မင်္ဂလာပါ၊ ကျွန်တော်ကတော့ ဂျပန်နိုင်ငံမှာ ဗီဇာ (VISA) နဲ့ နေထိုင်ခွင့်ဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်တွေကို အဓိကဆောင်ရွက်ပေးနေတဲ့ 行政書士 တစ်ဦးဖြစ်ပါတယ်။
ဂျပန်မှာ နေထိုင်နေကြတဲ့ နိုင်ငံခြားသားသူငယ်ချင်းတွေအနေနဲ့ 出入国在留管理局（入管） ကို လျှောက်လွှာတင်တဲ့အခါမှာ ဘာရေးရမလဲဆိုတာ ဝေခွဲမရဖြစ်တတ်တဲ့ နေရာလေးတစ်ခုရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ 「国籍・地域（Nationality/Region）」 ဆိုတဲ့ အကွက်လေးပဲဖြစ်ပါတယ်။
"ကိုယ့်ရဲ့ Passport ထဲမှာတော့ ဒီလိုရေးထားတယ်၊ ဒါပေမဲ့ လျှောက်လွှာထဲမှာကျတော့ ဘယ်လိုရေးတာက အမှန်ဖြစ်မလဲ?" "ဥပမာ 台湾 ကလာတဲ့သူဆိုရင် 『中国』 လို့ ရေးရမလား? ဒါမှမဟုတ် 『台湾』 လို့ပဲ ရေးရမလား?"
တကယ်တော့ ဒီအကွက်ကို ရေးသားပုံနဲ့ပတ်သက်ပြီး 入管法 အရ တိကျတဲ့ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းတွေ ရှိပါတယ်။ အချက်အလက် မှားယွင်းစွာ ဖြည့်စွက်မိရင် စာရွက်စာတမ်းတွေ ပြန်ပြင်ခိုင်းတာမျိုး ဒါမှမဟုတ် စစ်ဆေးတဲ့အချိန် ကြာမြင့်သွားတာမျိုးတွေ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီနေ့မှာတော့ အမှားများတတ်တဲ့ အချက်လေးတွေကို ရွေးချယ်ပြီး လူတိုင်းနားလည်လွယ်အောင် ရှင်းပြပေးသွားပါမယ်။
၁။ 台湾 နဲ့ パレスチナ မှ လာသူများ ရေးသားပုံ
အမေးအများဆုံးကတော့ 台湾 က လာတဲ့သူတွေပဲဖြစ်ပါတယ်။ အဖြေကတော့ ရှင်းပါတယ်၊ 台湾 ကလာတဲ့သူတွေအနေနဲ့ 「台湾」 လို့ပဲ ရေးရမှာဖြစ်ပါတယ်။
ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ ဥပဒေ (入管法) အရ အချို့သော ဒေသတွေကို "နိုင်ငံ" အဆင့်နဲ့အညီ သတ်မှတ်ထားပါတယ်။ 台湾 နဲ့ パレスチナ (ヨルダン川西岸地区 နဲ့ ガザ地区) တို့က အဲဒီအထဲမှာ ပါဝင်ပါတယ်။
-
台湾 မှ လာသူများ- 「台湾」 လို့ ရေးပါ။
-
パレスチナ မှ လာသူများ- 「パレスチナ」 လို့ ရေးပါ။
ဒီလို ရေးသားခြင်းဟာ ဂျပန်အစိုးရက ထုတ်ပေးထားတဲ့ 在留カード ပေါ်က ဖော်ပြချက်နဲ့လည်း ကိုက်ညီတာကြောင့် စိတ်ချလက်ချ ရေးသားနိုင်ပါတယ်။
၂။ 香港 နဲ့ マカオ ရဲ့ Passport ကို ကိုင်ဆောင်ထားသူများ
香港 ဒါမှမဟုတ် マカオ ရဲ့ Passport (SARパスポート) ကို ကိုင်ဆောင်ထားသူတွေကတော့ ဒေသအမည်တင်မကဘဲ အဲဒီဒေသရဲ့ နောက်ကွယ်က နိုင်ငံအမည်ကိုပါ တွဲပြီးရေးရမယ်ဆိုတဲ့ စည်းကမ်းရှိပါတယ်။
-
香港: 「中国（香港）」
-
マカオ: 「中国（マカオ）」
အခုလိုမျိုး ကွင်းစကွင်းပိတ်နဲ့ ဒေသအမည်ကို ဖြည့်စွက်ရေးသားတာက 入管 လုပ်ငန်းစဉ်တွေမှာ အသုံးအများဆုံးနဲ့ အမှန်ကန်ဆုံး ရေးသားပုံဖြစ်ပါတယ်။
၃။ ဗြိတိန် (UK) နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ (BNO စသည်ဖြင့်) အထူးကိစ္စရပ်များ
ဗြိတိန်နဲ့ပတ်သက်တဲ့ Passport အမျိုးအစားတွေက အများကြီးရှိတာကြောင့် သတိထားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
-
BNO（英国海外市民） Passport ကိုင်ဆောင်ထားသူများ- 「英国（香港）」 လို့ ရေးရပါတယ်။
