ဂျပန်နိုင်ငံမှာ နေထိုင်တဲ့ 中長期在留者 အားလုံးအတွက် '在留カード' ဆိုတာ နေ့စဉ်ဘဝမှာ အမြဲဆောင်ထားရမယ့် အရေးကြီးဆုံး စာရွက်စာတမ်းတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကိုယ့်ရဲ့ ဘဝအခြေအနေ ပြောင်းလဲသွားတဲ့အခါမျိုးမှာ ဒီကတ်ကို '法務省(出入国在留管理庁)' ဆီ ပြန်အပ်ရမယ့် တာဝန်ရှိတယ်ဆိုတာကိုရော သိရှိပြီးဖြစ်ပါသလား။
"ကတ်မပြန်အပ်ရင် ဘာဖြစ်မလဲ?"၊ "ဘယ်လိုအခြေအနေမျိုးမှာ ပြန်အပ်ရမှာလဲ?" ဆိုတဲ့ မေးခွန်းတွေက အများစုရဲ့ စိတ်ပူပန်မှုတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီတစ်ခါမှာတော့ '在留カード' ပြန်အပ်ရမယ့် အခြေအနေတွေနဲ့ လုပ်ဆောင်ရမယ့် နည်းလမ်းတွေကို ကျွမ်းကျင်သူတစ်ဦးရဲ့ ရှုထောင့်ကနေ ရှင်းလင်းတင်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။
'在留カード' ကို ပြန်အပ်ရမယ့် အခြေအနေ ၄ မျိုး
'在留カード' ပြန်အပ်ရမယ့် တာဝန်ရှိတယ်ဆိုတာက အဓိကအားဖြင့် ကတ်ရဲ့ သက်တမ်းကုန်ဆုံးသွားတဲ့ (သို့မဟုတ်) တရားဝင်မှုမရှိတော့တဲ့ အခြေအနေမျိုးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် အောက်ပါအခြေအနေတွေမှာ ပြန်အပ်ရပါမယ်။
၁။ ဂျပန်နိုင်ငံကနေ ထာဝရထွက်ခွာတော့မယ်ဆိုရင် ဂျပန်နိုင်ငံမှာ လုပ်ကိုင်နေတဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်တွေပြီးဆုံးပြီး မိမိနိုင်ငံကို ပြန်တော့မယ်၊ ဒါမှမဟုတ် တခြားနိုင်ငံကို ပြောင်းရွှေ့တော့မယ်ဆိုရင် (နောက်ထပ် ဂျပန်ကို ပြန်မလာတော့ဘူးဆိုရင်) '在留カード' ကို မဖြစ်မနေ ပြန်အပ်ရပါမယ်။ ဒါဟာ ဂျပန်နိုင်ငံမှာ ဆက်လက်နေထိုင်ခွင့် ရပ်စဲသွားတဲ့အတွက်ကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။
၂။ 再入国許可 ယူပြီး ထွက်ခွာသွားပေမဲ့ သတ်မှတ်ရက်အတွင်း ပြန်မလာခဲ့ရင် 再入国許可 ဒါမှမဟုတ် 'みなし再入国許可' ယူပြီး ထွက်ခွာသွားပေမဲ့၊ ခွင့်ပြုထားတဲ့ ကာလအတွင်း ဂျပန်နိုင်ငံကို ပြန်မလာခဲ့ရင် '在留資格' ပျက်ပြယ်သွားမှာဖြစ်လို့ ကတ်ကို ပြန်အပ်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
၃။ ဂျပန်နိုင်ငံသားဖြစ်ခွင့် (帰化) ရရှိသွားရင် ဂျပန်နိုင်ငံသား ဖြစ်သွားပြီဆိုရင်တော့ 'နိုင်ငံခြားသား' မဟုတ်တော့တဲ့အတွက် '在留カード' ကို ဆက်လက်ကိုင်ဆောင်ထားလို့ မရတော့ပါဘူး။ 帰化 ခွင့်ပြုတဲ့နေ့ကစပြီး ၁၄ ရက်အတွင်း ပြန်အပ်ဖို့ လုပ်ဆောင်ရပါမယ်။
၄။ အတူနေထိုင်တဲ့ နိုင်ငံခြားသားတစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားရင် '中長期在留者' တစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားတဲ့အခါ အဲဒီသူရဲ့ '在留カード' ဟာ တရားဝင်မှု မရှိတော့ပါဘူး။ ဒီအခါမှာတော့ ကျန်ရစ်သူမိသားစုဝင်တွေ ဒါမှမဟုတ် အတူနေထိုင်သူတွေက ကိုယ်စားပြုပြီး ပြန်အပ်ရမယ့် တာဝန်ရှိပါတယ်။
ဘယ်မှာ၊ ဘယ်လို ပြန်အပ်ရမှာလဲ?
