစ်မှာတော့ "ပယ်ဖျက်လိုက်တဲ့ အချိန်ကစပြီး နောင်အနာဂတ်အတွက်ပဲ ဗီဇာမရှိတော့တာ" လို့ သတ်မှတ်ထားပါတယ်။ ဆိုလိုတာက ပယ်ဖျက်ခြင်း မခံရခင်အထိကတော့ (လိမ်ထားတာ ရှိနေရင်တောင်) တရားဝင် ဗီဇာရှိသူအဖြစ် သတ်မှတ်ပေးထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။
၃။ ဗီဇာအပယ်ခံရရင် ချက်ချင်း ပြန်ရမှာလား?
"ဗီဇာပယ်ဖျက်ခံရတာနဲ့ ချက်ချင်း နှင်ထုတ်ခံရမယ်" လို့ ထင်တတ်ကြပေမဲ့ တကယ်တမ်းတော့ ပြန်ဖို့အတွက် ပြင်ဆင်ချိန် ပေးတတ်ပါတယ်။
入管法 အရ ဗီဇာပယ်ဖျက်တဲ့ အကြောင်းအရင်းအပေါ် မူတည်ပြီး "ပြန်ဖို့ပြင်ဆင်ချိန်" (出国準備期間 - အများဆုံး ရက် ၃၀) ပေးလေ့ရှိပါတယ်။ ဒီကာလအတွင်းမှာ ကိုယ့်ရဲ့ ပစ္စည်းပစ္စယတွေကို သိမ်းဆည်းပြီး မိမိအစီအစဉ်နဲ့ မိမိ ပြန်နိုင်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ တမင်တကာ ဆိုးဆိုးရွားရွား လိမ်လည်တာမျိုး (ဥပမာ- ဗီဇာအတွက် အတုအယောင် လက်ထပ်တာမျိုး) ဆိုရင်တော့ ပြင်ဆင်ချိန်မပေးဘဲ ချက်ချင်း ဖမ်းဆီးပြီး နှင်ထုတ်တဲ့ လုပ်ငန်းစဉ် (退去強制) ကို လုပ်ဆောင်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
၄။ အခြား ခွင့်ပြုချက်များအပေါ် သက်ရောက်မှု
ပင်မဗီဇာ အပယ်ခံရရင် အဲဒီအပေါ်မှာ မူတည်ပြီး ရထားတဲ့ အခြားခွင့်ပြုချက်တွေလည်း အလိုအလျောက် ပျက်ပြယ်သွားပါတယ်။
-
資格外活動許可 (အချိန်ပိုင်းအလုပ်လုပ်ခွင့်): ဗီဇာမရှိတော့တဲ့အတွက် ဒါလည်း ပျက်ပြယ်ပါတယ်။
-
再入国許可 (ပြန်ဝင်ခွင့်): ဒါလည်း အလိုအလျောက် ပျက်ပြယ်ပါတယ်။
-
在留カード (နေထိုင်ခွင့်ကတ်): ကတ်ကို ပြန်လည်အပ်နှံရမယ့် တာဝန် ရှိလာပါတယ်။
၅။ 行政書士 က ရှင်းပြပေးမည့် "သိလိုသမျှ" Q&A
Q1: ကုမ္ပဏီ ဒေဝါလီခံလိုက်လို့ အလုပ်မရှိတာ ၃ လရှိပါပြီ။ ဗီဇာ ချက်ချင်း အပယ်ခံရမှာလား?
A: မဟုတ်ပါဘူး၊ စက်ရုပ်လိုမျိုး ချက်ချင်း ပယ်ဖျက်လိုက်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ အလုပ်မလုပ်နိုင်တဲ့ "ခိုင်လုံတဲ့ အကြောင်းပြချက်" ရှိရင် ပယ်ဖျက်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဥပမာ- အလုပ်အသစ်ကို တက်တက်ကြွကြွ ရှာနေတဲ့ အထောက်အထားရှိတာ (ハローワーク ရဲ့ မှတ်တမ်းစသည်) ဒါမှမဟုတ် ဖျားနာလို့ ဆေးကုသနေရတာမျိုးဆိုရင် ထည့်သွင်းစဉ်းစားပေးပါတယ်။ အဓိကကတော့ အလုပ်မရှိတာကို မဖုံးကွယ်ဘဲ အခြေအနေမှန်ကို ရှင်းပြနိုင်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။
Q2: အရင်က အေးဂျင့်ပြောတဲ့အတိုင်း လုပ်သက်အတုတွေနဲ့ တင်ခဲ့တာ ရှိပါတယ်။ အခုမှ ပြန်ပြီး ဗီဇာအပယ်ခံရနိုင်လား?
