ဂျပန်နိုင်ငံမှာ ပညာသင်ကြားနေကြတဲ့ ကျောင်းသားကျောင်းသူများနဲ့ 家族滞在 ဗီဇာနဲ့ နေထိုင်နေကြတဲ့ မိတ်ဆွေများအားလုံး မင်္ဂလာပါ။ ဂျပန်မှာ နေထိုင်စဉ်အတွင်း စားဝတ်နေရေး စရိတ်နဲ့ ကျောင်းလခတွေကို ထောက်ပံ့နိုင်ဖို့အတွက် အချိန်ပိုင်းအလုပ် (Arubaito) လုပ်ကိုင်ဖို့ စဉ်းစားနေသူတွေ အများကြီးရှိမှာပါ။
ဒါပေမဲ့ ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ ဗီဇာ (နေထိုင်ခွင့်) စည်းကမ်းချက်တွေဟာ အင်မတန် တင်းကျပ်ပါတယ်။ စည်းကမ်းတွေကို သေချာနားမလည်ဘဲ အလုပ်လုပ်မိရင် "တရားမဝင် အလုပ်လုပ်ကိုင်မှု" (不法就労) အဖြစ် သတ်မှတ်ခံရပြီး မိမိနိုင်ငံကို ပြန်ပို့ခံရတာမျိုး ဒါမှမဟုတ် နောက်တစ်ကြိမ် ဗီဇာသက်တမ်းတိုးလို့မရတာမျိုး စတဲ့ ဆိုးကျိုးတွေ ကြုံတွေ့ရနိုင်ပါတယ်။
ဒီနေ့မှာတော့ 行政書士 ရဲ့ အမြင်ကနေပြီးတော့ သင်တို့ ဂျပန်မှာ စိတ်အေးချမ်းသာစွာ အလုပ်လုပ်ကိုင်နိုင်ဖို့ မဖြစ်မနေ သိထားရမယ့် 資格外活動許可 စနစ်အကြောင်းကို နားလည်လွယ်အောင် ရှင်းပြပေးသွားမှာဖြစ်ပါတယ်။
၁။ 資格外活動許可 ဆိုတာ တကယ်တော့ ဘာလဲ?
ကျောင်းသားဗီဇာရဲ့ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်က "ပညာသင်ကြားဖို့" ဖြစ်ပြီး 家族滞在 ဗီဇာရဲ့ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်ကတော့ "မိသားစုနဲ့အတူ နေထိုင်ဖို့" ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီဗီဇာတွေဟာ အခြေခံအားဖြင့် အလုပ်လုပ်ဖို့အတွက် ထုတ်ပေးထားတာ မဟုတ်ပါဘူး။
ဒါပေမဲ့ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ဘောင်အတွင်းကနေ အချိန်ပိုင်းအလုပ် လုပ်ကိုင်ခွင့်ပြုတဲ့ စနစ်ကိုတော့ 資格外活動許可 လို့ ခေါ်ပါတယ်။
အဓိက အချက် - "မိမိရဲ့ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်" ကို မထိခိုက်စေရ ဒီခွင့်ပြုချက်ရဲ့ အရေးကြီးဆုံး စိတ်ကူးကတော့ "မိမိရဲ့ မူလရည်ရွယ်ချက် (ပညာသင်ကြားရေး ဒါမှမဟုတ် မိသားစုနဲ့ နေထိုင်ရေး) ကို မထိခိုက်စေတဲ့ အတိုင်းအတာအတွင်းမှာပဲ အလုပ်လုပ်ခွင့်ပြုတာ" ဖြစ်ပါတယ်။
-
ကျောင်းမတက်ဘဲ အလုပ်ချည်းပဲ လုပ်နေတာ။
-
အလုပ်တွေ အရမ်းလုပ်ပြီး ကျောင်းစာမလိုက်နိုင်တာ၊ အတန်းပျက်တာ။ ဒီလိုမျိုး ဖြစ်လာရင်တော့ ခွင့်ပြုချက်ရဲ့ အခြေခံစည်းကမ်းကို ချိုးဖောက်တယ်လို့ ယူဆပြီး ခွင့်ပြုချက် ပြန်လည်ရုပ်သိမ်းခံရနိုင်ပါတယ်။
၂။ "တစ်ပတ် ၂၈ နာရီ" စည်းကမ်းကို မှန်မှန်ကန်ကန် နားလည်ထားကြစို့
"တစ်ပတ်ကို ၂၈ နာရီအထိ လုပ်လို့ရတယ်" လို့ လူတိုင်း သိထားကြပေမယ့် အချိန်တွက်ချက်ပုံကတော့ အသေးစိတ်ကျပါတယ်။
-
ဘယ် ၇ ရက်ကိုပဲ ကြည့်ကြည့် "၂၈ နာရီအတွင်း" ဖြစ်နေရပါမယ် တနင်္လာနေ့ကနေ တနင်္ဂနွေနေ့အထိ တစ်ပတ်စာလို့ ရိုးရိုးလေး သတ်မှတ်ထားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဘယ်နေ့ကနေပဲ စတွက်တွက် နောက်ပြန် ၇ ရက်အတွင်း စုစုပေါင်း အလုပ်ချိန်ဟာ ၂၈ နာရီထက် မကျော်ရပါဘူး။