-
ဗြိတိန်ပိုင်နယ်မြေ (ဥပမာ- バミューダ စသည်ဖြင့်) မှာ နေထိုင်သူများ- Passport ထဲမှာ "British" လို့ ရေးထားရင်တောင် အဲဒီနောက်မှာ နယ်မြေအမည်ကို ထည့်ပြီး 「英国（バミူダ）」 ဆိုတာမျိုး ရေးပေးဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
ကိုယ့်ရဲ့ Passport ထဲက "Nationality" အကွက်ကို သေချာစစ်ဆေးပြီး အဲဒီမှာ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ဒေသအမည် ပါဝင်နေရင် လျှောက်လွှာထဲမှာလည်း အဲဒီအတိုင်း မှန်မှန်ကန်ကန် ထည့်သွင်းရေးသားပါ။
၄။ နိုင်ငံသား ၂ ခု (Passport ၂ ခုထက်ပို၍) ရှိနေသူများ
ဂျပန်နိုင်ငံကလွဲပြီး တခြားနိုင်ငံသား ၂ ခုထက်မက ရှိနေသူတွေလည်း ရှိနိုင်ပါတယ်။ အဲဒီလိုအခါမျိုးမှာ "အခုတစ်ခေါက် ဂျပန်ကိုဝင်တဲ့အခါ ဒါမှမဟုတ် 在留申請 လုပ်တဲ့အခါမှာ အမှန်တကယ် အသုံးပြုမယ့် (တင်ပြမယ့်) Passport ရဲ့ နိုင်ငံသား" ကို အဓိကထား ရေးရမှာဖြစ်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ တခြားရှိနေတဲ့ နိုင်ငံသားအကြောင်းကိုလည်း 入管 ကို အသိပေးဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ လျှောက်လွှာရဲ့ 「国籍・地域」 အကွက်ထဲက လွတ်နေတဲ့နေရာမှာဖြစ်ဖြစ်၊ ဒါမှမဟုတ် စာရွက်အပိုတစ်ခုနဲ့ဖြစ်ဖြစ် ကိုယ့်မှာရှိနေတဲ့ တခြားနိုင်ငံသားအားလုံးကို ဖြည့်စွက်ရေးသားပေးပါ။ ဂျပန်နိုင်ငံဟာ အခြေခံအားဖြင့် နိုင်ငံသား ၂ ခု (Dual Nationality) ကို ခွင့်မပြုထားတာကြောင့် နိုင်ငံသားအချက်အလက်ကို အင်မတန် အလေးထားပါတယ်။ ဒါကြောင့် မဖုံးကွယ်ဘဲ မှန်မှန်ကန်ကန် တင်ပြခြင်းက ယုံကြည်မှုကို တည်ဆောက်ရာရောက်ပါတယ်။
၅။ 无国籍 (နိုင်ငံသားမဲ့) သို့မဟုတ် နိုင်ငံသားဖြစ်ကြောင်း သက်သေမပြနိုင်သူများ
အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် နိုင်ငံသားမရှိသူ ဒါမှမဟုတ် သက်သေပြဖို့ စာရွက်စာတမ်းမရှိသူတွေအနေနဲ့ အဲဒီနေရာကို အလွတ်မထားဘဲ 「無国籍」 လို့ ရေးသားရမှာဖြစ်ပါတယ်။
ဗဟုသုတရစရာ! "နိုင်ငံသားနှင့် ဒေသ" ဆိုင်ရာ အမေးအဖြေ (Q&A)
သူငယ်ချင်းတို့ သိချင်နေလောက်မယ့် အချက် ၃ ချက်ကို Q&A အနေနဲ့ စုစည်းပေးထားပါတယ်။
Q1: Passport သက်တမ်းတိုးနေတဲ့အချိန်မှာ လျှောက်လွှာတင်မယ်ဆိုရင် ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ?
A: အခြေခံအားဖြင့်တော့ အခုလက်ရှိ ကိုင်ဆောင်ထားတဲ့ (သက်တမ်းကုန်နေရင်တောင် လက်ထဲမှာရှိနေတဲ့) Passport ရဲ့ အချက်အလက်ကိုပဲ ရေးရမှာဖြစ်ပါတယ်။ အကယ်၍ Passport အဟောင်းကို ပြန်အပ်ထားပြီး အသစ်ကို စောင့်နေရတာဆိုရင်တော့ ကောင်တာမှာ အဲဒီအကြောင်းကို ရှင်းပြပြီး Passport လျှောက်ထားကြောင်း အထောက်အထား (受領書) စတာတွေကို တွဲတင်ပေးရင် အဆင်ပြေပါတယ်။
Q2: ကိုယ့်နိုင်ငံရဲ့ ကန်ဂျီ (Kanji) အခေါ်အဝေါ်ကို မသိဘူးဖြစ်နေတယ်။ အင်္ဂလိပ်လို ရေးရင်ရမလား?