ပြန်အပ်ရမယ့် နေရာနဲ့ ကာလကတော့ အခြေအနေပေါ်မူတည်ပြီး အနည်းငယ် ကွာခြားပါတယ်။
-
ဂျပန်နိုင်ငံကနေ ထွက်ခွာချိန် (လေဆိပ်/ဆိပ်ကမ်း) အဆင်ပြေဆုံးနည်းလမ်းကတော့ လေဆိပ် ဒါမှမဟုတ် ဆိပ်ကမ်းကနေ ထွက်ခွာတဲ့အချိန်မှာ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးအရာရှိကို တိုက်ရိုက်ပေးအပ်လိုက်ဖို့ပါပဲ။
-
ဂျပန်နိုင်ငံထဲမှာပဲ ရှိနေချိန်မှာ ပြန်အပ်လိုရင် 帰化 ပြုလုပ်တာ၊ ကွယ်လွန်သွားတာ ဒါမှမဟုတ် ပြန်လည်ဝင်ရောက်ခွင့် သက်တမ်းကုန်ဆုံးသွားတာ စတဲ့ အခြေအနေတွေကြောင့် ဂျပန်နိုင်ငံမှာ ရှိနေဆဲ ပြန်အပ်ရမယ်ဆိုရင်တော့ '出入国在留管理庁' ကို စာတိုက်ကနေ ပေးပို့တာမျိုး (သို့မဟုတ်) ရုံးကို ကိုယ်တိုင်သွားရောက် ပေးအပ်နိုင်ပါတယ်။
စာပို့ရမယ့် လိပ်စာ: 〒135-0064 東京都江東区青海2-7-11 東京港湾合同庁舎9階 東京出入国在留管理局 おだいば分室 在留カード返納係 ※ စာအိတ်ရဲ့ ဘယ်ဘက်အောက်ထောင့်မှာ 「在留カード等返納」 လို့ အနီရောင်စာလုံးနဲ့ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ရေးသားပေးပါ။
【Q&A】 သိထားသင့်တဲ့ မေးခွန်းများ
Q1: လေဆိပ်မှာ ပြန်အပ်ဖို့ မေ့ပြီး ထွက်ခွာလာမိရင် ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ? A: လေဆိပ်မှာ မပေးအပ်လိုက်ရဘူးဆိုရင် ထွက်ခွာလာတဲ့ နောက်ရက်ကနေ ၁၄ ရက်အတွင်း အပေါ်မှာ ဖော်ပြထားတဲ့ 'おだいば分室' ဆီ စာတိုက်ကနေ ပေးပို့ပေးရပါမယ်။ ၁၄ ရက်ဆိုတာ နောက်ဆုံးထားရမယ့် ကာလဖြစ်လို့ သိသိချင်း မြန်မြန်လုပ်ဆောင်ပေးပါ။
Q2: 帰化 လုပ်ပြီး ဂျပန်နိုင်ငံသား ဖြစ်သွားပေမဲ့ ကတ်ကို အမှတ်တရအနေနဲ့ သိမ်းထားလို့ ရမလား? A: တကယ်တော့ ကတ်ကို ပြန်အပ်ရမှာ ဖြစ်ပေမဲ့ အမှတ်တရ သိမ်းထားချင်တယ်ဆိုရင်တော့ '入国管理局' ရဲ့ ကောင်တာမှာ တောင်းဆိုလိုက်ပါ။ သူတို့က ကတ်ကို အပေါက်ဖောက်ပြီး (သုံးလို့မရတော့အောင်လုပ်ပြီး) ပြန်ပေးပါလိမ့်မယ်။
Q3: ပြန်အပ်ဖို့ မေ့သွားရင် အပြစ်ပေးခံရနိုင်မလား? A: ဟုတ်ပါတယ်၊ အပြစ်ပေးခံရနိုင်ပါတယ်။ ခိုင်လုံတဲ့ အကြောင်းပြချက်မရှိဘဲ ပြန်အပ်ဖို့ ပျက်ကွက်ရင် ဒဏ်ငွေ (過料) ဆောင်ရနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် အနာဂတ်မှာ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ဖို့ ဒါမှမဟုတ် တခြား '在留資格' လျှောက်ထားတဲ့အခါမှာလည်း အရင်က ကတ်ပြန်အပ်ခဲ့တဲ့ မှတ်တမ်းကို စစ်ဆေးမှာဖြစ်လို့ သတ်မှတ်ရက်အတွင်းမှာပဲ လုပ်ဆောင်ဖို့ အကြံပြုလိုပါတယ်။
ကျွမ်းကျင်သူရဲ့ အကြံပြုချက်
'在留カード' ကို ပြန်အပ်ရတာဟာ ရိုးရိုးလုပ်ရိုးလုပ်စဉ်တစ်ခုတင် မဟုတ်ပါဘူး။ ဂျပန်နိုင်ငံမှာ ကိုယ့်ရဲ့ နေထိုင်ခွင့် အဆင့်အတန်း (Status) ကို မှန်ကန်စွာ ရှင်းလင်းထားရမယ့် အရေးကြီးတဲ့ အဆင့်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် 帰化 လုပ်တာတို့၊ မမျှော်လင့်ဘဲ မိသားစုဝင်တစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားတာတို့လို အခြေအနေတွေမှာဆိုရင် စာရွက်စာတမ်းကိစ္စတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး နားမလည်တာမျိုး ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
"လုပ်ဆောင်ရမယ့် နည်းလမ်းတွေကို စိတ်မချဖြစ်နေတယ်"၊ "ကိုယ့်ဘာသာ လုပ်ဖို့ ခက်ခဲနေတယ်" လို့ ခံစားရရင်တော့ တစ်ယောက်တည်း ပူပန်မနေပါနဲ့။ ကျွမ်းကျင်သူဖြစ်တဲ့ ကျွန်တော်တို့ရုံး (行政書士事務所) ဆီ အချိန်မရွေး တိုင်ပင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ မှန်ကန်တဲ့ အသိပညာနဲ့ လုပ်ဆောင်သွားခြင်းက အနာဂတ်မှာ ဗီဇာလျှောက်ထားတာတွေနဲ့ ဂျပန်နိုင်ငံမှာ နေထိုင်တာတွေကို ပိုမိုချောမွေ့စေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။