-
အလုပ်နှစ်ခု (Double Work) လုပ်နေရင် အချိန်ပေါင်းပြီး တွက်ရပါမယ် အလုပ်နှစ်နေရာမှာ ခွဲလုပ်နေတယ်ဆိုရင် နေရာအားလုံးရဲ့ အလုပ်ချိန် စုစုပေါင်းဟာ ၂၈ နာရီအတွင်း ဖြစ်ရပါမယ်။ ဥပမာ - ဆိုင် (က) မှာ ၂၀ နာရီ၊ ဆိုင် (ခ) မှာ ၁၀ နာရီ လုပ်မယ်ဆိုရင် စုစုပေါင်း ၃၀ နာရီ ဖြစ်သွားတဲ့အတွက် စည်းကမ်းဖောက်ဖျက်ရာ ရောက်ပါတယ်။
-
ကျောင်းသားများအတွက် အထူးအခွင့်အရေး - ကျောင်းပိတ်ရက်ရှည်ကာလ နွေရာသီပိတ်ရက် ဒါမှမဟုတ် ဆောင်းရာသီပိတ်ရက် စတဲ့ ကျောင်းက တရားဝင် သတ်မှတ်ထားတဲ့ ပိတ်ရက်ရှည်တွေမှာတော့ တစ်ရက်ကို ၈ နာရီ (တစ်ပတ်ကို နာရီ ၄၀) အထိ အလုပ်လုပ်ခွင့် ရှိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒါဟာ ကျောင်းရဲ့ စည်းကမ်းအတိုင်း သတ်မှတ်ထားတဲ့ ကာလအတွင်းမှာပဲ ဖြစ်ရပါမယ်။
၃။ ကျောင်းနားထားချိန် ဒါမှမဟုတ် ကျောင်းပြီးသွားရင် အလုပ်လုပ်လို့ရသလား?
ဒီအချက်ကတော့ လူအများဆုံး မှားတတ်တဲ့ အချက်ဖြစ်ပါတယ်။
-
ကျောင်းနားထားချိန် (休学) - ကျောင်းမှာ နာမည်ရှိနေသေးပေမယ့် ကျောင်းမတက်ဘဲ နားထားတဲ့အချိန်မှာတော့ 資格外活動許可 ရှိနေရင်တောင် အလုပ်လုပ်လို့ မရပါဘူး။
-
ကျောင်းပြီးသွားချိန် ဒါမှမဟုတ် ကျောင်းထွက်လိုက်ချိန် - ကျောင်းပြီးသွားတဲ့ စက္ကန့်ကစပြီး (ဒါမှမဟုတ် ကျောင်းထွက်လိုက်တဲ့ စက္ကန့်ကစပြီး) မိမိဗီဇာရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ဟာ ပြီးဆုံးသွားပါပြီ။ နေထိုင်ခွင့်ကတ် (Zairyu Card) မှာ သက်တမ်း ကျန်နေသေးရင်တောင် အလုပ်လုပ်ခြင်းကို လုံးဝ (လုံးဝ) ခွင့်မပြုတော့ပါဘူး။ အကယ်၍ ကျောင်းပြီးလို့ အလုပ် ဆက်ရှာချင်တယ်ဆိုရင်တော့ 特定活動 စတဲ့ သင့်တော်တဲ့ ဗီဇာအမျိုးအစားကို ပြောင်းလဲရပါမယ်။
၄။ 【Q&A】 အမေးများတဲ့ သိထားသင့်တဲ့ မေးခွန်း (၃) ခု
မေးခွန်း ၁။ ဆိုင်မှာ အလုပ်လုပ်တာမျိုး မဟုတ်ဘဲ တစ်ခါတစ်ရံမှ ရတဲ့ "ငွေကြေး" အတွက်လည်း ခွင့်ပြုချက် လိုပါသလား?
အဖြေ။ အလုပ်အမျိုးအစားပေါ် မူတည်ပေမယ့် "ယာယီချီးမြှင့်ငွေ" မျိုးဆိုရင်တော့ ခွင့်ပြုချက် မလိုပါဘူး။ ဥပမာ - ဟောပြောပွဲတစ်ခုမှာ စကားပြောလို့ ရတဲ့ ဂုဏ်ပြုငွေ၊ ပြိုင်ပွဲတစ်ခုက ရတဲ့ ဆုကြေးငွေ၊ ဒါမှမဟုတ် မိတ်ဆွေတစ်ယောက် အိမ်ပြောင်းတာကို တစ်ကြိမ်တစ်ခါ ကူညီပေးလို့ ရတဲ့ လက်ဆောင်ငွေမျိုး ဆိုရင်တော့ 資格外活動許可 မလိုပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီအလုပ်ကိုပဲ အမြဲတမ်းလိုလို လုပ်နေမယ်ဆိုရင်တော့ ခွင့်ပြုချက် မဖြစ်မနေ လိုအပ်ပါတယ်။
မေးခွန်း ၂။ ကျောင်းစာမေးပွဲ အမှတ်မကောင်းရင် 資格外活動許可 သက်တမ်းတိုးလို့ မရဘူးဆိုတာ တကယ်လား?