A: 入管 ရဲ့ လျှောက်လွှာတွေကို အခြေခံအားဖြင့် ဂျပန်စာ ဒါမှမဟုတ် အင်္ဂလိပ်အက္ခရာ (Passport ထဲကအတိုင်း) နဲ့ ဖြည့်စွက်နိုင်ပါတယ်။ နိုင်ငံအမည်ကိုတော့ ခတခဏ (ဥပမာ- ベトナム, ミャンマー) နဲ့ ရေးတာက ပိုပြီး အသုံးများပါတယ်။ ခက်ခဲတဲ့ ကန်ဂျီတွေကို အတင်းသုံးဖို့ မလိုပါဘူး။
Q3: 在留カード ပေါ်က နိုင်ငံသားနဲ့ Passport ထဲက နိုင်ငံသား မတူနေရင် ဘယ်ဟာကို ယုံရမလဲ?
A: အမြဲတမ်း "နောက်ဆုံးထုတ်ထားတဲ့ Passport" ကသာ ကိုယ့်ရဲ့ အထောက်အထားကို သက်သေပြတဲ့ အဓိကစာရွက်စာတမ်းဖြစ်ပါတယ်။ အကယ်၍ 在留カード ပေါ်က နိုင်ငံသားက အဟောင်းဖြစ်နေတာ ဒါမှမဟုတ် မှားနေတာမျိုးရှိရင် ဗီဇာလျှောက်တဲ့အချိန်မှာ အမှန်ပြင်ပေးဖို့ တောင်းဆိုနိုင်ပါတယ်။ အသေးစိတ်ကိုတော့ ကျွန်တော်တို့လို 行政書士 တွေနဲ့ တိုင်ပင်ပြီး မှန်ကန်တဲ့ အချက်အလက်ဖြစ်အောင် ပြင်ဆင်တာက အကောင်းဆုံးဖြစ်ပါတယ်။
တိကျတဲ့အချက်အလက်တွေအတွက် "တရားဝင် ရင်းမြစ်များ"
ဒီဆောင်းပါးကို အောက်ဖော်ပြပါ တရားဝင်သတင်းအချက်အလက်တွေနဲ့ ဥပဒေတွေအပေါ် အခြေခံပြီး ပြင်ဆင်ထားတာဖြစ်ပါတယ်။ အသေးစိတ်ကို သိချင်ရင်တော့ တရားဝင် Website တွေမှာ ဝင်ရောက်ကြည့်ရှုနိုင်ပါတယ်။
-
出入国在留管理庁（ISA）公式サイト 「申請書等の記入方法について」 လမ်းညွှန်ချက်တွေနဲ့ နိုင်ငံ/ဒေသအလိုက် သတ်မှတ်ချက်တွေကို ကြည့်ရှုနိုင်ပါတယ်။
-
出入国管理及び難民認定法（入管法）第2条第5号ロ ဂျပန်နိုင်ငံက အချို့သောဒေသတွေကို 「地域」 အဖြစ် သတ်မှတ်ထားတဲ့ ဥပဒေကြောင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်ဖြစ်ပါတယ်။
-
外務省（MOFA）Homepage ဂျပန်နိုင်ငံက အသိအမှတ်ပြုထားတဲ့ နိုင်ငံခြားအစိုးရတွေနဲ့ ဒေသဆိုင်ရာ နောက်ဆုံးရအခြေအနေတွေကို ကြည့်ရှုနိုင်ပါတယ်။
နောက်ဆုံးအနေနဲ့- လျှောက်လွှာတင်ဖို့ စိုးရိမ်နေသူများအတွက်
"ငါ့ရဲ့ကိစ္စက တခြားသူတွေနဲ့မတူဘဲ ထူးခြားနေမလား?" ဒါမှမဟုတ် "အရေးအသားမှားသွားလို့ ဗီဇာမကျရင် ဘယ်လိုလုပ်မလဲ?" ဆိုပြီး စိုးရိမ်တာဟာ သဘာဝကျပါတယ်။
入管 ကိုတင်တဲ့ စာရွက်စာတမ်းတွေမှာ အမှားအယွင်းတစ်ခုတည်းနဲ့တင် စစ်ဆေးမှုကို ထိခိုက်စေနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကိုယ့်ဘာသာကိုယ် စိတ်မချဖြစ်နေရင် တစ်ယောက်တည်း မပူပါနဲ့၊ ကျွမ်းကျင်သူတွေနဲ့ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပါ။ လူကြီးမင်းတို့ရဲ့ ဂျပန်နိုင်ငံက နေထိုင်မှုဘဝ အဆင်ပြေချောမွေ့စေဖို့ ကျွန်တော်တို့က အမြဲတမ်း အဆင်သင့်ရှိနေပါတယ်။
