Chào các bạn. Tôi là 行政書士 chuyên về các thủ tục thủ tục và VISA (tư cách lưu trú) tại Nhật Bản.
Có rất nhiều trường hợp người nước ngoài sau khi tái hôn với người Nhật đều có nguyện vọng chung là: "Muốn đón con riêng đang ở quê nhà sang Nhật để gia đình được đoàn tụ". Tuy nhiên, không phải cứ là gia đình thì visa sẽ tự động được cấp. Để con có thể sang Nhật, bạn cần phải đáp ứng được các điều kiện khắt khe do luật pháp quy định.
Bên cạnh đó, chắc hẳn nhiều bạn cũng đang lo lắng rằng: "Nếu chẳng may ly hôn hoặc người chồng/vợ người Nhật qua đời, thì visa của con sẽ ra sao?".
Trong bài viết này, tôi sẽ giải thích một cách dễ hiểu từ điều kiện để xin visa 定住者 cho con riêng, cho đến các thủ tục cần thiết trong những tình huống khẩn cấp dựa trên thông tin chính thức từ cơ quan nhà nước.
1. Visa 定住者 để bảo lãnh con riêng sang Nhật là gì?
Thông thường, con riêng của người nước ngoài đã kết hôn với người Nhật sẽ sang Nhật theo tư cách lưu trú gọi là 定住者 (theo mục 6-2 của 法務省の告示).
Visa 日本人の配偶者等 thường chỉ dành cho con đẻ hoặc con nuôi đặc biệt (特別養子) của người Nhật. Đối với trường hợp con riêng của vợ hoặc chồng, chúng ta sẽ sử dụng khung visa 定住者 do Bộ trưởng Bộ Tư pháp đặc cách công nhận.
Điều kiện bắt buộc để bảo lãnh con sang Nhật
Dựa trên 法務省の告示, bạn cần phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:
-
Tình trạng của cha/mẹ: Cha hoặc mẹ đang cư trú tại Nhật với tư cách như 日本人の配偶者等 hoặc 永住者.
-
Chứng minh tài chính: Cha/mẹ (hoặc người phối ngẫu người Nhật) phải có đủ khả năng kinh tế để nuôi dưỡng đứa trẻ.
-
Quan hệ huyết thống: Đứa trẻ phải là con đẻ của người cha/mẹ người nước ngoài.
-
Độ tuổi: Phải là vị thành niên (dưới 18 tuổi). ※Lưu ý: Độ tuổi trưởng thành tại Nhật đã được hạ xuống còn 18 tuổi.
-
Tình trạng hôn nhân: Phải là người chưa kết hôn.
Lưu ý quan trọng về độ tuổi của con: Về mặt luật pháp, chỉ cần là "vị thành niên" thì có thể nộp đơn. Tuy nhiên, thực tế khi con đã ở độ tuổi sau tốt nghiệp cấp 3 (khoảng 17-18 tuổi), Cục Xuất nhập cảnh sẽ xét duyệt rất khắt khe với câu hỏi: "Tại sao đến tận bây giờ mới cần sang Nhật?". Vì vậy, nếu có kế hoạch bảo lãnh, các bạn nên chuẩn bị hồ sơ càng sớm càng tốt.
2. Nếu ly hôn hoặc người phối ngẫu người Nhật qua đời thì sao?
Điều lo lắng nhất chính là khi điểm tựa cuộc sống – người chồng hoặc vợ người Nhật – không còn nữa.
Quy tắc cơ bản
Về nguyên tắc, visa 定住者 của con riêng được cấp dựa trên tiền đề là cha/mẹ đang kết hôn với người Nhật. Do đó, nếu việc ly hôn hoặc tử biệt xảy ra khiến cha/mẹ không thể gia hạn visa 日本人の配偶者等, thì visa của con cũng sẽ gặp khó khăn trong việc gia hạn theo.
