Chào các bạn. Tôi là một 行政書士 chuyên về mảng VISA tại Nhật Bản.
Hiện nay, có rất nhiều bạn 留学生 và các bạn đang giữ visa 家族滞在 đi làm thêm để trang trải học phí cũng như chi phí sinh hoạt. Thế nhưng, bạn đã bao giờ tự hỏi điều gì sẽ xảy ra nếu việc đi làm đó thực chất lại là vi phạm pháp luật (làm chui) chưa?
Suy nghĩ chủ quan kiểu như "Chỉ quá giờ một chút chắc không sao đâu" hay "Ai cũng làm thế cả, chắc không bị lộ đâu" có thể sẽ phá hủy hoàn toàn tương lai của bạn tại Nhật. Trong bài viết này, dưới góc nhìn của một chuyên gia pháp luật, tôi sẽ giải thích chi tiết về việc vi phạm 資格外活動 và những hình phạt cực kỳ nghiêm khắc đang chờ đợi phía sau.
1. Bản chất của 資格外活動 là gì?
Hệ thống visa tại Nhật Bản được phân chia rất chi tiết dựa trên nội dung hoạt động. Nếu là 留学生 thì mục đích chính là học tập, còn 家族滞在 là để chung sống cùng gia đình. Về cơ bản, đây không phải là những loại visa cho phép làm việc tại Nhật.
Do đó, để những đối tượng này có thể đi làm thêm, bạn bắt buộc phải xin phép và nhận được 資格外活動許可 từ 入管 trước đó. Khi có giấy phép này, về nguyên tắc, bạn sẽ được phép làm việc trong phạm vi "không quá 28 tiếng một tuần".
Nếu bạn làm việc khi chưa có giấy phép này, hoặc làm việc mà phớt lờ các quy định, bạn sẽ bị coi là "lao động bất hợp pháp" và phải đối mặt với các hình phạt nặng nề.
2. "4 hậu quả lớn" khi không có giấy phép hoặc vi phạm quy định
Như các tài liệu pháp luật đã nêu rõ, những bất lợi mà bạn phải chịu khi vi phạm quy định còn nặng nề hơn những gì bạn tưởng tượng. Có 4 rủi ro chính như sau:
① Không thể gia hạn hoặc chuyển đổi visa (Bị đánh trượt) Điều đáng sợ và gần nhất chính là việc bạn không thể gia hạn visa hiện tại hoặc không thể chuyển sang visa lao động sau khi tìm được việc. Theo luật quản lý xuất nhập khẩu, nếu có vi phạm về 資格外活動, bạn sẽ bị đánh giá là "tư cách đạo đức không tốt". Một khi đã bị dán nhãn này, kịch bản xấu nhất là: "Dù đã tốt nghiệp và có naitei từ công ty, nhưng visa vẫn bị trượt và buộc phải về nước".
② Bị thu hồi visa hiện có Đừng lầm tưởng rằng "miễn là không bị lộ cho đến kỳ gia hạn tiếp theo là ổn". Theo Luật 入管, nếu bị phán đoán là không tập trung vào hoạt động chính (như việc học) mà chỉ mải mê làm thêm, visa hiện tại của bạn có thể bị thu hồi ngay lập tức. Một khi visa bị thu hồi, bạn sẽ mất tư cách lưu trú tại Nhật ngay lúc đó.
③ Hình phạt hình sự (Phạt tù hoặc phạt tiền) Vi phạm 資格外活動 không đơn thuần là vi phạm nội quy thông thường mà là một "tội phạm".
-
Trường hợp tập trung hoàn toàn vào làm thêm: Phạt tù dưới 3 năm hoặc phạt tiền lên đến 3 triệu yên.
-
Trường hợp vi phạm một phần: Phạt tù dưới 1 năm hoặc phạt tiền lên đến 2 triệu yên. Ngoài việc nộp phạt, bạn sẽ bị lưu lại hồ sơ tiền án tiền sự.
④ 強制送還 (Trục xuất cưỡng chế) Trong trường hợp đặc biệt nghiêm trọng hoặc bị kết án tù, bạn sẽ đối mặt với việc bị trục xuất. Một khi đã bị trục xuất, về nguyên tắc bạn sẽ không được phép quay lại Nhật trong vòng 5 năm (có trường hợp là 10 năm hoặc vĩnh viễn).
