1. はじめに：日本で働く外国人のみなさんへ
ဂျပန်နိုင်ငံမှာ ကုမ္ပဏီဝန်ထမ်းတစ်ယောက်အနေနဲ့ ကြိုးစားပမ်းစား အလုပ်လုပ်နေရင်း ရုတ်တရက် ဖျားနာတာ ဒါမှမဟုတ် မမျှော်လင့်ဘဲ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရလို့ အလုပ်နားရမယ်ဆိုရင် သင် ဘာလုပ်မလဲ။ "အလုပ်နားလိုက်ရင် လစာမရတော့ဘဲ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအတွက် အခက်အခဲဖြစ်မလား"၊ "အိမ်လခနဲ့ မီတာခတွေကို ဘယ်လိုပေးရမလဲ" ဆိုပြီး စိုးရိမ်ပူပန်မှုကြီးစွာ ခံစားရတဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေ အများကြီးရှိပါတယ်။
မင်္ဂလာပါ။ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ဝက်ဘ်ဆိုက်မှာ ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ 在留資格 (VISA) ကို အဓိက ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းပေးတဲ့ 行政書士 က ဂျပန်မှာ နေထိုင်နေကြတဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝနဲ့ လိုအပ်တဲ့ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေအတွက် အသုံးဝင်မယ့် အချက်အလက်တွေကို နားလည်လွယ်အောင် ရှင်းပြပေးနေပါတယ်။
တကယ်တော့ ဂျပန်နိုင်ငံမှာ ကုမ္ပဏီဝန်ထမ်းတွေ ဖျားနာလို့ ဒါမှမဟုတ် ဒဏ်ရာရလို့ ရေရှည်အလုပ်နားရတဲ့အခါ နေ့စဉ်ဘဝကို အကာအကွယ်ပေးဖို့ စိတ်ချရတဲ့ အစိုးရရဲ့ ထောက်ပံ့ရေးစနစ်တစ်ခု ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ 「傷病手当金（しょうびょうてあてきん）」 ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီစနစ်က ဂျပန်လူမျိုးတွေအတွက်ပဲ မဟုတ်ပါဘူး။ သတ်မှတ်ထားတဲ့ အချက်အလက်တွေနဲ့ ကိုက်ညီရင် ဂျပန်မှာ အလုပ်လုပ်နေတဲ့ နိုင်ငံခြားသားအားလုံးလည်း အတူတူပဲ ခံစားခွင့်ရရှိနိုင်ပါတယ်။
ဒီဆောင်းပါးမှာတော့ 傷病手当金 ဆိုတာ ဘယ်လိုစနစ်မျိုးလဲ၊ ဘယ်လိုလုပ်ရင် ရနိုင်မလဲ၊ ပြီးတော့ လူတိုင်း စိတ်ပူတတ်ကြတဲ့ "在留資格 (VISA) အပေါ် သက်ရောက်မှု" အထိ ခက်ခဲတဲ့ ဥပဒေအသုံးအနှုန်းတွေကို လုံးဝမသုံးဘဲ ရိုးရိုးရှင်းရှင်းနဲ့ အသေးစိတ် ရှင်းပြပေးသွားပါမယ်။ အဆုံးအထိ ဖတ်ရှုပြီး တစ်နေ့နေ့ တစ်ချိန်ချိန်မှာ မမျှော်လင့်ဘဲ ကြုံလာရနိုင်တဲ့ အခြေအနေအတွက် ကြိုတင်စိတ်အေး လက်အေး ရှိနေနိုင်အောင် ပြင်ဆင်ထားလိုက်ရအောင်။
2. 傷病手当金とは？分かりやすく仕組みを解説