Biện pháp cứu xét: Chìa khóa nằm ở "mức độ gắn bó với Nhật Bản"
Tuy nhiên, nếu con đã sống ở Nhật lâu năm, đang đi học và có "nền tảng cuộc sống ổn định tại Nhật", Bộ trưởng Bộ Tư pháp có thể xem xét các hoàn cảnh đặc biệt để cho phép tiếp tục cư trú.
Dựa trên hướng dẫn của Cục Quản lý xuất nhập cảnh và các quyết định tiền lệ, các yếu tố sau sẽ được ưu tiên xem xét:
-
Thời gian kết hôn: Cuộc hôn nhân của cha/mẹ đã kéo dài khoảng 3 năm trở lên hay chưa?
-
Kinh tế độc lập: Gia đình có tài sản hoặc kỹ năng để tự trang trải cuộc sống hay không?
-
Sự thích nghi: Đứa trẻ có khả năng tiếng Nhật và đã hòa nhập vào xã hội Nhật Bản hay chưa?
Nếu cha/mẹ được phép chuyển sang visa 永住者, hoặc bản thân đứa trẻ đã có thời gian học tập dài tại Nhật và khẳng định được vị thế 定住者 của mình, khả năng cao là con vẫn có thể tiếp tục ở lại Nhật.
3. Giải đáp thắc mắc (Q&A)
Q1: Con riêng đã quá 18 tuổi thì hoàn toàn không thể bảo lãnh sang nữa đúng không?
A: Về nguyên tắc, visa 定住者 chỉ dành cho con "vị thành niên và chưa kết hôn". Khi con trên 18 tuổi, việc bảo lãnh sẽ cực kỳ khó khăn. Tuy nhiên, có thể xem xét hướng cho con sang Nhật theo diện 留学生, sau đó tốt nghiệp và chuyển sang các diện visa làm việc như 技術・人文知識・国際業務.
Q2: Nếu làm thủ tục nhận con nuôi thì có thể chuyển sang visa 日本人の配偶者等 không?
A: Nếu là 普通養子縁組 (quan hệ cha mẹ con cái ở quê nhà vẫn còn), visa vẫn sẽ giữ nguyên là 定住者. Nhưng nếu được Tòa án gia đình Nhật Bản công nhận là 特別養子縁組, đứa trẻ sẽ được đối xử như "con đẻ của người Nhật" về mặt pháp lý, khi đó có khả năng sẽ lấy được visa 日本人の配偶者等. Tuy nhiên, điều kiện để được công nhận 特別養子縁組 là cực kỳ khó khăn.
Q3: Vừa mới tái hôn xong có thể bảo lãnh con sang ngay được không?
A: Không có giới hạn pháp lý về thời gian, nhưng nếu nộp đơn ngay sau khi kết hôn, Cục sẽ kiểm tra rất kỹ xem "nền tảng cuộc sống có thực sự ổn định hay không". Tốt nhất là sau khi cha/mẹ đã ổn định cuộc sống tại Nhật và có thể chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ chứng minh kinh tế (như 所得・納税証明書), việc xin visa sẽ thuận lợi hơn.
4. Tổng kết: Để bảo lãnh con một cách chắc chắn
Việc xin visa cho con riêng không chỉ đơn thuần là chứng minh quan hệ gia đình, mà bạn cần phải giải trình một cách logic về "năng lực nuôi dưỡng" cũng như "quá trình nuôi dạy con trong quá khứ".
Đặc biệt, hãy chuẩn bị kỹ các giấy tờ chính thức sau:
-
出生証明書 do chính phủ nước sở tại cấp.
-
所得・納税証明書 của cha/mẹ (do quận/thành phố cấp).
-
身元保証書 (theo mẫu quy định của Cục Quản lý xuất nhập cảnh).
Để gia đình có thể yên tâm chung sống tại Nhật, việc xin visa lần đầu và quản lý gia hạn sau đó là quan trọng nhất. Nếu bạn có bất kỳ điều gì lo lắng, hãy liên hệ với một 行政書士 – chuyên gia về nghiệp vụ xuất nhập cảnh để được tư vấn kỹ lưỡng.