A: ဖြစ်နိုင်ခြေ ရှိပါတယ်။ 入管 ဟာ အရင်က တင်ခဲ့တဲ့ အချက်အလက်တွေကို သေချာ စစ်ဆေးပါတယ်။ ဗီဇာသက်တမ်းတိုးတဲ့အခါ ဒါမှမဟုတ် PR (永住) လျှောက်တဲ့အခါကျမှ အရင်က လိမ်ထားတာ မိသွားပြီး ဗီဇာအပယ်ခံရတဲ့ သာဓကတွေ အများကြီး ရှိပါတယ်။ ဒီလိုမျိုး စိုးရိမ်စရာရှိရင် ကိုယ့်ဘာသာ ကြိတ်မှိတ်မနေဘဲ ကျွမ်းကျင်တဲ့ 行政書士 နဲ့ တိုင်ပင်ပြီး နည်းလမ်းရှာဖို့ အကြံပြုလိုပါတယ်။
Q3: ဗီဇာပယ်ဖျက်ဖို့ လုပ်ငန်းစဉ် စတင်နေပြီဆိုရင် နောက်ကျသွားပြီလား?
A: ကိုယ့်ဘက်က ရှင်းပြခွင့် (意見の聴取) ရှိပါသေးတယ်။ ဗီဇာကို အတည်မပယ်ဖျက်ခင်မှာ 入管 အရာရှိတွေက ကိုယ့်ကို ခေါ်ယူမေးမြန်းမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီအခါမှာ ဘာကြောင့် အလုပ်မလုပ်နိုင်ခဲ့တာလဲ၊ ဘယ်လို အခြေအနေတွေ ရှိခဲ့လဲဆိုတာကို အထောက်အထားနဲ့တကွ ရှင်းပြနိုင်ပါတယ်။ ဒီအဆင့်မှာ သေသေချာချာ ရှင်းပြနိုင်ရင် ဗီဇာအပယ်မခံရအောင် တားဆီးနိုင်တဲ့ အခွင့်အရေး ရှိပါတယ်။
နိဂုံး- ဂျပန်မှာ စိတ်အေးချမ်းသာစွာ နေထိုင်နိုင်ဖို့
"ဗီဇာပယ်ဖျက်ခြင်း" ဆိုတာ အလွန်ပြင်းထန်တဲ့ အရေးယူမှု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ လက်ရှိဥပဒေဟာ အတိတ်က အရာအားလုံးကို ဖျက်ဆီးပစ်တာမျိုး မဟုတ်ဘဲ နောင်အနာဂတ်အတွက်ပဲ ကန့်သတ်တာ ဖြစ်တဲ့အတွက် အခြေခံကျတဲ့ တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှုကို ထိန်းသိမ်းပေးထားပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ တစ်ကြိမ် ဗီဇာအပယ်ခံရရင် နောက်တစ်ခါ ဂျပန်ကို ပြန်ဝင်ဖို့ဆိုတာ အလွန် ခက်ခဲသွားပါလိမ့်မယ်။ "ကျွန်တော် မသိလို့ပါ" ဒါမှမဟုတ် "အေးဂျင့် လုပ်ပေးတာပါ" ဆိုတဲ့ အကြောင်းပြချက်တွေက 入管 ရှေ့မှာ အမြဲတမ်း အလုပ်မဖြစ်ပါဘူး။ ကိုယ့်ရဲ့ ဗီဇာအခြေအနေကို စိုးရိမ်တာပဲဖြစ်ဖြစ်၊ 入管 က အကြောင်းကြားစာ ရောက်လာတာပဲဖြစ်ဖြစ် ရှိခဲ့ရင် တစ်ယောက်တည်း မပူပန်ပါနဲ့။ ကျွမ်းကျင်တဲ့ 行政書士 ထံ အမြန်ဆုံး လာရောက်တိုင်ပင်ပါ။
ကျွန်တော်တို့ဟာ ဂျပန်ရောက် မြန်မာနိုင်ငံသားတွေအတွက် ဥပဒေပိုင်းဆိုင်ရာ အကူအညီတွေကို အမြဲတမ်း ပေးအပ်နေပါတယ်။ ဘာသာစကား အခက်အခဲမရှိအောင်လည်း ကူညီပေးနေတာကြောင့် စိတ်အေးချမ်းသာစွာနဲ့ ဆက်သွယ် မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။
ခရီးသွားလာရေးနှင့် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဆိုင်ရာ အထူးပြု 行政書士 ရုံး အသေးစိတ် သိရှိလိုပါက အချိန်မရွေး ဆက်သွယ် စုံစမ်းနိုင်ပါတယ်။
🌟ဇူလိုင်လလယ်မှစတင်၍ 行政書士 (အုပ်ချုပ်ရေးဥပဒေပညာရှင်) ကိုယ်တိုင် တိုက်ရိုက်ဆွေးနွေးပေးပါမည်။