傷病手当金 ကို စကားလုံးတစ်လုံးတည်းနဲ့ အကျဉ်းချုံးပြောရရင် "ဖျားနာတာ ဒါမှမဟုတ် ဒဏ်ရာရလို့ ကုသမှုခံယူဖို့ အလုပ်နားရပြီး လစာမရတော့တဲ့ ကာလအတွင်းမှာ နေ့စဉ်လူမှုဘဝ စရိတ်စကတွေကို နိုင်ငံတော်က (健康保険 မှတစ်ဆင့်) အချို့တစ်ဝက် ကူညီပံ့ပိုးပေးတဲ့ ထောက်ပံ့ကြေး" ဖြစ်ပါတယ်။
ဂျပန်ကုမ္ပဏီတစ်ခုမှာ အမြဲတမ်းဝန်ထမ်း (Seishain) အဖြစ်ဖြစ်စေ၊ သတ်မှတ်ထားတဲ့ အချိန်ထက် ပိုလုပ်ရတဲ့ အချိန်ပိုင်းဝန်ထမ်း (Arubaito) အဖြစ်ဖြစ်စေ ခန့်အပ်ခြင်းခံထားရရင် ကုမ္ပဏီရဲ့ 「健康保険」 (လူမှုဖူလုံရေးအာမခံ) ထဲမှာ ပါဝင်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီထောက်ပံ့ကြေးက အဲဒီ 健康保険 စနစ်ထဲမှာ ပါဝင်ပြီးသား ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီစနစ်က ဘာကြောင့် ရှိနေတာလဲ
အကယ်၍ အလုပ်နားလို့ လစာ လုံးဝမရတော့ဘူးဆိုရင် မိမိကိုယ်တိုင်သာမက အတူတူနေထိုင်တဲ့ မိသားစုရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝပါ အခက်အခဲ ကြုံတွေ့ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီလို အခြေအနေမျိုး မဖြစ်ရလေအောင်၊ စိတ်အေးချမ်းသာစွာနဲ့ ကုသမှုကိုပဲ အာရုံစိုက်ပြီး အလုပ်ခွင်ထဲကို အမြန်ဆုံး ပြန်လည်ဝင်ရောက်နိုင်စေဖို့အတွက် ဒီစနစ်ကို ပြုလုပ်ထားခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
3. 外国人でももらえる？クリアすべき4つの必須条件
နိဂုံးချုပ်အနေနဲ့ အရင်ပြောရရင် နိုင်ငံခြားသားဖြစ်ပါစေဦးတော့ "ကုမ္ပဏီရဲ့ 健康保険 မှာ ပါဝင်ထားတဲ့ အာမခံထားသူ (ကာယကံရှင်)" ဖြစ်တယ်ဆိုရင် လူမျိုးမရွေး အားလုံးမှာ ဒီထောက်ပံ့ကြေးကို ခံစားခွင့်ရှိပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ ဘယ်သူမဆို သတ်မှတ်ချက်မရှိဘဲ ရနိုင်တာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ အောက်ပါ အချက် ၄ ချက်စလုံးကို အပြည့်အဝ ကိုက်ညီဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
အချက် ① - အလုပ်နဲ့ မသက်ဆိုင်တဲ့ ဖျားနာမှု သို့မဟုတ် ဒဏ်ရာကို ကုသဖို့ အလုပ်နားထားခြင်း ဖြစ်ရပါမယ်