3. 【Quan trọng】Không chỉ là "28 tiếng"! Những cái bẫy bất ngờ
Bạn có đang nghĩ "Chỉ cần dưới 28 tiếng thì làm gì cũng được" không? Thực tế, còn có những quy định khắt khe khác mà bạn cần lưu ý:
-
Làm tại các cơ sở kinh doanh nhạy cảm (Phong tục): Chỉ 1 phút cũng là phạm luật Làm việc tại các quán bar, snack (có tiếp khách), quán pachinko, mạt chược, hay các cơ sở dịch vụ tình dục là hoàn toàn bị cấm, dù bạn chỉ làm công việc dọn dẹp hay rửa bát. Nếu vi phạm, bạn sẽ bị xử lý cực kỳ nghiêm khắc ngay lập tức.
-
Lưu ý tổng thời gian khi làm nhiều việc một lúc (Kake-mochi) Nếu bạn làm 2 công việc trở lên, con số 28 tiếng không tính riêng cho mỗi quán, mà là "tổng thời gian của tất cả các công việc". Nếu quán A làm 20 tiếng, quán B làm 10 tiếng, tổng cộng là 30 tiếng -> bạn đã vi phạm 2 tiếng.
-
Làm thêm sau khi nghỉ học hoặc bảo lưu Dù visa 留学生 vẫn còn hạn, nhưng nếu bạn đã thôi học hoặc bị đuổi học, 資格外活動許可 sẽ mất hiệu lực. Việc tiếp tục làm thêm mà không đi học là hoàn toàn bất hợp pháp.
4. Giải đáp từ chuyên gia! Q&A những điều bạn đang thắc mắc
Dưới đây là những câu hỏi mà tôi thường gặp nhất trong quá trình tư vấn.
Q1: "Vào kỳ nghỉ đông hay nghỉ hè, tôi có thể làm nhiều hơn đúng không?"
A1: Đúng, nhưng có giới hạn. Với 留学生, chỉ trong các kỳ nghỉ dài theo quy định của nhà trường, bạn có thể làm tối đa 8 tiếng/ngày và tối đa 40 tiếng/tuần. Lưu ý, những ngày bạn tự ý nghỉ học không được tính là kỳ nghỉ dài. Hãy kiểm tra kỹ lịch của nhà trường.
Q2: "Nếu nhận lương bằng tiền mặt thì 入管 sẽ không biết đâu nhỉ?"
A2: Thời đại bây giờ, gần như không thể che giấu. Cơ quan quản lý xuất nhập khẩu có chia sẻ thông tin với cơ quan thuế và chính quyền địa phương. Ngoài chuyển khoản ngân hàng, thông qua sổ sách của cửa hàng và hệ thống My Number, họ hoàn toàn nắm bắt được ai đang kiếm được bao nhiêu tiền. Suy nghĩ "nhận tiền mặt là an toàn" là cực kỳ mạo hiểm.
Q3: "Tôi đang trong quá trình 転職活動中 và visa vẫn còn hạn, tôi có được đi làm thêm không?" A3: Bạn cần phải xin 資格外活動許可 theo diện "riêng biệt". Ví dụ, người đang có visa lao động nhưng đã nghỉ việc và đang tìm việc mới thì không được phép đi làm thêm ngay. Bạn phải nộp đơn xin cấp phép riêng và chỉ được làm khi đã được chấp thuận. Nếu tự ý đi làm, dù sau đó có tìm được công ty mới, visa của bạn vẫn có nguy cơ bị từ chối.
5. Kết luận: Để bảo vệ giấc mơ tại Nhật Bản
Giấc mơ học tập, làm việc và sinh sống tại Nhật của các bạn có thể tan biến chỉ vì một lần "phớt lờ quy tắc".
-
Luôn đảm bảo đã có 資格外活動許可.
-
Tuân thủ nghiêm ngặt tổng thời gian 28 tiếng/tuần.
-
Tuyệt đối không làm việc tại các cơ sở kinh doanh nhạy cảm.
Đây là những quy tắc tối thiểu để bảo vệ tương lai của chính bạn. Nếu bạn cảm thấy lo lắng về cách làm việc hiện tại của mình, đừng ngần ngại liên hệ với văn phòng tư vấn của 入管 hoặc tìm đến các 行政書士 chuyên về visa như chúng tôi để được tư vấn.
Hãy trang bị kiến thức đúng đắn để yên tâm sinh sống tại Nhật Bản nhé!