အဖြေ။ ဟုတ်ပါတယ်။ အဲဒီလို ဖြစ်နိုင်ခြေ အင်မတန် များပါတယ်။ 入管 (လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး) က ဗီဇာသက်တမ်းတိုးတဲ့အခါ ကျောင်းတက်ရက် ရာခိုင်နှုန်း (Attendance) နဲ့ အမှတ်စာရင်းတွေကို စစ်ဆေးပါတယ်။ ကျောင်းတက်ရက် အရမ်းနည်းနေရင် (ဥပမာ ၈၀% အောက်) "ဒီလူဟာ ပညာသင်ဖို့ မဟုတ်ဘဲ အလုပ်လုပ်ဖို့ပဲ လာတာ" လို့ ယူဆပြီး အလုပ်လုပ်ခွင့် မပေးတော့တဲ့အပြင် ဗီဇာပါ အပယ်ခံရနိုင်ပါတယ်။
မေးခွန်း ၃။ ウーバーイーツ (Uber Eats) လိုမျိုး ပို့ဆောင်ရေး အလုပ်တွေကို ကိုယ်ပိုင်လုပ်ငန်း (Individual Business)
အနေနဲ့ လုပ်လို့ရပါသလား? အဖြေ။ အင်မတန် သတိထားရမယ့် အချက်ပါ။ 資格外活動許可 မှာ "ယေဘုယျခွင့်ပြုချက်" နဲ့ "သီးသန့်ခွင့်ပြုချက်" ဆိုပြီး ရှိပါတယ်။ ဆိုင်တွေမှာ အလုပ်လုပ်တာမျိုးက ပြဿနာမရှိပေမယ့် ウーバーイーツ လိုမျိုး အလုပ်ချိန်ကို တိတိကျကျ ပြဖို့ခက်ခဲတဲ့ အလုပ်မျိုးတွေကိုတော့ 入管 က အင်မတန် တင်းကျပ်စွာ စစ်ဆေးပါတယ်။ ပြဿနာမဖြစ်ရအောင် အလုပ်မစခင်မှာ ကျွမ်းကျင်တဲ့ 行政書士 နဲ့ အရင်တိုင်ပင်ဖို့ အကြံပြုလိုပါတယ်။
၅။ နိဂုံး - စည်းကမ်းလိုက်နာခြင်းဟာ သင်တို့ရဲ့ "ဂျပန်က အနာဂတ်" ကို ကာကွယ်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်
"လူတိုင်းလည်း လုပ်နေတာပဲ၊ ဘာမှမဖြစ်ပါဘူး" ဒါမှမဟုတ် "နည်းနည်းလေး ပိုလုပ်တာ ဘယ်သူမှ သိမှာမဟုတ်ပါဘူး" ဆိုတဲ့ အတွေးမျိုးဟာ သင့်ရဲ့ အနာဂတ်ကို ဖျက်ဆီးပစ်နိုင်ပါတယ်။
အခုနောက်ပိုင်းမှာ マイナンバーカード တွေ၊ ဘဏ်စာရင်း စစ်ဆေးမှုတွေကတစ်ဆင့် 入管 ဟာ တစ်ဦးချင်းစီရဲ့ အလုပ်လုပ်ကိုင်မှု အခြေအနေကို အလွယ်တကူ သိရှိနိုင်နေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ စည်းကမ်းဖောက်ဖျက်ရင် အလုပ်ရှင် ကုမ္ပဏီသာမကဘဲ သင်ကိုယ်တိုင်ပါ ပြင်းထန်တဲ့ အပြစ်ဒဏ်တွေ ခံရနိုင်ပါတယ်။
ကျွန်ုပ်တို့က သင့်ကို ကူညီပေးပါရစေ အကယ်၍ မိမိရဲ့ အလုပ်လုပ်ပုံဟာ စည်းကမ်းနဲ့ ညီရဲ့လားဆိုတာ စိုးရိမ်နေရင်ဖြစ်ဖြစ်၊ ဗီဇာသက်တမ်းတိုးတာ ဒါမှမဟုတ် ဗီဇာအမျိုးအစား ပြောင်းလဲချင်တာပဲဖြစ်ဖြစ် ကျွန်ုပ်တို့ ရုံးခန်းကို ဆက်သွယ်မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ ဘာသာစကားမျိုးစုံနဲ့ သင်တို့ရဲ့ ဂျပန်နိုင်ငံက လူနေမှုဘဝကို အကောင်းဆုံး ကူညီပံ့ပိုးပေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
🌟ဇူလိုင်လလယ်မှစတင်၍ 行政書士 (အုပ်ချုပ်ရေးဥပဒေပညာရှင်) ကိုယ်တိုင် တိုက်ရိုက်ဆွေးနွေးပေးပါမည်။