အအေးမိတာ၊ အစာအိမ်နာတာ၊ စိတ်ဓာတ်ကျတာ (Depression) ကဲ့သို့သော ရောဂါများ သို့မဟုတ် ပိတ်ရက်မှာ ကိုယ်ပိုင်ကိစ္စနဲ့ သွားလာရင်း ချော်လဲပြီး အရိုးကျိုးတာမျိုး ကဲ့သို့သော ဒဏ်ရာတွေ အကျုံးဝင်ပါတယ်။ ※ သတိပြုရန် - အလုပ်လုပ်နေစဉ်အတွင်း သို့မဟုတ် အလုပ်သွား အလုပ်ပြန်လမ်းခရီးမှာ ဖြစ်ပွားတဲ့ ဒဏ်ရာ/ရောဂါတွေကတော့ အခြားစနစ်တစ်ခုဖြစ်တဲ့ 「労災保険」 ရဲ့ အောက်မှာ အကျုံးဝင်တဲ့အတွက် 傷病手当金 ကို သုံးလို့မရပါဘူး။
အချက် ② - ဆရာဝန်ထံမှ "အလုပ်လုပ်နိုင်စွမ်းမရှိတဲ့ အခြေအနေ" ဖြစ်ကြောင်း အသိအမှတ်ပြုထားခြင်း ခံရရပါမယ်
မိမိဘာသာ "ပင်ပန်းလို့ နားမယ်" ဆိုရုံနဲ့တင် ခွင့်မပြုပါဘူး။ မဖြစ်မနေ ဆေးရုံက ဆရာဝန်နဲ့ ပြသစစ်ဆေးမှု ခံယူရမှာဖြစ်ပြီး ဆရာဝန်က "လောလောဆယ် အခြေအနေအရ အလုပ်မလုပ်နိုင်ပါ" ဆိုပြီး သက်သေခံ လက်မှတ်ထုတ်ပေးဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
အချက် ③ - ၃ ရက်ဆက်တိုက် အလုပ်နားပြီးနောက်၊ ၄ ရက်မြောက်နေ့နှင့် နောက်ပိုင်းရက်တွေမှာလည်း အလုပ်နားနေရပါမယ်
ဒီအချက်က လူတွေအမှားဆုံး အချက်ဖြစ်ပါတယ်။ အလုပ်စတင်နားတဲ့ ပထမဆုံး ၃ ရက်တာ ကာလကို 「待期期間」 လို့ ခေါ်ပါတယ်။ ဒီ ၃ ရက်အတွက် ထောက်ပံ့ကြေး မရပါဘူး။ ၃ ရက် ဆက်တိုက်နားပြီးနောက် ၄ ရက်မြောက်နေ့မှာလည်း အလုပ်မသွားနိုင်တဲ့ အခြေအနေမျိုး ဖြစ်မှသာ အဲဒီ ၄ ရက်မြောက်နေ့ကစပြီး ထောက်ပံ့ကြေးကို ထုတ်ပေးတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ※ ဒီပထမဆုံး ၃ ရက်ကို ရေတွက်တဲ့အခါ ကုမ္ပဏီရဲ့ ပုံမှန်ပိတ်ရက်တွေ (စနေ၊ တနင်္ဂနွေ၊ အစိုးရရုံးပိတ်ရက်) သို့မဟုတ် မိမိရဲ့ လစာပြည့်ခွင့် (Yukyū) ယူထားတဲ့ ရက်တွေကိုပါ ထည့်သွင်းရေတွက်လို့ ရပါတယ်။
အချက် ④ - အလုပ်နားနေတဲ့ ကာလအတွင်း ကုမ္ပဏီက လစာမပေးခြင်း ဖြစ်ရပါမယ်
ဒါက နေ့စဉ်ဘဝကို ကူညီပံ့ပိုးပေးဖို့အတွက် ဖြစ်တဲ့အတွက် အလုပ်နားနေစဉ်မှာလည်း ကုမ္ပဏီက ပုံမှန်အတိုင်း လစာအပြည့် ပေးနေတယ်ဆိုရင် ထောက်ပံ့ကြေး မရပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ ကုမ္ပဏီက လစာအနည်းငယ်ပဲ ပေးပြီး အဲဒီပမာဏက "傷病手当金 ကနေ ရသင့်ရထိုက်တဲ့ ပမာဏ" ထက် နည်းနေမယ်ဆိုရင်တော့ လိုအပ်နေတဲ့ ကွာဟချက် (အကြွင်းအကျန်) ကို ထုတ်ယူရရှိနိုင်ပါတယ်။
4. いくらもらえる？手当の計算方法
အဓိက စိတ်ဝင်စားဆုံး အချက်ကတော့ "လက်ထဲကို ပိုက်ဆံ အတိအကျ ဘယ်လောက်ဝင်လာမလဲ" ဆိုတဲ့ အချက်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
