Chào các bạn Du học sinh và các bạn đang sinh sống tại Nhật với tư cách lưu trú 家族滞在. Có lẽ rất nhiều bạn muốn đi làm thêm để trang trải chi phí sinh hoạt cũng như học phí khi ở Nhật.
Tuy nhiên, visa Nhật Bản có những quy định rất khắt khe. Nếu làm việc mà không tuân thủ luật lệ, bạn sẽ phải đối mặt với rủi ro bị coi là "lao động bất hợp pháp", dẫn đến việc bị trục xuất khỏi Nhật Bản hoặc không thể gia hạn visa cho lần kế tiếp.
Hôm nay, dưới góc nhìn của một 行政書士, tôi sẽ giải thích một cách dễ hiểu nhất về cơ chế của 資格外活動許可 – điều mà các bạn nhất định phải biết để có thể yên tâm làm việc tại Nhật.
1. 資格外活動許可 thực chất là gì?
Mục đích chính của Du học sinh là "Học tập", còn của những người thuộc diện 家族滞在 là "Các hoạt động sinh hoạt gia đình hàng ngày". Về cơ bản, đây không phải là những loại visa cho phép làm việc.
Tuy nhiên, 資格外活動許可 là chế độ cho phép bạn làm thêm trong một phạm vi nhất định.
Điểm mấu chốt: Không được gây ảnh hưởng đến "Hoạt động chính" Tư tưởng quan trọng nhất của giấy phép này là: "Chỉ được làm thêm trong phạm vi không gây ảnh hưởng đến mục đích cư trú ban đầu (như việc học hay sinh hoạt gia đình)".
-
Chỉ mải mê làm thêm mà không đi học.
-
Làm việc muộn tới đêm khuya dẫn đến việc bỏ bê học hành, nợ môn. Những trường hợp này bị coi là vi phạm điều kiện tiên quyết của giấy phép và có thể dẫn đến việc bị thu hồi tư cách lưu trú.
2. Hiểu đúng về quy định "28 tiếng một tuần"
Chắc hẳn bạn thường nghe nói "Làm dưới 28 tiếng là ổn", nhưng thực tế có những quy tắc tính toán rất chi tiết:
-
Tính bất kỳ 7 ngày liên tiếp nào cũng phải "trong vòng 28 tiếng": Không đơn giản là tính từ Thứ Hai đến Chủ Nhật. Luật quy định rằng dù bạn bắt đầu đếm từ bất kỳ ngày nào trong tuần, tổng thời gian làm việc trong 7 ngày đó phải nằm trong phạm vi 28 tiếng.
-
Tổng thời gian khi làm nhiều việc một lúc (Double work): Nếu bạn làm hai công việc trở lên, "tổng thời gian của tất cả các nơi làm việc" phải trong vòng 28 tiếng. Ví dụ: Làm ở quán A 20 tiếng, quán B 10 tiếng -> Tổng là 30 tiếng, như vậy là vi phạm (quá giờ).
-
Ngoại lệ dành riêng cho Du học sinh: Kỳ nghỉ dài: Trong các kỳ nghỉ dài do nhà trường quy định chính thức (nghỉ hè, nghỉ đông...), bạn được phép làm tối đa 8 tiếng/ngày (tối đa 40 tiếng/tuần). Tuy nhiên, hãy lưu ý chỉ được tính trong thời gian nhà trường quy định, đừng tự ý quyết định thời gian này.
3. Nghỉ học tạm thời hoặc sau khi tốt nghiệp có được làm thêm không?
Đây là điểm mà nhiều người dễ nhầm lẫn nhất:
-
Trường hợp nghỉ học tạm thời (休学): Dù bạn vẫn có tên trong danh sách của trường nhưng nếu bạn đang nghỉ học (tạm dừng hoạt động chính), bạn KHÔNG ĐƯỢC PHÉP làm thêm dù vẫn còn 資格外活動許可.
-
Trường hợp sau khi tốt nghiệp hoặc thôi học: Ngay tại thời điểm bạn tốt nghiệp hoặc thôi học, mục đích của visa đó đã kết thúc. Dù thẻ ngoại kiều vẫn còn thời hạn, việc làm thêm vẫn bị CẤM hoàn toàn. Nếu muốn ở lại để tìm việc, bạn cần chuyển sang loại visa khác như 特定活動.
4. 【Q&A】Giải đáp 3 thắc mắc phổ biến nhất
Q1: Ngoài làm thêm ở cửa hàng tiện lợi, nếu nhận "thù lao" một lần thì có cần giấy phép không?
A: Tùy vào nội dung, nhưng nếu là "thù lao tạm thời" thì không cần giấy phép. Ví dụ: Tiền cảm ơn khi đi diễn thuyết, tiền thưởng từ cuộc thi, hoặc giúp người quen chuyển nhà một lần và nhận chút tiền cảm ơn... thì không cần 資格外活動許可. Tuy nhiên, nếu làm việc đó một cách liên tục thì bắt buộc phải xin phép.
Q2: Nghe nói nếu thành tích học tập kém thì không thể gia hạn 資格外活動許可, có đúng không?
A: Đúng vậy, khả năng đó rất cao. Khi gia hạn visa, 入管 sẽ kiểm tra "tỷ lệ chuyên cần" và "thành tích học tập". Nếu tỷ lệ đi học quá thấp (thường là dưới 80%), bạn sẽ bị đánh giá là "sang Nhật chỉ để đi làm chứ không học", dẫn đến việc không được cấp phép làm thêm, thậm chí là bị trượt visa.
Q3: Tôi có thể làm nhân viên giao hàng như ウーバーイーツ (theo dạng cá nhân kinh doanh) không?
A: Cần hết sức chú ý. 資格外活動許可 có hai loại là "Phép chung" và "Phép riêng". Các công việc làm thêm thông thường (được thuê) thì chỉ cần Phép chung là ổn. Nhưng với các hình thức như ウーバーイーツ, việc quản lý thời gian làm việc thực tế rất khó khăn nên sẽ bị 入管 kiểm tra rất khắt khe. Để tránh rắc rối, bạn nên thảo luận với một 行政書士 chuyên nghiệp trước khi bắt đầu.
5. Kết luận: Tuân thủ luật lệ là bảo vệ "Tương lai tại Nhật" của bạn
Suy nghĩ "Ai cũng làm thế nên chắc không sao" hay "Làm quá một chút chắc không bị lộ đâu" có thể hủy hoại hoàn toàn tương lai của bạn.
Gần đây, thông qua việc sử dụng thẻ My Number và kiểm tra tài khoản ngân hàng, 入管 có thể nắm bắt tình hình làm việc của cá nhân một cách dễ dàng hơn. Nếu vi phạm, không chỉ công ty thuê bạn gặp rắc rối mà chính bạn cũng phải chịu những hình phạt nặng nề.
Chúng tôi luôn sẵn sàng hỗ trợ bạn Nếu bạn cảm thấy lo lắng không biết cách làm việc của mình có đúng luật hay không, hoặc cần tư vấn về gia hạn/chuyển đổi visa, hãy liên hệ với văn phòng chúng tôi. Chúng tôi hỗ trợ đa ngôn ngữ và luôn sẵn lòng giúp đỡ để cuộc sống tại Nhật của bạn được thuận lợi nhất.
🌟Thông báo: Từ giữa tháng 7, chính thức bắt đầu dịch vụ tư vấn trực tiếp cùng 行政書士 (Luật sư hành chính)!