ယေဘုယျအားဖြင့် ပြောရရင် 傷病手当金 အနေနဲ့ ၁ ရက်စာ ရရှိမယ့် ပမာဏက "သင် အလုပ်တက်တုန်းက ရတဲ့လစာရဲ့ (အခြေခံလစာနဲ့ ထောက်ပံ့ကြေး အမျိုးမျိုးအပါအဝင် စုစုပေါင်းလစာ) သုံးပုံနှစ်ပုံ (၂/၃) ခန့်" ဖြစ်ပါတယ်။
တိကျတဲ့ တွက်ချက်မှု စည်းမျဉ်း
ပြီးခဲ့တဲ့ ၁ နှစ်အတွင်းက 「標準報酬月額」 လို့ခေါ်တဲ့ သင့်ရဲ့ လစာအဆင့်အတန်းရဲ့ ပျမ်းမျှတန်ဖိုးကို အခြေခံပြီး တွက်ချက်တာ ဖြစ်ပါတယ်။
-
တွက်ချက်ပုံ ဖော်မြူလာ: 【ပြီးခဲ့တဲ့ ၁၂ လအတွင်း လအလိုက် လစာအဆင့်ရဲ့ ပျမ်းမျှပမာဏ】 ÷ ရက်ပေါင်း ၃၀ × ၂/၃ = ၁ ရက်စာ ရရှိမယ့် ထောက်ပံ့ကြေး ပမာဏ။
ဥပဒေအရ ဥပမာပြောရရင် လစဉ် စုစုပေါင်း လစာ ယန်း ၃ သိန်း ဝန်းကျင်ရတဲ့သူ ဆိုရင်တော့ ၁ ရက်ကို ယန်း ၆,၆၆၆ ခန့် ရရှိမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကို ၁ လ (ရက် ၃၀) နားလိုက်မယ်ဆိုရင် စုစုပေါင်း ယန်း ၂ သိန်းဝန်းကျင် ခံစားခွင့်ရရှိမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလောက် ပိုက်ဆံရမယ်ဆိုရင် အလုပ်နားနေတဲ့ ကာလအတွင်း အိမ်လခနဲ့ နေ့စဉ် စရိတ်စကတွေကို တော်တော်လေး ကာမိစေနိုင်ပါတယ် မဟုတ်ဘူးလား။
5. いつまで使える？もらえる期間の数え方
ရောဂါအမျိုးအစားပေါ်မူတည်ပြီး ကုသမှုသက်တမ်း ကြာရှည်နိုင်ပါတယ်။ ဒီထောက်ပံ့ကြေးကို ဘယ်အချိန်အထိ ရနိုင်မလဲ။
လက်ရှိ စည်းမျဉ်းအရ "ထောက်ပံ့ကြေး စတင်ပေးတဲ့နေ့ကစပြီး စုစုပေါင်း (通算) အရှည်ဆုံး ၁ နှစ်နဲ့ ၆ လအထိ" ခံစားခွင့် ရရှိနိုင်ပါတယ်။
「通算」（စုစုပေါင်း）ဆိုတာ ဘာကို ဆိုလိုတာလဲ
ယခင်က စည်းမျဉ်းအဟောင်းမှာတော့ တစ်ကြိမ် ထောက်ပံ့ကြေး စတင်ပေးပြီးရင် ကြားထဲမှာ ကျန်းမာရေးပြန်ကောင်းလာလို့ ခေတ္တအလုပ်ပြန်ဝင်တဲ့ ကာလရှိခဲ့ရင်တောင် "စတင်တဲ့နေ့ကစပြီး ပြက္ခဒိန်ရက်အတိုင်း ၁ 年 ၆ လ ပြည့်ရင် ပြီးဆုံးပြီ" လို့ သတ်မှတ်ခဲ့ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁ ရက်နေ့ရဲ့ ဥပဒေပြင်ဆင်ချက်အရ လက်ရှိမှာတော့ "တကယ်ပဲ ထောက်ပံ့ကြေး ရရှိခဲ့တဲ့ ရက်ပေါင်း" ကို စုစည်းပြီး ၁ နှစ်နဲ့ ၆ လ (ရက်ပေါင်း ၅၄၀) ပြည့်တဲ့အထိ အသုံးပြုနိုင်ပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ ဥပမာအားဖြင့် ကင်ဆာရောဂါ ကုသမှု သို့မဟုတ် စိတ်ကျန်းမာရေး ဝေဒနာတွေကြောင့် "ဆေးရုံတက်ပြီး အလုပ်နားတယ် (ထောက်ပံ့ကြေးယူတယ်) → ကျန်းမာရေး ပြန်ကောင်းလာလို့ လအနည်းငယ် အလုပ်ပြန်ဝင်တယ် (ထောက်ပံ့ကြေး ခေတ္တရပ်ဆိုင်းတယ်) → ရောဂါပြန်ထလို့ အလုပ်ပြန်နားတယ် (ထောက်ပံ့ကြေး ပြန်စတယ်)" စသဖြင့် ဆေးရုံတက်လိုက် ဆင်းလိုက် လုပ်နေရတဲ့ အခြေအနေမျိုးမှာတောင် အလုပ်ပြန်ဝင်နေတဲ့ ကာလကို ဖယ်ထုတ်ပြီး ၁ နှစ်နဲ့ ၆ လစာ ထောက်ပံ့ကြေး အပြည့်အဝ ရရှိနိုင်မှာ ဖြစ်တဲ့အတွက် အလွန်ပဲ စိတ်အေးရတဲ့ စနစ်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
6. 【超重要】外国人特有の注意点！在留資格（VISA）への影響は？
ဒီနေရာကစပြီး ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ VISA အထူးပြု 行政書士 တစ်ယောက်အနေနဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေ အစိုးရိမ်ဆုံးဖြစ်တဲ့ "အလုပ်ကို ရေရှည်နားလိုက်ရင် လက်ရှိ VISA ဒါမှမဟုတ် နောက်တစ်ကြိမ် သက်တမ်းတိုးတဲ့အခါ ထိခိုက်မှု ရှိနိုင်မလား" ဆိုတဲ့ အချက်ကို အသေးစိတ် ရှင်းပြပေးပါမယ်။
နိဂုံးချုပ်ပြောရရင် အကယ်၍ သင်က မှန်ကန်တဲ့ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအတိုင်း ဆောင်ရွက်ပြီး 傷病手当金 ကို ရယူရင်း ဆေးကုသမှု ခံယူနေတယ်ဆိုရင် အဲဒီအကြောင်းပြချက် တစ်ခုတည်းနဲ့တင် ချက်ချင်း VISA အပယ်ခံရတာမျိုး၊ သက်တမ်းတိုး မရတာမျိုး ပုံမှန်အားဖြင့် မရှိပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အောက်ပါ အစိုးရရဲ့ စည်းမျဉ်းတွေနဲ့ အရေးကြီးတဲ့ အချက်တွေကိုတော့ မဖြစ်မနေ မှတ်သားထားရပါမယ်။
① 「就労資格」（အလုပ်လုပ်ကိုင်ခွင့်ဗီဇာ）ရဲ့ လုပ်ငန်းဆောင်တာတွေကို ၃ လထက်မက မလုပ်ဆောင်တဲ့ ပြဿနာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး
"နည်းပညာ၊ လူသားပညာရပ်၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဝန်ဆောင်မှု" (Gi-jin-koku) စတဲ့ အလုပ်လုပ်ကိုင်ခွင့် ဗီဇာရှိသူတွေဟာ ခိုင်လုံတဲ့ အကြောင်းပြချက်မရှိဘဲ ၃ လထက်မက အဲဒီဗီဇာရဲ့ လုပ်ငန်းဆောင်တာ (ကုမ္ပဏီမှာ အလုပ်လုပ်ခြင်း) ကို မလုပ်ဆောင်ဘူးဆိုရင် ထွက်ခွာမှုနှင့် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဦးစီးဌာန (出入国在留管理庁) ကနေ 在留資格 ကို ပယ်ဖျက်နိုင်ခြေရှိတယ်ဆိုတဲ့ စည်းမျဉ်း ရှိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ "ဖျားနာတာ ဒါမှမဟုတ် ဒဏ်ရာကို ကုသဖို့အတွက် ရေရှည်အလုပ်နားခြင်း" ကို 出入国在留管理庁 ရဲ့ သတ်မှတ်ချက်မှာ 「正当な理由」（ခိုင်လုံသော အကြောင်းပြချက်）အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုထားပါတယ်။ မိမိက ပျင်းလို့ အလုပ်မလုပ်တာ မဟုတ်ဘဲ ကျန်းမာရေးကြောင့် မလွှဲမရှောင်သာ အလုပ်နားနေရတာဖြစ်ကြောင်း သက်သေအထောက်အထား (ဆရာဝန်ရဲ့ 診断書၊ ကုမ္ပဏီက ထုတ်ပေးတဲ့ 休職証明書၊ သို့မဟုတ် 傷病手当金の決定通知書 စသည်တို့) ရှိရင် ပြဿနာမရှိပါဘူး။
② VISA သက်တမ်းတိုးခြင်း (在留期間更新許可申請) ပြုလုပ်ချိန်တွင် သတိပြုရန်အချက်များ
အကယ်၍ VISA သက်တမ်းတိုးရမယ့် အချိန်ရောက်လာတဲ့အခါ သင်က အလုပ်နားနေဆဲ ကာလဖြစ်နေရင် "ဂျပန်မှာ နောင်လည်း တည်တည်ငြိမ်ငြိမ် နေထိုင်သွားနိုင်မယ့် စီးပွားရေး အင်အားရှိရဲ့လား" ဆိုတာကို 出入国在留管理庁 က စစ်ဆေးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ ဝင်ငွေ လုံးဝမရှိဘူးဆိုရင်တော့ စစ်ဆေးမှုက တင်းကျပ်သွားနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ "လောလောဆယ်မှာ 傷病手当金 ကို ရရှိပြီး နေ့စဉ်ဘဝကို ထိန်းသိမ်းထားပါတယ်၊ ဆရာဝန်ရဲ့ စစ်ဆေးချက်အတိုင်း 〇 လအကြာမှာ အလုပ်ခွင် ပြန်ဝင်နိုင်မယ့် မျှော်မှန်းချက်ရှိပါတယ်" ဆိုတဲ့အချက်ကို ကုမ္ပဏီက ထုတ်ပေးတဲ့ အလုပ်ပြန်ဝင်မယ့် ကာလသတ်မှတ်ချက် သက်သေခံလက်မှတ် သို့မဟုတ် ဆရာဝန်ရဲ့ စစ်ဆေးချက်လက်မှတ်တို့နဲ့အတူ သေချာရှင်းလင်း တင်ပြနိုင်ရင်တော့ VISA သက်တမ်းတိုး ခွင့်ပြုချက်ရဖို့ ရာခိုင်နှုန်း အပြည့်အဝ ရှိပါတယ်။
7. 外国人のための「これ知りたかった！」疑問解消Q＆A
နိုင်ငံခြားသား မိတ်ဆွေတွေဆီကနေ မကြာခဏ မေးလေ့ရှိတဲ့ မေးခွန်းကြီး ၃ ခုနဲ့ ၎င်းတို့ရဲ့ အဖြေတွေကို စုစည်း တင်ပြပေးထားပါတယ်။
Q1. ဂျပန်ကို ရောက်ခါစ (လက်ရှိကုမ္ပဏီမှာ အလုပ်ဝင်တာ လအနည်းငယ်ပဲ ရှိသေးတယ်) ဖြစ်ပေမယ့် 傷病手当金 ကို ရနိုင်ပါသလား။
A1. ဟုတ်ကဲ့၊ သတ်မှတ်ချက်တွေနဲ့ ကိုက်ညီရင် သေချာပေါက် ရနိုင်ပါတယ် ကြောက်စရာမလိုပါဘူး။ "ပြီးခဲ့တဲ့ ၁ နှစ်အတွင်းက လစာအဆင့်ရဲ့ ပျမ်းမျှ" ကို သုံးပြီး ပမာဏကို တွက်ချက်တဲ့ စည်းမျဉ်းရှိတဲ့အတွက် အလုပ်ဝင်တာ ၁ နှစ်မပြည့်သေးတဲ့သူတွေအနေနဲ့ "မိမိအလုပ်ဝင်ပြီးကတည်းက ရှိခဲ့တဲ့ လအနည်းငယ်ရဲ့ ပျမ်းမျှ" သို့မဟုတ် "健康保険組合 တစ်ခုလုံးရဲ့ ပျမ်းမျှအချက်အလက်" နှစ်ခုထဲက နည်းတဲ့ပမာဏကို အခြေခံပြီး တွက်ချက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ရမယ့်ပမာဏက အနည်းငယ် အပြောင်းအလဲ ရှိနိုင်ပေမယ့် ထောက်ပံ့ကြေးရပိုင်ခွင့် အခွင့်အရေးကတော့ ဂျပန်ကုမ္ပဏီမှာ အလုပ်ဝင်ပြီး 健康保険 ထဲ ပါဝင်လိုက်တဲ့ ပထမဆုံးနေ့ကတည်းက စတင်ရရှိမှာ ဖြစ်လို့ စိတ်အေးချမ်းသာစွာ နေနိုင်ပါတယ်။
Q2. 傷病手当金 ကို ရနေတဲ့ ကာလအတွင်းမှာ ကုမ္ပဏီရဲ့ စာချုပ်သက်တမ်းကုန်လို့ အလုပ်ကနေ ထွက်လိုက်ရပါတယ်။ အလုပ်ထွက်လိုက်ရင် ထောက်ပံ့ကြေး ဖြတ်တောက်ခံရမလား။
A2. သတ်မှတ်ထားတဲ့ အချက်အလက်အချို့နဲ့ ကိုက်ညီရင် ကုမ္ပဏီက ထွက်ပြီးနောက်မှာလည်း ဆက်လက်ပြီး ထောက်ပံ့ကြေးကို ရရှိနိုင်ပါတယ်။ ကုမ္ပဏီက ထွက်မယ့်နေ့မတိုင်ခင်အထိ အောက်ပါ အချက် ၂ ချက်ကို ကိုက်ညီထားရင် အလုပ်ထွက်ပြီးနောက်မှာလည်း ကျန်ရှိတဲ့ သက်တမ်းအထိ (အရှည်ဆုံး ၁ နှစ်နဲ့ ၆ လအထိ) ထောက်ပံ့ကြေးကို ဆက်လက် ရယူနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
-
健康保険 ရဲ့ အာမခံထားသူ ဖြစ်ခဲ့တဲ့ ကာလက အလုပ်ထွက်မယ့်နေ့အထိ ဆက်တိုက် ၁ နှစ် သို့မဟုတ် ထို့ထက်မက ရှိနေရပါမယ်။ (※ အရင်ကုမ္ပဏီနဲ့ အခုကုမ္ပဏီကြားထဲမှာ တစ်ရက်မှ ကွာဟချက်မရှိဘဲ 健康保険 ချိတ်ဆက်ထားတယ်ဆိုရင် ပေါင်းစပ်ရေတွက်လို့ ရပါတယ်)
-
အလုပ်ထွက်မယ့်နေ့ရဲ့ အချိန်မှာ 傷病手当金 ကို ရရှိနေပြီးသားဖြစ်စေ သို့မဟုတ် ထောက်ပံ့ကြေးရနိုင်မယ့် သတ်မှတ်ချက် (၄ ရက် သို့မဟုတ် ထို့ထက်မက အလုပ်နားထားတဲ့ အခြေအနေ) နဲ့ ကိုက်ညီနေရပါမယ်။ ※ အထူးသတိပြုရန်အချက်အနေနဲ့ - အလုပ်ထွက်မယ့်နေ့မှာ နှုတ်ဆက်ဖို့ဆိုပြီး တစ်ကြိမ်တစ်ခါလောက် ဖြစ်ဖြစ် အလုပ်တက်မိလိုက်ရင် "အလုပ်လုပ်နိုင်တဲ့ အခြေအနေ ဖြစ်သွားပြီ" လို့ ယူဆသွားပြီး အလုပ်ထွက်ပြီးနောက်ပိုင်း ထောက်ပံ့ကြေး မရတော့ပါဘူး။ အလုပ်ထွက်မယ့်နေ့မှာလည်း မဖြစ်မနေ အလုပ်နားနေဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
Q3. ဖျားနာလို့ ခန္ဓာကိုယ် မလှုပ်ရှားနိုင်ဘဲ ကိုယ်တိုင် လျှောက်ထားတဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်တွေကို မလုပ်နိုင်ပါဘူး။ ပြီးတော့ ဂျပန်လို စာရွက်စာတမ်းတွေ ရေးရတာလည်း ခက်ခဲပါတယ်။ ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ။
A3. မိမိကုမ္ပဏီရဲ့ အထွေထွေ စီမံခန့်ခွဲရေးဌာန (လူ့စွမ်းအား အရင်းအမြစ် သို့မဟုတ် လုပ်ငန်းခွင် ရေးရာဌာန) ကို အကူအညီတောင်းပြီး ပံ့ပိုးခိုင်းလိုက်ပါ။ 傷病手当金 ရဲ့ လျှောက်လွှာမှာ မိမိကိုယ်တိုင် ရေးရမယ့် နေရာသာမက "ကုမ္ပဏီက လုပ်ငန်းခွင် အခြေအနေနဲ့ လစာကို သက်သေပြရမယ့်နေရာ" နဲ့ "ဆရာဝန်က ရောဂါအခြေအနေကို သက်သေပြရမယ့်နေရာ" တွေ ရှိပါတယ်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ကုမ္ပဏီရဲ့ တာဝန်ခံက စာရွက်စာတမ်းတွေကို ပြင်ဆင်ပေးပြီး မိမိရေးရမယ့်နေရာကို သင်ပေးတာမျိုး၊ သို့မဟုတ် လုပ်ငန်းစဉ်တွေကို ကိုယ်စား ဆောင်ရွက်ပေးတာမျိုးက အများစု ဖြစ်ပါတယ်။ ဂျပန်လို ရေးထားတဲ့ စာရွက်စာတမ်းတွေထဲမှာ နားမလည်တာ ရှိရင်တော့ အားမနာဘဲ ကုမ္ပဏီရဲ့ တာဝန်ခံဌာန သို့မဟုတ် ကျွန်တော်တို့လို ကျွမ်းကျင်သူတွေဆီကို လွတ်လွတ်လပ်လပ် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပါ။
8. まとめ：一人で悩まずに専門家や会社に相談を
ဂျပန်မှာ အလုပ်လုပ်နေတဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေအတွက် ဖျားနာတာ ဒါမှမဟုတ် ဒဏ်ရာကြောင့် အလုပ်မလုပ်နိုင်တော့တာက တကယ်ပဲ စိုးရိမ်စရာ ကိစ္စတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဂျပန်နိုင်ငံမှာ နိုင်ငံခြားသား အလုပ်သမားတွေရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝကို သေချာပေါက် ပံ့ပိုးပေးမယ့် 「傷病手当金」 ဆိုတဲ့ အလွန်ကောင်းမွန်တဲ့ စနစ်တစ်ခု ပြင်ဆင်ပေးထားပါတယ်။
ဒီစနစ်ကို အသုံးပြုပြီး ပိုက်ဆံအတွက် စိုးရိမ်ပူပန်မှုတွေကို လျှော့ချကာ အရင်ဆုံး မိမိခန္ဓာကိုယ် ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာဖို့အတွက်ပဲ ၁၀၀ ရာခိုင်နှုန်း အာရုံစိုက်လိုက်ပါ။ ပြီးတော့ အလုပ်နားရတာ ကြာရှည်လာတဲ့အခါမျိုး ဒါမှမဟုတ် နောက်တစ်ကြိမ် VISA သက်တမ်းတိုးရမယ့် အချိန်နီးကပ်လာလို့ စိတ်ပူလာတဲ့အခါမျိုးမှာ ဘယ်တော့မှ တစ်ယောက်တည်း စိတ်ဒုက္ခမခံပါနဲ့။ တတ်နိုင်သမျှ စောစောစီးစီး လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးရဲ့ တရားဝင် ဆွေးနွေးတိုင်ပင်ရေးဌာန သို့မဟုတ် VISA အထူးပြု 行政書士 ထံသို့ လာရောက် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးလိုက်ပါ။
သင် စိတ်အေးလက်အေးနဲ့ ဂျပန်မှာ အလုပ်လုပ်ပြီး ကျန်းမာပျော်ရွှင်စွာ နေထိုင်သွားနိုင်ဖို့အတွက် ကျွန်တော်တို့က အမြဲတမ်း အနီးအနားမှာ ရှိနေပေးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
